3/4 tỉnh miền núi Tây Bắc cán đích xóa vùng lõm sóng

Y Tý (Lào Cai). Ảnh: Nguyễn Tuấn Khoa.

Thời gian gần đây, nhờ sự phối hợp giữa chính quyền địa phương và các doanh nghiệp viễn thông, các tỉnh miền núi Tây Bắc đã đẩy nhanh tiến độ xóa vùng trắng, lõm sóng, từng bước đưa hạ tầng số đến các địa bàn khó khăn.

Tại Lai Châu, theo báo cáo của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh, đến hết ngày 31/10/2026, 616/616 thôn, bản toàn tỉnh đã được phủ sóng băng rộng di động, đạt 100%; 38/38 xã, phường được kết nối Internet cáp quang đến trung tâm. So với tháng 10/2025, tỉnh đã xóa được 33 bản lõm sóng.

Không chỉ Lai Châu, tính đến cuối tháng 10 năm nay, tỉnh Điện Biên cũng hoàn thành phủ sóng và xóa 100% các điểm lõm sóng này (về đích sớm 2 tháng so với kế hoạch) thông qua việc xây dựng mới, bổ sung các trạm thu phát sóng BTS và kết hợp giải pháp viễn thông vệ tinh Starlink. 

Lào Cai cũng đón nhận tin mừng hạ tầng viễn thông vào cuối tháng 10. Sau khi hợp nhất địa giới hành chính từ ngày 1/7/2025, toàn tỉnh Lào Cai có 4 thôn trắng sóng và 65 thôn lõm sóng di động. Đến hết tháng 12/2025, số lượng giảm còn 3 thôn trắng sóng và 16 thôn lõm sóng. Và đến hết tháng 10/2026, toàn bộ các thôn trắng sóng và lõm sóng đã được khắc phục.

Đội ngũ nhân viên viễn thông Lào Cai vận chuyển, lắp đặt thiết bị, xây dựng trạm phát sóng di động. Ảnh: Báo Lào Cai.

Dù vậy, Lào Cai vẫn còn ghi nhận một số cơ sở giáo dục đào tạo bị lõm sóng di động. Cụ thể, đến nay, 14/17 cơ sở giáo dục đã được khắc phục tình trạng lõm sóng; ba điểm còn lại dự kiến hoàn thành vào cuối tháng 11/2026. 

Tại Sơn La, bài toán kết nối cũng đang được giải quyết bằng nhiều phương thức khác nhau, phù hợp với điều kiện địa hình từng khu vực. Giai đoạn 2021-2025, tỉnh đã phối hợp với các doanh nghiệp viễn thông phủ sóng điện thoại cho 534 thôn, bản. 

Trong năm 2026, Sơn La đặt mục tiêu phủ sóng 4G tại 32 bản trắng sóng và xóa lõm sóng băng rộng di động tại 23 bản. Đến ngày 30/9, toàn bộ 55/55 bản thuộc kế hoạch đã được xử lý, sớm hơn ba tháng so với kế hoạch. Trong đó, 19 bản được doanh nghiệp triển khai hạ tầng viễn thông, 36 bản được lắp đặt thiết bị Starlink để cung cấp kết nối Internet trong thời gian chờ đầu tư, hoàn thiện hạ tầng viễn thông di động mặt đất.

Tuy nhiên, theo báo cáo đến cuối tháng 10, toàn tỉnh Sơn La vẫn còn 247 khu vực lõm sóng, gồm 73 thôn, bản và 174 cụm dân cư, phân bố tại các xã vùng 3, chủ yếu ở khu vực núi cao, biên giới. 

Dù chưa thể phủ sóng toàn tỉnh, song việc Sơn La hoàn thành mục tiêu xóa vùng trắng, lõm sóng trong năm nay đã cho thấy nỗ lực đáng ghi nhận của cả chính quyền và doanh nghiệp trong thu hẹp khoảng cách số. 

Đây không phải là bài toán đầu tư dễ dàng. Chi phí khảo sát, vận chuyển thiết bị, xây dựng và duy trì trạm phát sóng tại khu vực miền núi thường cao hơn nhiều so với đồng bằng, trong khi số lượng thuê bao và khả năng khai thác thương mại tại mỗi địa bàn còn hạn chế. Điều này cho thấy những nỗ lực của các doanh nghiệp viễn thông như Viettel hay VNPT là rất đáng ghi nhận. 

Do đó, việc đưa thêm các giải pháp kết nối Internet vệ tinh vào triển khai trong năm nay được xem là hướng đi linh hoạt, giúp nhanh chóng tháo gỡ những điểm nghẽn mà hạ tầng viễn thông truyền thống chưa thể giải quyết trong thời gian ngắn. Về lâu dài, việc kết hợp linh hoạt các công nghệ, cùng sự đồng hành của doanh nghiệp viễn thông, sẽ là yếu tố quan trọng để không chỉ đưa sóng đến các bản làng mà còn bảo đảm người dân có thể tiếp cận và sử dụng hiệu quả các dịch vụ số.

Bài toán phía trước vẫn còn không ít thách thức, nhưng kết quả tại Lai Châu, Điện Biên, Lào Cai và Sơn La cho thấy, với sự vào cuộc của Nhà nước, chính quyền địa phương và sự đầu tư, đồng hành của doanh nghiệp, những vùng lõm kết nối từng được xem là khó tiếp cận nhất cũng đang dần được thu hẹp.

Khi một bản làng có Internet, người dân không chỉ có thêm phương tiện liên lạc mà còn có cơ hội tiếp cận tri thức, giáo dục, dịch vụ công và mở rộng sinh kế trên môi trường số.