Anh hùng La Văn Cầu - Tấm gương sáng mãi

Đại tá - Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu. ẢNH: Quân khu 2

Sinh năm 1931, người dân tộc Tày, quê tại Phong Nặm - Trùng Khánh, nay thuộc xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng, Anh hùng La Văn Cầu lớn lên trong một gia đình nông dân nghèo. Tuổi thơ ông gắn với những năm tháng cơ cực dưới ách thực dân. Mang trong mình lòng yêu nước và khát vọng giải phóng dân tộc, mới 16 tuổi, ông đã xung phong nhập ngũ, trở thành chiến sĩ của Đại đội 671, Trung đoàn 174, Sư đoàn 316.

Tôi có cơ duyên được gặp và trò chuyện với Anh hùng La Văn Cầu trong nhiều năm. Mỗi lần gặp ông, điều lắng lại trong tôi không chỉ là những chiến công hiển hách, mà còn là sự chân thành, giản dị và niềm tin son sắt của một người lính cách mạng. Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, ông tham gia gần 30 trận đánh lớn nhỏ.

Trong Chiến dịch Biên giới Thu - Đông năm 1950, khi trang bị còn thiếu thốn, ông có sáng kiến tháo mìn của lính Pháp làm bộc phá mở hàng rào - thể hiện trí tuệ và sự chủ động của người lính nơi chiến trường. Chiến công làm nên tên tuổi La Văn Cầu chính là trận Đông Khê (Chiến dịch Biên giới Thu - Đông năm 1950). Là tổ trưởng tổ bộc phá, ông được giao nhiệm vụ mở cửa đột phá cho đơn vị tiến công.

Trong lúc chiến đấu, cánh tay phải bị đạn bắn dập nát. Trước thời khắc quyết định, với ý chí phải hoàn thành nhiệm vụ bằng mọi giá, ông yêu cầu đồng đội xử lý phần cánh tay bị thương nặng để tiếp tục chiến đấu. Sau đó, ông dùng cánh tay còn lại ôm khối bộc phá lao lên phá hủy lô cốt, mở đường cho đơn vị xung phong giành thắng lợi. Chiến công ấy trở thành biểu tượng sáng ngời của tinh thần quyết chiến quyết thắng và chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam. Năm 1952, La Văn Cầu được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Trong những lần gặp gỡ, trò chuyện, ông không bao giờ nói nhiều về bản thân. Mỗi khi nói về cách mạng, về Đảng, về Bác Hồ, ông luôn dành sự kính trọng và lòng biết ơn sâu sắc. Một lần, khi kể lại kỷ niệm được Chủ tịch Hồ Chí Minh gặp gỡ, động viên sau những chiến công trong kháng chiến, ông xúc động đến nghẹn lời. Với ông, đó là ký ức thiêng liêng không thể phai mờ của đời người lính.

Tinh thần “quyết tâm và tín tâm” mà Bác Hồ từng biểu dương ở Anh hùng La Văn Cầu đã theo ông suốt cuộc đời binh nghiệp và công tác. Ông tiếp tục tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Dù là thương binh hạng nặng với tỷ lệ thương tật 71%, ông vẫn không ngừng học tập, công tác, đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ trong lĩnh vực tuyên huấn, công tác thanh niên và cán bộ của quân đội. Trước khi nghỉ hưu năm 1996, ông công tác tại Bảo tàng Quân đội, nay là Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam. Điều khiến tôi kính phục hơn cả là ở tuổi xế chiều, ông vẫn luôn đau đáu với thế hệ trẻ.

Tháng 2-2024, trong buổi giao lưu với thanh niên Hà Nội chuẩn bị lên đường nhập ngũ, ông nhắn nhủ: “Nhờ có Đảng, Bác Hồ giáo dục tư tưởng yêu nước, nên không có kẻ thù nào ngăn cản được bước chiến đấu, chiến thắng của chúng ta”. Tôi hiểu rằng “kẻ thù” mà Anh hùng La Văn Cầu nói không chỉ là quân xâm lược, mà còn là sự nghèo nàn, lạc hậu, những giới hạn mà mỗi người phải vượt qua trong cuộc sống. Bởi vậy, ngay cả khi đã nghỉ hưu, ông vẫn luôn là tấm gương sáng về ý chí, trách nhiệm và tinh thần cống hiến cho cộng đồng.

Giờ đây, người anh hùng năm xưa đã đi xa. Nhưng hình ảnh người chiến sĩ dùng cánh tay còn lại ôm bộc phá lao lên phía trước, cùng nhân cách khiêm nhường, trung hậu và niềm tin không bao giờ tắt vào đất nước, vẫn sẽ sống mãi trong ký ức đồng đội và các thế hệ người Việt Nam. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu mãi là một tấm gương sáng không của riêng ai.