Ả Rập Xê-út xoay trục xuất khẩu dầu giữa lúc Hormuz tiếp tục tắc nghẽn

Hình ảnh vệ tinh do Bloomberg thu thập cho thấy các siêu tàu chở dầu có tổng sức chứa khoảng 14 triệu thùng đã xuất hiện tại các cảng xuất khẩu dầu của Ả Rập Xê-út trên Vịnh trong cuối tuần qua. Đây là số lượng tàu chở dầu cao nhất được ghi nhận kể từ ít nhất tháng 6, theo dữ liệu được tổng hợp từ vệ tinh Sentinel-2 của Liên minh châu Âu (EU).

Tuy nhiên, lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz tiếp tục giảm trong cùng khoảng thời gian. Chỉ có 12 tàu chở hàng hóa đi qua eo biển này, giảm từ 35 tàu một tuần trước đó. Riêng trong ngày thứ Năm, chỉ có 4 tàu chở dầu đi qua, so với mức trung bình 16 tàu trong 10 ngày, theo dữ liệu của Kpler. Ngân hàng JPMorgan cho biết trong một báo cáo hôm thứ Sáu rằng Ả Rập Xê-út đã vận chuyển 2,9 triệu thùng dầu/ngày qua eo biển Hormuz trong 6 ngày trước đó, đồng thời đánh giá sự chuyển hướng này là "sự điều chỉnh đáng chú ý nhất" trong số các nhà khai thác dầu vùng Vịnh.

Ngày 11/9, các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái xuất phát từ Iraq đã khiến đường ống dẫn dầu Đông - Tây của Ả Rập Xê-út, còn gọi là Petroline, phải ngừng hoạt động. Tuyến đường ống này thường vận chuyển tới 7 triệu thùng dầu/ngày, trải dài 1.200 km từ các mỏ dầu ở tỉnh miền Đông đến cảng Yanbu trên Biển Đỏ. Vụ tấn công đã khiến 4-5 triệu thùng/ngày công suất vận chuyển bị đình trệ, trong khi tổng lượng dầu thô của Ả Rập Xê-út xuất khẩu bằng đường biển giảm từ mức 7,5 triệu thùng/ngày trong tháng 1 và tháng 2 xuống còn khoảng 2,1 triệu thùng/ngày vào giữa tháng 9, tương đương mức sụt giảm hơn 70%.

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 15/9 cho biết đường ống sẽ được khôi phục hoạt động trong vòng vài ngày. Tuy nhiên, một chuyên gia phân tích trong ngành nói với Al-Monitor rằng các trạm bơm đã bị phá hủy trong cuộc tấn công và quá trình khôi phục hoàn toàn có thể mất 6 tuần hoặc lâu hơn.

Phong trào Houthi tại Yemen tuyên bố đã tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái nhằm vào Riyadh và các cơ sở của Aramco tại Yanbu trong đêm 18-19/9. Ả Rập Xê-út xác nhận lực lượng Houthi đã nhằm vào cơ sở hạ tầng dân sự tại cảng Yanbu, nơi tuyến đường ống Đông - Tây kết thúc. Tên lửa nhằm vào Riyadh đã bị đánh chặn và giới chức Ả Rập Xê-út cho biết không có thương vong hoặc thiệt hại nào được ghi nhận trong cả hai vụ tấn công. Tuy nhiên, cuộc tấn công cho thấy Yanbu - đầu mối xuất khẩu dầu chủ chốt của Ả Rập Xê-út kể từ khi hoạt động vận chuyển qua Hormuz bị đình trệ - đang tiếp tục đối mặt với nguy cơ bị tấn công.

Aramco đưa dầu thô tới cảng Ras Tanura trên vịnh Ba Tư, sau đó vận chuyển bằng các tàu nhỏ hơn tới khu vực Vịnh Oman và chuyển sang các tàu chở dầu cỡ lớn tại đây. Đây là tuyến vận chuyển mà Ả Rập Xê-út đang sử dụng để đưa khoảng 60 triệu thùng dầu được bốc hàng tại Ras Tanura trong tháng 9 và tháng 10 tới các khách hàng, chủ yếu là các nhà máy lọc dầu ở Trung Quốc và Hàn Quốc. Lượng dầu xuất khẩu qua các cảng vùng Vịnh đã phục hồi lên mức trung bình 1-1,5 triệu thùng/ngày, tương đương khoảng mức của tháng 8.

Giá dầu Brent giảm xuống 100,90 USD/thùng vào lúc 9 giờ 33 phút sáng theo giờ miền Đông Mỹ (ET) ngày thứ Hai, giảm 2,82%. Giá dầu WTI giảm 3,11%, xuống 97,18 USD/thùng.