Bãi Dừa – Nơi bản hùng ca của những người lính pháo binh còn vang mãi

Trước khi buổi lễ diễn ra, đồng chí Phạm Gia Túc – Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ đã đến dâng hoa, dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ tại Khu di tích lịch sử Bãi Dừa, xã Cổ Đạm

Tối 9/7, trong không gian linh thiêng của Khu di tích lịch sử Bãi Dừa (thôn An Thịnh, xã Cổ Đạm, Hà Tĩnh), Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ xã Cổ Đạm đã long trọng tổ chức Lễ tri ân các liệt sĩ Đại đội Pháo binh 45 Hà Tĩnh hy sinh tại trận địa pháo Bãi Dừa và đón nhận Bằng xếp hạng Di tích lịch sử cấp tỉnh.

Sự kiện không chỉ là dịp tưởng nhớ những người con ưu tú đã ngã xuống vì độc lập dân tộc mà còn khẳng định giá trị trường tồn của một "địa chỉ đỏ" trên quê hương Hà Tĩnh.

Buổi lễ có sự tham dự của đồng chí Phạm Gia Túc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ; các đồng chí Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, Quân khu 4, Quân khu 7 cùng lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh, thân nhân các liệt sĩ và đông đảo Nhân dân địa phương.

Từ "tọa độ lửa" đến địa chỉ đỏ của lòng biết ơn

Trong diễn văn tại buổi lễ, Chủ tịch UBND xã Cổ Đạm Nguyễn Văn Tuấn đã ôn lại chặng đường chiến đấu đầy hào hùng của Đại đội Pháo binh 45 Hà Tĩnh.

Được thành lập năm 1962, Đại đội thuộc Khu Tuần phòng II Hải quân Nhân dân Việt Nam. Đến năm 1965, khi chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ lan rộng ra miền Bắc, đơn vị được điều về trực thuộc Tỉnh đội Hà Tĩnh, với quân số 120 cán bộ, chiến sĩ, làm nhiệm vụ bảo vệ tuyến biển từ Xuân Hội đến Cương Gián.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh Nguyễn Thị Nguyệt và lãnh đạo Sở VH-TT&DL trao bằng xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh đối với Di tích Bãi Dừa cho lãnh đạo xã Cổ Đạm

Trong suốt quá trình chiến đấu, Đại đội Pháo binh 45 đã lập nhiều chiến công vang dội. Năm 1966, đơn vị bắn rơi máy bay AD-6, bắn đứt thang dây trực thăng cứu phi công Mỹ và phối hợp với lực lượng địa phương bắn cháy tàu khu trục Mỹ trên vùng biển Hà Tĩnh.

Năm 1967, đơn vị tiếp tục bắn chìm tàu biệt kích địch xâm nhập vùng biển quê hương. Ngày 15/4/1968, cán bộ, chiến sĩ Đại đội cùng lực lượng địa phương tiêu diệt ba giặc lái Mỹ, góp phần bảo vệ vững chắc vùng trời, vùng biển Hà Tĩnh.

Thế nhưng, chiến công lớn nhất cũng là ký ức đau thương nhất của Đại đội diễn ra vào ngày 12/7/1968.

Chương trình nghệ thuật với chủ đề “Bãi Dừa – Khúc tráng ca bất tử”. Chương trình gồm 3 chương: Trận địa bên bờ sông, Lửa thép Bãi Dừa và Vang mãi khúc tráng ca thu hút đông đảo các đại biểu TW và người dân địa phương tham gia theo dõi

Khép lại buổi lễ là chương trình nghệ thuật đặc biệt "Bãi Dừa – Khúc tráng ca bất tử" gồm ba chương: Trận địa bên bờ sông, Lửa thép Bãi Dừa và Vang mãi khúc tráng ca.

Được dàn dựng công phu với hoạt cảnh, dân ca ví, giặm, ca trù và âm nhạc cách mạng, chương trình đã tái hiện sinh động khí phách kiên cường của những người lính Đại đội Pháo binh 45, mang đến nhiều cảm xúc lắng đọng cho hàng nghìn đại biểu và người dân tham dự.

Trong dòng chảy của thời gian, chiến tranh đã lùi xa, nhưng những giá trị về lòng yêu nước, sự hy sinh và tinh thần bất khuất vẫn luôn là nền tảng bền vững của dân tộc.

Việc tri ân các anh hùng liệt sĩ và gìn giữ những địa chỉ đỏ như Bãi Dừa không chỉ là trách nhiệm với quá khứ mà còn là cách để truyền ngọn lửa yêu nước, lòng tự hào dân tộc và ý chí cống hiến cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Trong trận địa pháo Bãi Dừa, nhiều tốp máy bay Mỹ tập trung đánh phá dữ dội. Dưới mưa bom và tên lửa, các chiến sĩ vẫn kiên cường bám trụ, quyết không rời trận địa.

Sau trận chiến ác liệt ấy, 16 cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh. Cùng với 4 cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong các trận chiến năm 1967 và 1968, 20 liệt sĩ Đại đội Pháo binh 45 Hà Tĩnh đã đi vào lịch sử như biểu tượng của tinh thần "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh".

Gìn giữ ký ức để truyền lửa cho thế hệ mai sau

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng ký ức về những người lính Đại đội Pháo binh 45 vẫn vẹn nguyên trong lòng đồng đội, thân nhân và Nhân dân Hà Tĩnh.

Từ tình cảm và trách nhiệm đối với lịch sử, gần một năm qua, cấp ủy, chính quyền xã Cổ Đạm cùng các mạnh thường quân, con em quê hương và người dân địa phương đã chung tay xây dựng, tôn tạo Khu di tích lịch sử Bãi Dừa. Công trình không chỉ là nơi tri ân 20 liệt sĩ mà còn trở thành không gian giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.

Trình bày tại buổi lễ, ông Nguyễn Văn Tuấn – Chủ tịch UBND xã Cổ Đạm nhấn mạnh: Đại đội Pháo binh 45 được thành lập năm 1962, thuộc Khu Tuần phòng II Hải quân Nhân dân Việt Nam. Năm 1965, khi đế quốc Mỹ mở rộng chiến tranh phá hoại ra miền Bắc, Đại đội được chuyển về trực thuộc Tỉnh đội Hà Tĩnh. Đại đội được biên chế 120 cán bộ, chiến sĩ, có nhiệm vụ bảo vệ vùng biển từ xã Xuân Hội (cũ) đến xã Cương Gián (cũ) của huyện Nghi Xuân (cũ), tỉnh Hà Tĩnh.

Tại buổi lễ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh Nguyễn Thị Nguyệt cùng lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã trao Bằng xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh cho Di tích Bãi Dừa. Đây là dấu mốc quan trọng, ghi nhận giá trị lịch sử, văn hóa và cách mạng của trận địa pháo năm xưa.

Địa phương cũng cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện các hạng mục còn lại và quy hoạch mở rộng khu di tích với quy mô khoảng 10 ha, bao gồm quảng trường, phù điêu, hồ cảnh quan và nhiều công trình phụ trợ, hướng tới xây dựng Bãi Dừa trở thành điểm đến văn hóa – lịch sử tiêu biểu của Hà Tĩnh.

Đồng chí Phạm Gia Túc, Thượng tướng Trương Thiên Tô và đồng chí Nguyễn Duy Lâm trao quà cho thân nhân các gia đình liệt sĩ

Trong khuôn khổ chương trình, đồng chí Phạm Gia Túc, Thượng tướng Trương Thiên Tô - Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam cùng Bí thư Tỉnh ủy Hà Tĩnh Nguyễn Duy Lâm đã trao những phần quà ý nghĩa tới thân nhân các gia đình liệt sĩ nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), thể hiện sự tri ân sâu sắc của Đảng, Nhà nước và Nhân dân đối với những người đã hy sinh vì độc lập dân tộc.