Anh cân nhắc áp trần lợi nhuận với các 'ông lớn' năng lượng

Theo ghi nhận từ tờ The Guardian, đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh người dân Anh đang phải đối mặt với áp lực tài chính đè nặng khi giá hóa đơn năng lượng và nhiên liệu liên tục duy trì ở mức cao kỷ lục.

Ông Richard Walker cho rằng các biện pháp đánh thuế lợi nhuận bất thường hiện nay là chưa đủ mạnh để bảo vệ túi tiền của người tiêu dùng. Ông lập luận rằng, việc cho phép các doanh nghiệp năng lượng thu về những khoản lợi nhuận khổng lồ trong khi hàng triệu hộ gia đình phải thắt lưng buộc bụng là một sự bất công về kinh tế.

Giá dầu và khí đốt đã tăng mạnh kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran, Anh cân nhắc áp mức trần lợi nhuận đối với các tập đoàn năng lượng và xăng dầu để bảo vệ người dân. Ảnh: The Guardian

Thay vì chỉ thu thuế sau khi lợi nhuận đã hình thành, chính phủ cần can thiệp trực tiếp vào cơ cấu giá bằng cách quy định một tỷ lệ lợi nhuận tối đa trên mỗi đơn vị sản phẩm bán ra. “Đây là một phần trong nỗ lực rộng hơn của chính phủ nhằm xử lý cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt kéo dài,” ông Walker nói.

Đề xuất của ông Walker ngay lập tức đã vấp phải những luồng ý kiến trái chiều từ giới tài chính và các hiệp hội doanh nghiệp.

Những người ủng hộ cho rằng việc áp trần lợi nhuận có thể giúp đảm bảo sự công bằng, tránh tình trạng “trục lợi khủng hoảng” khi doanh nghiệp thu lợi lớn trong lúc người dân gặp khó khăn. Các tổ chức bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và Công đoàn Anh đánh giá cao sáng kiến này, coi đây là "phanh hãm" cần thiết để ngăn chặn tình trạng trục lợi từ khủng hoảng.

Tuy nhiên, đề xuất này cũng vấp phải sự phản đối từ các tập đoàn dầu khí, khi họ cảnh báo rằng các biện pháp can thiệp mạnh sẽ bóp nghẹt khả năng tái đầu tư vào năng lượng tái tạo và làm suy giảm tính cạnh tranh của thị trường Anh quốc trên trường quốc tế.

Thế nhưng, vị cố vấn của Thủ tướng Starmer khẳng định: "Chúng ta không phản đối việc doanh nghiệp thu lợi nhuận, nhưng lợi ích phải đi đôi với trách nhiệm xã hội. Khi thị trường tự do không thể tự điều chỉnh để bảo vệ những người yếu thế nhất, đó là lúc chính phủ cần phải can thiệp."

Trước đó, Anh đã triển khai một số chính sách nhằm kiểm soát chi phí năng lượng, bao gồm áp thuế lợi nhuận bất thường đối với các công ty dầu khí. Tuy nhiên, việc mở rộng sang cơ chế áp trần lợi nhuận được đánh giá là bước đi cứng rắn hơn.

Các chuyên gia kinh tế tại London nhận định, nếu được triển khai, chính sách này cần được thiết kế thận trọng để cân bằng giữa mục tiêu bảo vệ người tiêu dùng và duy trì môi trường đầu tư ổn định. Việc xác định mức trần phù hợp, cũng như phạm vi áp dụng, sẽ là những yếu tố then chốt quyết định hiệu quả của biện pháp.

Anh Kiệt