Yêu Việt Nam từ khi chưa một lần đặt chân tới

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Đại sứ Palestine tại Việt Nam Shadi Zarqa trình Quốc thư, ngày 3/10. (Ảnh: Đăng Khoa)

Việt Nam chưa bao giờ xa xôi

Đối với nhiều thế hệ người Palestine, Việt Nam chưa bao giờ chỉ là một đất nước xa xôi trên bản đồ. Lịch sử Việt Nam hiện diện trong sách giáo khoa, trong các cuộc thảo luận chính trị, trong những tác phẩm văn học cách mạng và trong các cuộc gặp gỡ của chúng tôi.

Cuộc đấu tranh lâu dài của nhân dân Việt Nam vì độc lập, chủ quyền và phẩm giá dân tộc đã tạo nên sự đồng cảm sâu sắc với những trải nghiệm của nhân dân Palestine.

Việt Nam từ lâu đã chiếm một vị trí đặc biệt trong trái tim tôi. Tuy nhiên, tôi vẫn chưa có dịp đến Việt Nam do yêu cầu công việc.

Để rồi, ngay khi đặt chân tới Hà Nội, tôi đã bị thành phố này cuốn hút. Đi qua những con phố và khu phố cổ đầy mê hoặc, người ta bắt gặp lịch sử không phải như một điều chỉ được lưu giữ trong bảo tàng hay sách vở, mà như một phần sống động của đời sống, hiện hữu trong kiến trúc, phong tục, nhịp sống thường ngày và trên những gương mặt của người dân.

Với tôi, Hà Nội không chỉ kể cho bạn nghe về lịch sử. Hà Nội mang đến cho bạn cảm nhận về lịch sử.

Chạm đến tâm hồn ngay từ cái nhìn đầu tiên

Ở Việt Nam chưa lâu nhưng tôi đã dành cho đất nước đặc biệt này một tình cảm sâu sắc – với nền văn hóa, lịch sử đáng tự hào, những truyền thống lâu đời và trên hết là con người Việt Nam.

Có bao niềm ấm áp ở Việt Nam mà ngôn ngữ ngoại giao khó có thể diễn tả hết: Đó là sự tử tế trong những cuộc gặp gỡ đời thường, sự lịch thiệp dành cho một người xa lạ và những nụ cười luôn hiện hữu trên môi.

Dĩ nhiên, ở bất cứ nơi đâu, cuộc sống cũng có những thử thách. Việt Nam cũng không ngoại lệ. Nhưng ở người Việt Nam luôn hiện hữu một sức sống và tinh thần lạc quan khó có thể phủ nhận – một quyết tâm xây dựng, tiến về phía trước và tin tưởng vào ngày mai.

Có lẽ đây chính là một trong những phẩm chất đáng quý nhất của đất nước này: Việt Nam luôn mang theo ký ức về một quá khứ nhiều gian khó, nhưng không để quá khứ ấy cản bước mình hướng tới tương lai.

Đó là một đất nước lặng lẽ đi vào trái tim. Khi tôi chưa kịp nhận ra điều đó đã xảy ra từ khi nào, Việt Nam đã trở nên thân thuộc.

Lịch sử đấu tranh huy hoàng

Tình cảm ngày càng sâu sắc dành cho Việt Nam tự nhiên thôi thúc tôi tìm hiểu kỹ hơn về lịch sử của đất nước này.

Từ thời Đại Việt, vào thế kỷ X, hình thành một nhà nước Việt Nam độc lập có vị thế ngày càng rõ nét. Qua nhiều thế kỷ đấu tranh và phát triển, lịch sử Việt Nam luôn gắn liền với ý chí của người dân trong việc bảo vệ quê hương, bản sắc và nền độc lập.

Đồng bằng sông Hồng, vùng đất lịch sử và là cái nôi của miền Bắc Việt Nam, đã chứng kiến sự hình thành và phát triển của những cộng đồng giàu sức sống bền bỉ. Qua nhiều thế kỷ, từ nông dân, trí thức, binh sĩ cho đến dân thương, biết bao thế hệ người Việt đã nhiều lần đứng lên bảo vệ mảnh đất quê hương.

Và thế kỷ XX lại chứng kiến một trong những chương đau thương nhất trong lịch sử hiện đại của Việt Nam. Nhiều thập kỷ chiến tranh đã gây ra tổn thất to lớn về con người, khiến hàng triệu người thiệt mạng, bị thương, phải rời bỏ quê hương hoặc chịu những ảnh hưởng khác do chiến tranh.

Nhưng xét đến cùng, lịch sử Việt Nam không phải là câu chuyện về chiến tranh.

Đó là câu chuyện về sự kiên trì. Đó là câu chuyện về một dân tộc, dù phải đối mặt với những gian khổ vô cùng to lớn và sự chênh lệch về sức mạnh quân sự, vẫn kiên định bảo vệ khát vọng độc lập của mình.

Chiến tranh để lại những vết thương sâu sắc, nhưng đồng thời cũng hun đúc ý thức dân tộc mạnh mẽ và quyết tâm bền bỉ trong công cuộc tái thiết đất nước.

Việt Nam ngày nay có lẽ chính là minh chứng thuyết phục nhất cho quyết tâm ấy.

Đại sứ Shadi Abuzarqa trong đêm khai mạc Lễ hội Văn hóa Thế giới 2026, ngày 1/10. (Nguồn: Đại sứ quán Palestine tại Việt Nam)

Ánh sáng của tương lai

Việt Nam bước ra từ nhiều thập kỷ xung đột và đã lựa chọn không để mình mãi bị níu giữ bởi những vết thương của lịch sử.

Thay vào đó, người dân Việt Nam hướng tới công cuộc khôi phục đất nước, phát triển, giáo dục, thúc đẩy kinh tế và mở rộng quan hệ với thế giới. Đất nước từng bước chuyển mình, đồng thời vẫn gìn giữ mạnh mẽ bản sắc dân tộc.

Đó là một trong những lý do khiến Việt Nam ngày nay nhận được sự tôn trọng của cộng đồng quốc tế.

Hành trình của Việt Nam cho thấy một quốc gia có thể bước ra từ những đau thương cùng cực, hướng tới nỗ lực xây dựng hòa bình, thịnh vượng và mở ra cơ hội cho các thế hệ tương lai.

Đằng sau những thành tựu ấy là người dân Việt Nam, các thể chế và đội ngũ lãnh đạo của đất nước, luôn đặt lợi ích quốc gia, ổn định, phát triển và độc lập ở vị trí trung tâm trong định hướng phát triển đất nước.

Trải nghiệm của Việt Nam mang đến cho thế giới một bài học quan trọng: Kiên cường không chỉ có nghĩa là khả năng vượt qua gian khó. Kiên cường còn là khả năng biến những trải nghiệm đau thương thành quyết tâm xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn.

Hai dân tộc, một sự đồng cảm

Một nhà ngoại giao Palestine như tôi, khi tìm hiểu lịch sử hiện đại của Việt Nam, không thể không nghĩ về Tổ quốc của mình.

Hoàn cảnh của hai dân tộc không hoàn toàn giống nhau và lịch sử của mỗi dân tộc luôn cần được nhìn nhận trong bối cảnh riêng. Tuy nhiên, giữa hai dân tộc có một sự gắn kết sâu sắc về mặt con người, xuất phát từ trải nghiệm của những dân tộc đã đấu tranh để gìn giữ bản sắc, bảo vệ quê hương và giành quyền được sống trong tự do và phẩm giá.

Đối với người Palestine, lịch sử Việt Nam từ lâu đã là một biểu tượng của sự kiên trì trước những thử thách tưởng như vượt quá sức chịu đựng.

Ngày nay, khi nhân dân Palestine đang phải chịu đựng những đau thương sâu sắc và tiếp tục cuộc đấu tranh vì tự do, phẩm giá, chủ quyền và các quyền dân tộc chính đáng được quốc tế công nhận, tình đoàn kết và sự thấu hiểu mà nhân dân Việt Nam dành cho Palestine mang ý nghĩa đặc biệt.

Sự ủng hộ của Việt Nam đối với sự nghiệp chính nghĩa của Palestine luôn được người Palestine ghi nhớ với lòng biết ơn.

Đối với người Palestine, đoàn kết chưa bao giờ chỉ là một khái niệm ngoại giao trừu tượng: Đó là một lập trường mang tính đạo lý, một biểu hiện của tình người và là lời nhắc nhở rằng cuộc đấu tranh của một dân tộc có thể được một dân tộc khác thấu hiểu, dù cách nhau cả một châu lục và những khác biệt về văn hóa.

Có thể nói, quan hệ Việt Nam - Palestine không chỉ được xây dựng trên nền tảng quan hệ ngoại giao chính thức. Mối quan hệ ấy còn bắt nguồn từ sự tôn trọng lẫn nhau, sự thấu hiểu về lịch sử và tình đoàn kết giữa nhân dân hai nước.

Việt Nam đã cho thấy tình hữu nghị giữa các quốc gia có thể vượt qua nhiều thế hệ và vẫn vẹn nguyên ý nghĩa ngay cả khi hoàn cảnh thay đổi.

Trên cương vị đại diện của Palestine tại Việt Nam, tôi cảm nhận rõ trách nhiệm của mình trong việc góp phần củng cố mối quan hệ này; qua đó thúc đẩy đối thoại chính trị, mở rộng hợp tác kinh tế và văn hóa, đồng thời tăng cường sự hiểu biết giữa nhân dân hai nước.

Ngoại giao thường được nhắc đến thông qua các thỏa thuận, cuộc gặp, chuyến thăm chính thức hoặc thông cáo chung. Nhưng với tôi, cốt lõi của ngoại giao vẫn là con người, là lắng nghe, là thấu hiểu lịch sử và khát vọng của một dân tộc khác.

Và trên hết, đó là xây dựng những cây cầu nối các dân tộc.

Hà Nội và hành trình phía trước

Hành trình của tôi tại Việt Nam mới chỉ bắt đầu. Vẫn còn rất nhiều điều để khám phá: Những vùng đất ngoài Hà Nội, truyền thống của các cộng đồng anh em trên khắp đất nước hình chữ S, những thành phố đang phát triển nhanh chóng, di sản văn hóa phong phú và câu chuyện của những con người đưa Việt Nam đi qua bao bão bể nương dâu.

Nhưng đến lúc này, một niềm tin đã bén rễ trong tôi. Việt Nam không chỉ là một đất nước có lịch sử đáng kinh ngạc. Đây còn là một đất nước đã cho thấy lịch sử có thể trở thành nền tảng để kiến tạo tương lai.

Hành trình của Việt Nam, từ đấu tranh đến tái thiết, từ tàn phá đến phát triển, từ chiến tranh đến vai trò ngày càng lớn trong cộng đồng quốc tế, là một hành trình đáng để suy ngẫm.

Đặc biệt, đối với Palestine, Việt Nam không chỉ là một người bạn. Việt Nam là dân tộc với một hành trình cho thấy sức mạnh của sự kiên trì; một dân tộc thấu hiểu ý nghĩa của phẩm giá quốc gia; và một người bạn có tình đoàn kết nhắc nhở chúng tôi rằng khát vọng tự do và hòa bình là khát vọng chung của toàn nhân loại.

Tôi đến Việt Nam với trọng trách đại diện cho Palestine. Nhưng tôi cũng đến một đất nước mà ở nhiều phương diện, tôi đã cảm thấy thân thuộc từ trước.

Có lẽ đó chính là đặc ân lớn nhất của ngoại giao: Để nhận ra đôi khi khoảng cách giữa hai quốc gia không được đo bằng số kilômét, mà bằng việc nhân dân hai nước nhận ra mình có những điểm tương đồng đến mức nào.

Và tại Việt Nam, Palestine đã tìm thấy một người bạn mà lịch sử, tình người và tinh thần bền bỉ của đất nước này sẽ tiếp tục là nguồn cảm hứng.