Bạn đi được bao xa trong 6 phút? Con số có thể 'bật mí' điều bất thường về sức khỏe?

Bài kiểm tra đi bộ 6 phút (6MWT) là một phương pháp đánh giá khả năng vận động được áp dụng phổ biến trong y khoa. Với một bài kiểm tra tương đối đơn giản, bác sĩ có thể thu thập thông tin về khả năng gắng sức, sức bền tim phổi và mức độ đáp ứng của cơ thể khi vận động.

Theo hướng dẫn của Hiệp hội Lồng ngực Mỹ (ATS) và Hiệp hội Hô hấp châu Âu (ERS), người thực hiện sẽ đi bộ liên tục trong 6 phút trên một mặt phẳng, với tốc độ do bản thân lựa chọn và có thể điều chỉnh phù hợp với thể trạng. Tổng khoảng cách hoàn thành trong thời gian này là một trong những chỉ số được sử dụng để đánh giá khả năng hoạt động thể chất.

Ở một số tài liệu tham khảo, quãng đường từ 500m trở lên trong 6 phút thường được xem là mức vận động tương đối tốt. Ngược lại, kết quả dưới 400m có thể gợi ý khả năng gắng sức bị hạn chế. Khoảng 200-300m thường được ghi nhận ở những trường hợp suy giảm khả năng vận động từ nhẹ đến trung bình, trong khi kết quả dưới 200m cho thấy mức hạn chế rõ rệt.

Tuy nhiên, những con số này không nên được sử dụng như một tiêu chuẩn chẩn đoán độc lập. Kết quả 6MWT còn chịu ảnh hưởng bởi tuổi, giới tính, chiều cao, bệnh nền, tình trạng cơ xương khớp và điều kiện thực hiện bài kiểm tra. Khi kết quả thấp bất thường hoặc giảm đáng kể so với những lần đánh giá trước, người bệnh nên được bác sĩ kiểm tra để tìm nguyên nhân.

Bài kiểm tra đi bộ 6 phút giúp đánh giá khả năng vận động và sức bền tim phổi. Ảnh minh họa

6MWT thường được sử dụng trong đánh giá người cao tuổi, bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), bệnh tim mạch, một số bệnh lý thần kinh, người sau phẫu thuật hoặc đang tham gia chương trình phục hồi chức năng. Không đòi hỏi kỹ thuật phức tạp hay can thiệp xâm lấn, phương pháp này có thể cung cấp thông tin tương đối thực tế về khả năng thực hiện các hoạt động thường ngày.

Giá trị của bài kiểm tra không chỉ nằm ở kết quả tại một thời điểm. Khi được thực hiện theo những điều kiện tương đồng trong các lần kiểm tra khác nhau, khoảng cách đi bộ có thể giúp bác sĩ theo dõi diễn biến bệnh, đánh giá đáp ứng với điều trị hoặc phục hồi chức năng. Ở một số nhóm bệnh nhân mắc bệnh tim phổi mạn tính, chỉ số này còn được sử dụng trong đánh giá tiên lượng và nguy cơ phải nhập viện.

Khả năng đi bộ cũng có xu hướng thay đổi theo tuổi. Một phân tích tổng hợp được công bố năm 2025, được lập chỉ mục trên PubMed, ghi nhận khoảng cách đi bộ trung bình trong 6 phút ở nhóm 60-64 tuổi vào khoảng 587m. Ở những người từ 80 tuổi trở lên, con số này giảm còn khoảng 326m.

Sự khác biệt giữa các nhóm tuổi phần nào phản ánh những thay đổi sinh lý thường gặp khi cơ thể lão hóa. Sức mạnh cơ bắp, khả năng giữ thăng bằng, sức bền và chức năng của hệ tim phổi có thể suy giảm theo thời gian, từ đó ảnh hưởng đến khả năng vận động.

Dù vậy, tuổi cao không đồng nghĩa với việc khả năng đi bộ chắc chắn suy giảm mạnh. Kết quả của mỗi người còn phụ thuộc vào mức độ hoạt động thể chất, bệnh lý nền, tình trạng dinh dưỡng, cơ xương khớp và nhiều yếu tố khác.

Bài kiểm tra đi bộ 6 phút có thể xem là một công cụ hỗ trợ hữu ích trong đánh giá chức năng vận động. Ảnh minh họa

Đặc biệt, nếu một người trước đây vẫn có thể đi bộ ở mức ổn định nhưng quãng đường giảm nhanh trong thời gian ngắn, hoặc kết quả thấp hơn đáng kể so với mức thường thấy ở những người có đặc điểm tương tự, đây có thể là dấu hiệu cần được lưu ý.

Nguyên nhân có thể liên quan đến nhiều vấn đề, từ giảm khối lượng và sức mạnh cơ, bệnh tim, bệnh phổi cho đến các bệnh mạn tính khác. Vì vậy, thay vì chỉ dựa vào con số của bài kiểm tra để tự đánh giá sức khỏe, người có kết quả bất thường nên trao đổi với nhân viên y tế để được thăm khám và xác định nguyên nhân.

Bài kiểm tra đi bộ 6 phút vì thế có thể xem là một công cụ hỗ trợ hữu ích trong đánh giá chức năng vận động. Tuy nhiên, kết quả cần được đặt trong tổng thể tình trạng sức khỏe của từng người và được bác sĩ giải thích phù hợp, thay vì sử dụng một ngưỡng khoảng cách cố định để kết luận về bệnh lý.