Chuyển đổi số mở lối cho y tế thông minh

Trải nghiệm khám, chữa bệnh thời công nghệ số

Thực hiện chủ trương đẩy mạnh chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW, Nghị quyết số 57-NQ/TW, Đề án 06/CP, ngành Y tế đang từng bước đổi mới phương thức quản lý, vận hành và quy trình khám, chữa bệnh. Tại nhiều cơ sở y tế, công nghệ số đã được ứng dụng trong các hoạt động thường ngày, từ đăng ký khám, thanh toán viện phí đến quản lý hồ sơ bệnh án.

Sự thay đổi này được ông Nguyễn Đình Long (SN 1965, Hà Nội) cảm nhận rõ trong lần trở lại khám tại Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn. Nếu trước đây, mỗi lần đến bệnh viện, ông thường phải chuẩn bị nhiều giấy tờ, xếp hàng chờ làm thủ tục, thì nay, việc đăng ký khám bệnh đã thuận tiện hơn nhờ hệ thống máy đăng ký tự động.

Người bệnh chỉ cần quét căn cước công dân hoặc sử dụng ứng dụng VNeID để xác thực thông tin, sau đó chọn chuyên khoa cần khám là có thể hoàn tất đăng ký.

Không chỉ giúp khâu đăng ký nhanh chóng, thuận tiện hơn, công nghệ số còn giúp người bệnh chủ động hơn trong quy trình khám, chữa bệnh. Theo ông Long, việc thanh toán viện phí không dùng tiền mặt, đặt lịch khám trực tuyến, cập nhật và tra cứu kết quả khám qua ứng dụng trên điện thoại mang lại nhiều thuận tiện.

Tại Bệnh viện Da liễu Trung ương, chuyển đổi số cũng được triển khai đồng bộ ở nhiều khâu. Bên cạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin vào quy trình đón tiếp và thanh toán viện phí, từ ngày 15/6/2026, Bệnh viện chính thức triển khai trả kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh trực tuyến. Theo đó, người bệnh và thân nhân có thể tra cứu kết quả bảo mật thông qua ứng dụng hoặc website của Bệnh viện mà không cần chờ nhận bản giấy.

Giải pháp này đặc biệt hữu ích với người bệnh ở tỉnh xa hoặc những trường hợp cần thực hiện các kỹ thuật chuyên sâu, phải chờ nhiều ngày mới có kết quả. Thay vì phải quay lại bệnh viện lấy kết quả, người bệnh có thể chủ động tra cứu từ xa, lưu trữ và chia sẻ kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh khi cần thiết.

Mở lối cho y tế thông minh

Thực tế cho thấy, với số lượng lớn bệnh nhân đến khám mỗi ngày, các bệnh viện phải tiếp nhận và xử lý khối lượng dữ liệu rất lớn, từ hồ sơ bệnh án, kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh đến lịch sử sử dụng thuốc và quá trình điều trị. Nếu dữ liệu được lưu trữ phân tán, thiếu liên thông, việc tra cứu và khai thác dữ liệu sẽ mất nhiều thời gian, ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý, vận hành cũng như quá trình quyết định chuyên môn.

Vì vậy, chuyển đổi số trong y tế cần vượt ra khỏi phạm vi đưa các thủ tục hành chính lên môi trường điện tử, hướng tới hình thành hệ thống dữ liệu được số hóa, chuẩn hóa và kết nối.

Tuy nhiên, nhìn vào thực tiễn triển khai cho thấy, để chuyển đổi số phát huy hiệu quả, ngành Y tế vẫn phải giải quyết nhiều vấn đề. Trước hết là chuẩn hóa dữ liệu và bảo đảm khả năng liên thông giữa các hệ thống, khắc phục tình trạng mỗi cơ sở y tế hoặc mỗi phần mềm sử dụng một định dạng khác nhau, gây khó khăn cho việc chia sẻ, khai thác thông tin.

Cùng với đó, cần chú trọng bảo đảm an toàn thông tin, bảo mật dữ liệu sức khỏe của người bệnh; đầu tư hạ tầng công nghệ và đào tạo đội ngũ nhân lực đủ năng lực vận hành, làm chủ các nền tảng số. Việc ứng dụng AI trong y tế cần được đặt trong quy trình chuyên môn chặt chẽ, bảo đảm tính chính xác, minh bạch. Cần lưu ý, AI chỉ đóng vai trò hỗ trợ, bác sĩ vẫn là người đánh giá thông tin, đưa ra quyết định và chịu trách nhiệm chuyên môn.

Phát biểu tại Hội thảo quốc tế về chuyển đổi số y tế và xây dựng bệnh viện thông minh, PGS.TS Trần Quý Tường, Chủ tịch Hội Tin học Y tế Việt Nam cho biết, chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế đang được triển khai mạnh mẽ trên phạm vi cả nước. Hơn 1.200 bệnh viện bước đầu nghiên cứu, ứng dụng các giải pháp trí tuệ nhân tạo và công nghệ số trong hoạt động khám, chữa bệnh, quản lý bệnh viện và hỗ trợ ra quyết định chuyên môn.