'6 dám' - Động lực phá điểm nghẽn, kiến tạo Thủ đô phát triển bứt phá

Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc kiểm tra việc kiểm soát, xử lý ô nhiễm môi trường tại sông Cầu Bây (phường Long Biên). Ảnh: Quang Thái

Vai trò người đứng đầu với tư duy dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trở thành chìa khóa tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp. Đó là những thông điệp được phân tích rất sâu tại Chương trình Thời sự đặc biệt với chủ đề “Đảng bộ số, chính quyền kiến tạo, doanh nghiệp tiên phong, xã hội đồng thuận” do cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội thực hiện, tối 17-3.

Chương trình Thời sự đặc biệt của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội với chủ đề “Đảng bộ số, chính quyền kiến tạo, doanh nghiệp tiên phong, xã hội đồng thuận”. Ảnh: Phạm Mạnh

Tháo gỡ “nút thắt” từ đổi mới phương thức lãnh đạo

Đảng bộ, chính quyền Thủ đô Hà Nội đang cho thấy những chuyển động rõ nét trong đổi mới phương thức lãnh đạo, điều hành. Thành phố kiên định nguyên tắc “6 rõ”: Rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền và “1 xuyên suốt”: Một việc một đầu mối xuyên suốt. Trên nền tảng đó, tinh thần “6 dám” trở thành động lực hành động, đặc biệt thể hiện qua vai trò người đứng đầu.

Minh chứng điển hình là dự án đường Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục. Đây là tuyến giao thông huyết mạch của Thủ đô, từng “đóng băng” suốt 7 năm do vướng mắc trong giải phóng mặt bằng. Dự án dự kiến hoàn thành năm 2020 nhưng liên tục chậm tiến độ, với điểm nghẽn lớn nhất là công tác giải phóng mặt bằng khi các quận chỉ xử lý được 686/1.983 hộ dân, gây bức xúc trong nhân dân và lãng phí nguồn lực.

Tuy nhiên, chỉ sau 20 ngày chuyển biến tư duy và cách làm, dự án đã có bước đột phá. Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc, các phường Ô Chợ Dừa, Giảng Võ và Láng đã vào cuộc đồng bộ. Riêng hai phường Ô Chợ Dừa và Giảng Võ hoàn thành 100% giải phóng mặt bằng trong thời gian ngắn.

Kết quả này cho thấy, khi người đứng đầu dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; khi phương thức lãnh đạo được đổi mới theo hướng rõ người, rõ việc, rõ thời gian thì những “điểm nghẽn” kéo dài nhiều năm hoàn toàn có thể được tháo gỡ.

Trong bối cảnh Hà Nội đang đồng thời triển khai nhiều nhiệm vụ lớn như cụ thể hóa 9 nghị quyết trung ương, sửa đổi Luật Thủ đô, xây dựng Quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, yêu cầu về tinh thần “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm” càng trở nên cấp thiết.

Phân tích thực tế này, tại chương trình thời sự đặc biệt, PGS.TS Vũ Văn Phúc - Nguyên Tổng Biên tập Tạp chí Cộng Sản cho rằng, tinh thần “dám nghĩ, dám làm” đang tiếp tục được thể hiện rõ nét trong thực tiễn tại Thủ đô. Thành phố luôn tiên phong đổi mới phương thức lãnh đạo. Điển hình như việc giải phóng mặt bằng dự án tuyến Hoàng Cầu - Voi Phục, nhiều năm chưa thực hiện được nhưng vừa qua, chỉ trong 20 ngày đã giải phóng mặt bằng xong. Nhân dân đã dành lời khen ngợi Hà Nội đã làm rất tốt, rất nhanh vấn đề này.

Thực tiễn cho thấy, khi tinh thần “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm” được phát huy sẽ góp phần thay đổi tư duy lãnh đạo và phương thức quản trị. Trọng tâm là lấy hiệu quả thực thi làm thước đo; tập trung tháo gỡ rào cản, khơi thông nguồn lực, tạo động lực phát triển mới.

Đồng thời, tinh thần này cũng thúc đẩy chuyển đổi từ tư duy thụ động sang chủ động, quyết liệt với phương châm: nói ít, làm nhiều, làm đến cùng; lựa chọn đúng, triển khai nhanh, làm đến nơi đến chốn và đo lường bằng kết quả cụ thể.

Khẳng định vai trò người đứng đầu - lan tỏa tinh thần “6 dám”

PGS.TS Trần Viết Lưu trao đổi tại Chương trình thời sự đặc biệt. Ảnh: Phạm Mạnh

Chia sẻ về vai trò của người đứng đầu, PGS.TS Trần Viết Lưu - nguyên Vụ trưởng Vụ Tổng hợp, Ban Tuyên giáo Trung ương (nay là Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) nhấn mạnh, yếu tố con người, đặc biệt là người đứng đầu, luôn mang tính quyết định trong việc tạo ra đột phá trong quản trị và điều hành. Theo ông, lịch sử đã chứng minh rõ điều này qua những dấu mốc lớn của dân tộc.

Dẫn chứng từ hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Nguyễn Ái Quốc - Chủ tịch Hồ Chí Minh ngày 5-6-1911, PGS.TS Trần Viết Lưu cho rằng nếu không có ý chí, khát vọng và bản lĩnh phi thường của Người - từ hai bàn tay trắng, bôn ba khắp năm châu suốt 30 năm để tìm con đường giải phóng dân tộc, rồi trở về lãnh đạo toàn dân giành độc lập, tự do, thì đất nước khó có được cơ đồ như hôm nay. Chính từ sự sáng lập, rèn luyện của Người, Đảng ta được hun đúc trở thành một Đảng “là đạo đức, là văn minh”, giữ vững niềm tin và sự ủng hộ của nhân dân suốt 96 năm qua.

Từ phân tích trên, PGS.TS Trần Viết Lưu khẳng định, trong bất kỳ tổ chức chính trị nào, từ cấp quốc gia đến địa phương, trong đó có Thủ đô Hà Nội, vai trò của người đứng đầu là không thể tách rời. Dù không tuyệt đối hóa vai trò cá nhân, nhưng thực tiễn cho thấy những cá nhân tiêu biểu luôn có đóng góp đặc biệt quan trọng, tạo nên những bước ngoặt của lịch sử.

Liên hệ với thực tiễn Thủ đô, ông cho rằng, Hà Nội luôn giữ vai trò tiên phong, gương mẫu trong công cuộc đổi mới, xứng đáng là “đầu tàu”, là “tín hiệu mùa xuân” cho sự phát triển của cả nước. Thành phố phải là “con chim đầu đàn”, “cánh én báo hiệu mùa xuân” trong kỷ nguyên mới; là “con tàu hội nhập ra biển khơi”.

Tuy nhiên, để con tàu đó vươn xa, nhất thiết phải có người “cầm lái” đủ bản lĩnh, trí tuệ và dám hành động. “Vì thế, người đứng đầu phải dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung của đất nước, của Thủ đô và của nhân dân. Khi người đứng đầu thể hiện được tinh thần đó, sẽ quy tụ được sức mạnh đoàn kết của cả hệ thống chính trị và tạo được sự đồng thuận, niềm tin trong nhân dân”, PGS.TS Trần Viết Lưu nhấn mạnh.

Dự án Vành đai 1 (đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục) đang băng băng về đích. Ảnh: Quang Thái

Theo PGS.TS Trần Viết Lưu, sự dấn thân của người lãnh đạo không phải là khẩu hiệu hình thức mà phải được xây dựng trên nền tảng lý tưởng, trí tuệ và đạo đức của người cộng sản. Quan trọng hơn, tinh thần dám làm phải nhận được sự ủng hộ của nhân dân - nguồn sức mạnh giúp vượt qua mọi khó khăn, thách thức.

PGS.TS Trần Viết Lưu bày tỏ tin tưởng, nếu đội ngũ người đứng đầu các cấp của Hà Nội, từ Bí thư Thành ủy đến lãnh đạo các địa phương, đơn vị đều phát huy tinh thần nêu gương, thực hiện “6 dám” vì lợi ích chung, thì Thủ đô sẽ tiếp tục bứt phá, giữ vững vai trò dẫn dắt, đồng hành cùng cả nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Muốn cán bộ “dám làm”, phải bảo vệ người dám chịu trách nhiệm

PGS.TS Vũ Văn Phúc trao đổi tại Chương trình Thời sự đặc biệt. Ảnh: Phạm Mạnh

Để tinh thần “6 dám” thực sự lan tỏa trong toàn hệ thống chính trị, PGS.TS Vũ Văn Phúc đề xuất 5 giải pháp trọng tâm:

Thứ nhất, người đứng đầu phải nêu gương. Bí thư cấp ủy, chủ tịch UBND và lãnh đạo các cấp phải đi đầu trong thực hiện “6 dám”, đồng thời khuyến khích, động viên và bảo vệ cán bộ cấp dưới mạnh dạn hành động.

Thứ hai, mỗi cán bộ, công chức cần có dũng khí đổi mới, vượt qua tâm lý sợ sai, sợ trách nhiệm.

Thứ ba, các cơ quan chức năng cần tránh quy định thủ tục hành chính quá chặt chẽ, cứng nhắc, tạo không gian cho sự chủ động, sáng tạo trong thực thi nhiệm vụ.

Thứ tư, cần có đột phá về nguyên tắc, điều kiện áp dụng, trình tự thủ tục cũng như chính sách khuyến khích và bảo vệ cán bộ “6 dám”. Nếu vẫn vận hành máy móc theo các quy định cứng nhắc sẽ khó thúc đẩy đổi mới.

Thứ năm, trong trường hợp cán bộ thực hiện “6 dám” với mục đích trong sáng, vì lợi ích chung, không vụ lợi nhưng kết quả không đạt như kỳ vọng, thậm chí phát sinh thiệt hại, thì cần được xem xét miễn hoặc không bị xử lý kỷ luật theo quy định hiện hành.

Minh Thúy