130 tỷ USD đổ vào hydrogen sạch, thị trường chuẩn bị bước sang giai đoạn mới

Hydrogen không chỉ phục vụ mục tiêu khử carbon

Theo báo cáo Hội đồng Hydrogen, vai trò của hydrogen đang có sự thay đổi đáng kể so với những năm đầu phát triển. Nếu trước đây hydrogen chủ yếu được xem là một công cụ phục vụ mục tiêu khử carbon, thì hiện nay an ninh năng lượng, khả năng chống chịu của hệ thống lương thực và tăng trưởng công nghiệp đang trở thành những động lực quan trọng thúc đẩy lĩnh vực này.

Nhu cầu năng lượng toàn cầu đang tăng nhanh do sự mở rộng của các ngành tiêu thụ nhiều năng lượng, trong đó có trung tâm dữ liệu, cùng quá trình điện hóa ngày càng mạnh mẽ. Trong khi đó, các cuộc khủng hoảng năng lượng liên tiếp cho thấy mức độ biến động của thị trường năng lượng ngày càng lớn.

Tính đến năm 2026, tổng vốn đầu tư lũy kế đã cam kết trên toàn cầu đã vượt 130 tỷ USD. 

Trong bối cảnh này, hydrogen được kỳ vọng có thể đóng vai trò như một giải pháp góp phần ổn định hệ thống năng lượng. Việc kết hợp sản xuất hydrogen trong nước với các tuyến nhập khẩu có thể giúp các quốc gia đa dạng hóa nguồn năng lượng, đồng thời tăng tính linh hoạt cho hệ thống, đặc biệt khi hydrogen được triển khai song song với các công nghệ bổ trợ khác.

Dòng vốn đầu tư tăng mạnh

Một trong những điểm đáng chú ý của báo cáo là quy mô vốn đầu tư vào hydrogen sạch tiếp tục gia tăng.

Tính đến năm 2026, tổng vốn đầu tư lũy kế đã cam kết trên toàn cầu đã vượt 130 tỷ USD. Kể từ năm 2021, tốc độ tăng trưởng bình quân hằng năm của lượng vốn đầu tư đã cam kết đạt khoảng 45%.

Số vốn này tương ứng với tổng công suất sản xuất khoảng 6,9 triệu tấn hydrogen mỗi năm, trải rộng trên 570 dự án.

Trong khi đó, công suất hydrogen sạch đang vận hành hiện đạt khoảng 1,7 triệu tấn/năm và được dự báo sẽ tăng hơn gấp đôi trong năm tới.

Xét theo khu vực, phần lớn công suất đã cam kết hiện tập trung tại Bắc Mỹ và Trung Quốc. Châu Âu lại dẫn đầu về số lượng dự án mới, dù phần lớn trong số này có quy mô nhỏ hơn.

Hội đồng Hydrogen nhận định quy mô các dự án sẽ tiếp tục tăng khi danh mục dự án đang triển khai trưởng thành. Diễn biến này được xem là tín hiệu cho thấy hydrogen đang tiến gần hơn tới giai đoạn triển khai ở quy mô lớn.

Chính sách có thể mở khóa 11 triệu tấn nhu cầu hydrogen sạch

Ở phía cầu, Hội đồng Hydrogen cho rằng việc thực thi đầy đủ các chính sách hiện hành có thể tăng gần gấp đôi nhu cầu hydrogen đã được xác lập vào năm 2030.

Theo báo cáo, sự kết nối giữa nguồn cung, nhu cầu và cơ sở hạ tầng là yếu tố then chốt để hình thành các hệ sinh thái hydrogen. Trong đó, chính sách đóng vai trò định hình khuôn khổ pháp lý và tạo điều kiện để các hệ sinh thái này phát triển.

Việc triển khai các quy định RED III của Liên minh châu Âu (EU) trong lĩnh vực giao thông được báo cáo đánh giá là một ví dụ tích cực.

Hội đồng Hydrogen cho rằng việc tiếp tục thực thi những chính sách đã được thiết lập, trong đó có hoàn tất nội luật hóa RED III, sẽ tạo thêm động lực cho phía cầu. Theo ước tính, các chính sách này có thể mở khóa khoảng 11 triệu tấn nhu cầu hydrogen sạch mỗi năm trên toàn cầu.

Nếu nhu cầu có khả năng huy động vốn này tăng lên cùng với sự mở rộng nguồn cung, thị trường hydrogen có thể bước vào một giai đoạn tăng tốc mới.

Cảng Amsterdam hướng tới vai trò đầu mối hydrogen của châu Âu

Sự phát triển của thị trường hydrogen cũng đặt ra yêu cầu về cơ sở hạ tầng kết nối nguồn cung với người sử dụng. Trong bối cảnh đó, cảng Amsterdam được xác định là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng hydrogen hướng tới thị trường châu Âu.

Một số thành viên của Hiệp hội H2A đang thúc đẩy phát triển cơ sở hạ tầng nhập khẩu hydrogen ở quy mô lớn, nhằm đưa khối lượng hydrogen đáng kể vào thị trường châu Âu.

Cùng với việc hình thành hệ sinh thái hydrogen tại địa phương, trong đó hydrogen nhập khẩu được kết nối với các khách hàng sử dụng cuối cùng trong khu vực, cảng Amsterdam được kỳ vọng có thể đóng góp đáng kể vào việc khai thác vai trò của hydrogen đối với an ninh năng lượng, khả năng chống chịu của hệ thống lương thực, tăng trưởng công nghiệp và khử carbon.

Như vậy, theo Global Hydrogen Compass 2026, hydrogen đang dần chuyển từ một giải pháp chủ yếu phục vụ mục tiêu giảm phát thải sang một cấu phần có thể đóng vai trò rộng hơn trong hệ thống năng lượng, công nghiệp và an ninh kinh tế.