Xuyên đêm trên công trường dự án metro TPHCM hơn 55.000 tỷ đồng

Vào cuộc khẩn trương

Đêm 24/1, khi phố phường TPHCM đã bắt đầu rộn ràng chuẩn bị Tết, ở khu vực ga S5 - Lê Thị Riêng, ánh đèn công trường vẫn rực sáng. Tiếng máy khoan trầm đều vang lên giữa không gian của đô thị về khuya, sau khi metro số 2 khởi công 15/1/2026. Tuyến tàu điện ngầm từng được nhắc đến suốt nhiều năm bằng những bản vẽ, những cuộc họp và kế hoạch, nay đang thực sự được khởi động, thực sự chuyển động bằng những mũi khoan thăm dò địa chất đầu tiên.

Sau lễ khởi công, metro số 2 không hề có khoảng lặng. Ban Quản lý đường sắt đô thị TPHCM và các nhà thầu đã bước ngay vào một guồng quay khẩn trương. Khoan thăm dò địa chất được triển khai đồng loạt tại các vị trí trọng điểm, đặc biệt là các ga sẽ bố trí máy đào hầm TBM trong tương lai. Đây là bước khởi đầu mang tính quyết định, bởi với metro số 2, hầu hết các nhà ga đều đi ngầm, chỉ có duy nhất một ga trên cao.

Hoạt động khoan địa chất tại ga S5 - Lê Thị Riêng đêm 24/1.

Ông Phan Công Bằng - Trưởng Ban Quản lý đường sắt đô thị TPHCM (MAUR) - chia sẻ, theo quyết định phê duyệt dự án, thời gian thi công toàn tuyến là 57 tháng và phải hoàn thành trong năm 2030.

“Muốn đảm bảo được tiến độ đó thì ngay sau ngày khởi công chúng tôi phải triển khai khảo sát tại hiện trường. Không thể chậm một ngày nào, bởi mỗi ngày trôi qua là áp lực tiến độ tăng thêm một ngày”, ông Bằng nói.

Phương án khảo sát địa chất đã được lập và triển khai ngay. Hai ga then chốt để bố trí máy đào hầm là S5 - Lê Thị Riêng và S10 - Phạm Văn Bạch được ưu tiên khoan trước.

Rạng sáng 25/1, tại ga S5, các mũi khoan vẫn miệt mài xuyên qua từng lớp đất, lấy mẫu địa chất để phục vụ cho thiết kế tường vây, hố đào và sau đó là thả máy đào TBM.

Ông Phan Công Bằng (thứ hai từ trái sang) cùng lãnh đạo Ban Quản lý đường sắt đô thị TPHCM kiểm tra thực địa dự án vào đêm 25/1 tại ga S5 - Lê Thị Riêng. Ảnh: Hữu Huy.

Mũi khoan khảo sát địa chất đầu tiên tại ga Lê Thị Riêng được triển khai. Ảnh: Hữu Huy.

Không khí công trường trong những ngày giáp Tết mang một sắc thái rất riêng. Không ồn ào, không rộn ràng như ban ngày, nhưng lại căng đầy nhịp độ khẩn trương. Những kỹ sư, công nhân thay phiên nhau trực máy, bảo đảm từng mũi khoan đúng quy trình. Trước mắt họ là tiến độ, là mốc thời gian, là trách nhiệm với một dự án được xem như “xương sống” giao thông tương lai của thành phố.

Phương án bố trí các máy đào khổng lồ ra sao?

Ông Vũ Văn Vịnh - Giám đốc Ban Quản lý dự án 2 (MAUR), người trực tiếp điều hành dự án metro số 2 - cho biết, hơn 200 lỗ khoan địa chất đã được thực hiện trong giai đoạn thiết kế cơ sở (FEED). Thời gian tới, dự kiến sẽ khoan bổ sung thêm hơn 500 lỗ nữa để đánh giá chi tiết địa tầng.

“Địa chất tuyến metro số 2 được nhận định là tương đối ổn định, lớp đất đặt máy TBM nằm trong tầng sét pha cát, khá tương đồng với metro số 1 - một thuận lợi lớn cho thi công hầm”- ông Vịnh thông tin.

Tại ga S5, những mẫu đất được lấy lên, chuyển về phòng thí nghiệm. Từng con số, từng thông số cơ sở sẽ quyết định phương án thiết kế tường vây, độ sâu hố đào, cách bố trí máy TBM. Khoan thăm dò không chỉ là thủ tục kỹ thuật, mà là bước “đọc vị” lòng đất, để công trình ngầm khổng lồ sau này có thể đi qua an toàn và chính xác.

Công tác khoan khảo sát địa chất được thực hiện khẩn trương. Ảnh: Hữu Huy.

Theo đại diện MAUR, dự kiến đến khoảng ngày 26-27/1 sẽ hoàn tất khảo sát hiện trường ở hai ga Phạm Văn Bạch và Lê Thị Riêng. “Chúng tôi đặt mục tiêu trong tháng 3/2026 sẽ hoàn thành thiết kế cho hai trên. Đây là các ga rất quan trọng để chuẩn bị cho việc thi công tường vây và đào hầm”, ông Phan Công Bằng cho biết.

Theo kế hoạch, từ đầu tháng 4, MAUR sẽ triển khai thi công tường vây và đào đất tại các ga trên. Khoảng một năm sau, khi hố đào hoàn thiện, sẽ đủ điều kiện để thả máy đào hầm TBM.

Với ga Lê Thị Riêng, dự kiến bố trí hai máy đào: Một máy đào về hướng ga Bến Thành và một máy đào về hướng ga Tham Lương. Khi hoàn thành, một máy sẽ quay ngược lại để tiếp tục thi công, nhằm tối ưu tiến độ. Riêng tại ga Phạm Văn Bạch, sẽ bố trí hai máy đào đi về hướng ga Bến Thành.

Metro số 2 không chỉ là một tuyến giao thông. Trong suy nghĩ của những người làm dự án, đây còn là công trình mang dấu ấn của một giai đoạn phát triển mới. Ông Phan Công Bằng nói, tuyến metro này được triển khai trong thời điểm cả nước hướng tới Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, kỳ vọng khi hoàn thành sẽ là công trình chào mừng Đại hội Đảng lần thứ XV.

“Áp lực giao thông trên trục Cách Mạng Tháng Tám, Trường Chinh là rất lớn. Mỗi ngày làm nhanh hơn một chút là người dân sớm được hưởng lợi thêm một chút”, ông Bằng chia sẻ.

Chính áp lực tạo nên nhịp độ gấp gáp của công trường những ngày giáp Tết. Khi năm cũ dần đi qua, metro số 2 lại mở ra một nhịp khởi đầu mới với bằng những mũi khoan đầu tiên cắm sâu xuống lòng đất thành phố.

Hữu Huy