AI và cuộc 'tái thiết lực lượng lao động' trong ngành y tế

Dân số già hóa khiến nhu cầu chăm sóc sức khỏe tăng nhanh. Trong khi đó, lực lượng bác sĩ và nhân viên y tế không thể tăng trưởng với cùng tốc độ. Tình trạng kiệt sức nghề nghiệp vẫn ở mức cao sau đại dịch, còn khối lượng công việc hành chính ngày càng phức tạp.

Thế hệ bác sĩ trẻ liệu có đáp ứng được nhu cầu nguồn nhân lực của ngành y tế. Ảnh: Midjourney

Kết quả là một khoảng cách năng lực ngày càng lớn giữa nhu cầu điều trị và khả năng cung ứng của hệ thống.

Trong bối cảnh đó, trí tuệ nhân tạo không còn chỉ là một thử nghiệm công nghệ. AI đang dần trở thành hạ tầng vận hành mới của hệ thống y tế.

AI như giải pháp cho khủng hoảng nhân lực

BS. Maria Ansari, CEO của The Permanente Medical Group - một trong những tổ chức y tế lớn tại Mỹ - mô tả thách thức một cách ngắn gọn: “Dân số đang già đi nhanh hơn tốc độ tăng trưởng của lực lượng bác sĩ”.

Đối với The Permanente Medical Group, khoảng cách này đã dẫn đến nguy cơ kiệt sức nghề nghiệp gia tăng và khó khăn trong việc giữ chân nhân sự. AI vì thế không được triển khai như một dự án công nghệ mang tính trình diễn, mà như một giải pháp trực tiếp cho những áp lực vận hành của hệ thống.

Các công cụ như AI ghi chép tự động trong phòng khám và hệ thống giao tiếp tự động với bệnh nhân được thử nghiệm với các mục tiêu rõ ràng: tăng năng suất làm việc của bác sĩ, cải thiện trải nghiệm bệnh nhân và giảm tỷ lệ nghỉ việc.

Kết quả cho thấy các bác sĩ có thể lấy lại từ một đến hai giờ làm việc mỗi ngày - thời gian trước đây bị tiêu tốn cho việc ghi chép hồ sơ và xử lý giấy tờ.

Mức độ hài lòng của bệnh nhân tăng lên và đặc biệt, tỷ lệ giữ chân bác sĩ tăng 66%, khiến tỷ lệ nghỉ việc giảm xuống khoảng 2%.

Trong một hệ thống thiếu hụt nhân lực, đây không chỉ là cải thiện hiệu suất. Đó là sự ổn định mang tính cấu trúc.

Chi phí tuyển dụng giảm. Tri thức tổ chức được giữ lại. Sự liên tục trong chăm sóc bệnh nhân được duy trì.

Khi AI mở rộng năng lực chuyên môn

Tác động của AI không chỉ dừng lại ở việc giảm tải hành chính cho bác sĩ. Trong lĩnh vực chẩn đoán hình ảnh, AI đang giúp mở rộng đáng kể năng lực của các chuyên gia.

Amira Romani, Phó Chủ tịch cấp cao phụ trách Đổi mới và Công nghệ của Siemens Healthineers, cho biết một thuật toán AI mới có thể giảm thời gian chụp cộng hưởng từ (MRI) từ khoảng 10 phút xuống chỉ còn 2 phút mà vẫn đảm bảo chất lượng hình ảnh.

Tại một số thị trường Bắc Âu, công nghệ này đã giúp các bệnh viện xóa bỏ tình trạng tồn đọng chẩn đoán kéo dài nhiều tháng.

Hạ tầng AI đồng bộ trợ giúp bác sĩ tăng năng suất công việc và chất lượng chăm sóc sức khỏe. Ảnh: Midjourney

Khi chu kỳ chụp ngắn hơn, cùng một số lượng bác sĩ chẩn đoán hình ảnh có thể phục vụ nhiều bệnh nhân hơn. Năng lực chuyên môn vì thế trở nên có thể mở rộng quy mô.

AI như hạ tầng vận hành mới

Theo Cord Stahler, Giám đốc điều hành mảng Y tế của Springer Nature, AI đang tiến hóa thành “hệ thống của các hệ thống”, nơi nhiều tác nhân AI giám sát và kiểm tra lẫn nhau.

Lớp hạ tầng này có thể giúp tăng tốc việc tạo ra bằng chứng y học trong thực tế cũng như xử lý các quy trình hành chính ở quy mô lớn. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất không nằm ở công nghệ.

Nó nằm ở cách các tổ chức tích hợp AI vào mô hình vận hành của mình.

Triển khai AI như một giải pháp riêng lẻ có thể tạo ra những cải tiến nhỏ. Nhưng nếu coi AI là hạ tầng vận hành, các tổ chức sẽ phải thiết kế lại vai trò công việc, quy trình và cơ chế khuyến khích xung quanh nó.

Con đường này khó hơn - nhưng cũng mang lại tác động sâu rộng hơn.

Lựa chọn chiến lược của hệ thống y tế

Khoảng cách đang hình thành trong ngành y không phải giữa các tổ chức có sử dụng AI và những tổ chức không sử dụng. Khoảng cách thực sự nằm ở việc tổ chức nào coi AI là công nghệ phụ trợ, và tổ chức nào xem AI là một phần của chiến lược lực lượng lao động.

Một số hệ thống chỉ tìm kiếm những cải tiến hiệu suất nhỏ lẻ. Những hệ thống khác đang thiết kế lại toàn bộ quy trình hồ sơ bệnh án, mạng lưới chẩn đoán và mô hình phân loại bệnh nhân.

Khi nhu cầu chăm sóc sức khỏe tiếp tục tăng nhanh hơn nguồn cung nhân lực, sự khác biệt này sẽ ngày càng trở nên rõ rệt.

AI sẽ không thể giải quyết hoàn toàn tình trạng thiếu hụt nhân lực. Nhưng ngày càng rõ ràng rằng không hành động sẽ khiến vấn đề trở nên trầm trọng hơn.

Trong một hệ thống mà nguồn lực khan hiếm nhất là năng lực chuyên môn của con người, coi AI chỉ là một thử nghiệm tùy chọn không phải là sự thận trọng. Đó là sự trì hoãn.

Các nhà lãnh đạo y tế hiện đứng trước một lựa chọn chiến lược: tiếp tục chồng thêm công nghệ lên những áp lực hiện hữu, hoặc tái thiết mô hình vận hành của hệ thống y tế xoay quanh AI.

Trong một cuộc khủng hoảng năng lực, lựa chọn đó sẽ quyết định hệ thống nào có thể tồn tại bền vững trong tương lai.

(Theo Forbes)