Bắc Ninh: Bảo đảm hệ thống pháp luật đồng bộ khi tỉnh lên thành phố

Không để khoảng trống về pháp luật

Nghị quyết số 39/2026/QH16 về việc thành lập thành phố Bắc Ninh sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 20/9/2026. Từ thời điểm này, Bắc Ninh chính thức chuyển sang mô hình thành phố trực thuộc Trung ương. Đằng sau bước chuyển này là yêu cầu điều chỉnh đồng bộ nhiều quy định liên quan đến tổ chức chính quyền, thẩm quyền của các cơ quan nhà nước, thủ tục hành chính, quy hoạch, quản lý đô thị và các cơ chế, chính sách đặc thù.

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Bắc Giang tiếp nhận hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính của công dân.

Theo đồng chí Lưu Đình Thực, Giám đốc Sở Tư pháp, để đáp ứng yêu cầu hoạt động của mô hình mới, Sở Tư pháp đã chủ động tham mưu UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 304/KH-UBND ngày 13/8/2026 về rà soát, xử lý văn bản quy phạm pháp luật và văn bản hành chính chịu sự tác động của việc thành lập thành phố Bắc Ninh.

Theo kế hoạch, việc rà soát được triển khai theo hướng xác định rõ từng nội dung chịu tác động, căn cứ pháp lý, phương án xử lý, cơ quan chủ trì, phối hợp và thời hạn hoàn thành. Các cơ quan thuộc UBND tỉnh, Công an tỉnh, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh được giao rà soát các văn bản quy phạm pháp luật do tỉnh Bắc Ninh, tỉnh Bắc Giang trước đây ban hành và các văn bản đang còn hiệu lực hoặc đã ban hành nhưng chưa có hiệu lực. Kết quả rà soát phải được gửi về Sở Tư pháp trước ngày 25/8/2026 để tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh.

Đối với những văn bản không còn phù hợp, phương án xử lý được xác định theo từng trường hợp, gồm bãi bỏ, sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc ban hành mới. Với các văn bản cần sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc ban hành mới, các cơ quan, đơn vị phải đăng ký bổ sung vào chương trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2026. Đồng thời với những văn bản quy phạm pháp luật đang trong quá trình xây dựng, ban hành cần rà soát bảo đảm phù hợp với mô hình thành phố trực thuộc Trung ương. Cách làm này giúp quá trình chuyển đổi không tạo ra khoảng trống pháp lý, không làm gián đoạn thủ tục hành chính và hoạt động quản lý nhà nước.

Phạm vi rà soát bao gồm các văn bản quy phạm pháp luật do HĐND, UBND tỉnh Bắc Ninh và tỉnh Bắc Giang trước đây ban hành; các văn bản quy phạm pháp luật do HĐND, UBND, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh ban hành đang còn hiệu lực hoặc đã ban hành nhưng chưa có hiệu lực. Cùng đó là các văn bản quy định về thủ tục hành chính, văn bản hành chính có nội dung về ủy quyền và những văn bản hành chính khác chịu sự tác động khi Bắc Ninh chuyển sang mô hình thành phố trực thuộc Trung ương. Qua rà soát bước đầu, các sở, ngành xác định 309 văn bản chịu tác động. Đây là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhằm bảo đảm các hoạt động quản lý nhà nước, điều hành kinh tế - xã hội không bị gián đoạn.

Tạo cơ sở pháp lý cho giai đoạn phát triển mới

Trong quá trình rà soát, Sở Tư pháp không chỉ tập trung phát hiện những quy định không còn phù hợp để sửa đổi hoặc bãi bỏ, mà còn chủ động nghiên cứu các cơ chế, chính sách đặc thù đang được áp dụng tại những đô thị lớn. Ông Kiều Văn Hưng, Trưởng Phòng Công tác văn bản cho biết: “Sở đã chủ động trao đổi, học tập kinh nghiệm của thành phố Đồng Nai trong rà soát, xử lý văn bản quy phạm pháp luật khi chuyển sang mô hình thành phố trực thuộc Trung ương; đồng thời nghiên cứu Luật Phát triển đô thị và cơ chế, chính sách đặc thù của các thành phố như Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng... Từ đó, bước đầu xác định 54 nhóm nội dung chính sách vượt trội để nghiên cứu, vận dụng phù hợp với điều kiện của Bắc Ninh”.

Đến hết ngày 26/8, Sở Tư pháp đã nhận đủ 16/16 báo cáo của các sở, ngành tỉnh. Kết quả tổng hợp bước đầu cho thấy 14/16 sở, ngành đã xác định có 309 văn bản chịu sự tác động của việc thành lập thành phố Bắc Ninh, gồm 103 nghị quyết, 202 quyết định của UBND tỉnh và 4 quyết định của Chủ tịch UBND tỉnh.

Các nhóm chính sách được nghiên cứu trên nhiều lĩnh vực, từ tổ chức bộ máy, chính quyền đô thị, biên chế, thủ tục hành chính, ban hành văn bản quy phạm pháp luật đến quy hoạch, cải tạo, chỉnh trang và tái thiết đô thị. Đồng thời, nghiên cứu các vấn đề đặc thù của đô thị lớn như không gian ngầm, quỹ đất, giao thông công cộng, giao thông xanh, logistics và môi trường đô thị. Công tác rà soát pháp luật không chỉ nhằm xử lý những quy định chịu tác động khi Bắc Ninh chuyển từ tỉnh sang thành phố trực thuộc Trung ương, mà còn tạo cơ sở pháp lý cho giai đoạn phát triển mới.

Thời gian tới, các cơ quan, đơn vị tiếp tục rà soát những dự thảo văn bản quy phạm pháp luật đang trong quá trình xây dựng, ban hành để bảo đảm phù hợp với mô hình mới. Đối với những văn bản không còn phù hợp, các cơ quan có trách nhiệm tham mưu thực hiện quy trình bãi bỏ theo quy định pháp luật liên quan. Đặc biệt, các văn bản quy phạm pháp luật do tỉnh Bắc Ninh ban hành trong khoảng thời gian từ ngày 1/7/2025 đến hết ngày 25/8/2026 cũng được đặt trong diện rà soát để xác định phương án xử lý phù hợp. Trường hợp cần sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc ban hành mới, các cơ quan, đơn vị sẽ đăng ký bổ sung vào chương trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2026.

Đối với các văn bản quy phạm pháp luật do tỉnh Bắc Giang và tỉnh Bắc Ninh trước đây ban hành, Sở Tư pháp sẽ tham mưu cơ quan có thẩm quyền thực hiện việc bãi bỏ trên cơ sở đề xuất của các cơ quan, đơn vị. Quá trình xử lý không dừng ở việc thống kê số lượng văn bản chịu tác động mà xác định rõ nội dung nào tiếp tục áp dụng, nội dung nào cần sửa đổi, bổ sung, thay thế và nội dung nào phải bãi bỏ.

Bảo đảm tính liên tục và đồng bộ của hệ thống pháp luật là yêu cầu then chốt khi chuyển đổi từ tỉnh lên thành phố trực thuộc Trung ương. Do đó, công tác rà soát, xử lý văn bản quy phạm pháp luật đóng vai trò rất quan trọng. Việc chủ động hoàn thiện hành lang pháp lý phù hợp sẽ tạo nền móng vững chắc để Bắc Ninh vận hành thông suốt khi lên thành phố trực thuộc Trung ương.