Bảo đảm an toàn thực phẩm trong trường 'từ khâu đầu vào đến bàn ăn của trẻ'

Tại Trường Mầm non 3-10, phường Thục Phán, nơi có 480 học sinh theo học tại 16 nhóm, lớp, công tác tổ chức bữa ăn cho trẻ được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Điểm đáng chú ý là nhà trường áp dụng phần mềm quản lý dinh dưỡng Nutri ALL để tính toán khẩu phần ăn cho học sinh theo từng độ tuổi, từng nhóm lớp. Việc số hóa công tác dinh dưỡng không chỉ giúp bảo đảm cân đối các nhóm chất, mà còn hạn chế tối đa sai sót trong quá trình định lượng, góp phần nâng cao chất lượng bữa ăn học đường một cách khoa học.

Cô giáo Trần Thanh Huyền, Phó Hiệu trưởng Trường Mầm non 3-10 cho biết: Mỗi ngày các em được tổ chức ăn đầy đủ bữa trưa, bữa phụ và bữa xế, bảo đảm cả về năng lượng lẫn vi chất dinh dưỡng. Cùng với đó, quy trình bảo đảm VSATTP được thực hiện nghiêm ngặt. Ngay từ sáng sớm, tổ giám sát của nhà trường tiến hành tiếp nhận thực phẩm, kiểm tra chất lượng, nguồn gốc, đối chiếu hóa đơn, chứng từ, ghi chép đầy đủ và ký xác nhận trước khi bàn giao cho bộ phận bếp ăn. Thực phẩm chỉ được đưa vào chế biến khi đáp ứng đầy đủ các tiêu chí an toàn. Quá trình nấu ăn được tổ chức theo quy trình bếp ăn một chiều, từ sơ chế đến chế biến, chia suất, vận chuyển, hạn chế tối đa nguy cơ nhiễm chéo. Các suất ăn được chia theo đúng định lượng quy định cho từng nhóm lớp; thực phẩm sau chế biến được lưu mẫu theo Quyết định số 246 của Bộ Y tế, bảo đảm truy xuất khi cần thiết.

Nhà trường hiện có 9 nhân viên nấu ăn, 100% có đầy đủ chứng chỉ VSATTP và được khám sức khỏe định kỳ hằng năm. Không dừng lại ở đó, công tác giám sát nội bộ được duy trì thường xuyên, kết hợp kiểm tra đột xuất đối với việc nấu ăn và tổ chức ăn cho trẻ. Ngoài yêu cầu về ATTP, chúng tôi đặc biệt quan tâm đến chế độ dinh dưỡng, nhất là trong điều kiện thời tiết lạnh, để bảo đảm các cháu được ăn đủ chất, ăn nóng, ăn ngon.

Nếu như ở bậc mầm non, thách thức lớn nhất là bảo đảm dinh dưỡng phù hợp với thể trạng non nớt của trẻ, thì tại các trường tiểu học có số lượng học sinh bán trú lớn, áp lực lại nằm ở quy mô tổ chức và tính đồng bộ. Tại Trường Tiểu học Hợp Giang, phường Thục Phán, với gần 1.500 học sinh ăn bán trú, nhà trường đã ký hợp đồng cung cấp bữa ăn trưa với Công ty TNHH Dịch vụ quốc tế Gold Stab Vina. Cô giáo Đàm Thị Thu Hường, Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hợp Giang cho biết: Mỗi suất ăn gồm 1 món mặn, 1 món rau, 1 món phụ và canh, được xây dựng thực đơn luân phiên theo ngày, theo mùa. Công tác kiểm soát VSATTP tại trường được thực hiện nghiêm túc, với sự tham gia trực tiếp của cán bộ y tế học đường.

Chị Hoàng Thu Nga, nhân viên y tế trường, cho biết: Tôi trực tiếp kiểm tra nguyên liệu đầu vào, giám sát toàn bộ quy trình chế biến theo nguyên tắc bếp ăn một chiều, từ chia suất, vận chuyển đến các lớp và tổ chức ăn cho học sinh. Nhân viên chế biến sử dụng đầy đủ bảo hộ, khẩu trang trong suốt quá trình làm việc. Ngoài ra, nhà trường thực hiện lưu mẫu thực phẩm song song tại hai nơi: nhà bếp và nhà trường nhằm tăng cường khả năng kiểm soát, đối chiếu khi có tình huống phát sinh. Các cơ quan chức năng thường xuyên tổ chức kiểm tra, giám sát; qua các đợt kiểm tra, nhà trường cơ bản đáp ứng yêu cầu về VSATTP, chưa ghi nhận trường hợp ngộ độc thực phẩm nào. Tuy nhiên, một khó khăn hiện nay là cơ sở vật chất nhà bếp còn chật hẹp, phần nào ảnh hưởng đến việc tổ chức không gian chế biến theo tiêu chuẩn cao hơn. Đây cũng là vấn đề chung của nhiều cơ sở giáo dục, đòi hỏi sự quan tâm đầu tư từ các cấp, ngành.

Công ty TNHH Dịch vụ quốc tế Gold Stab Vina chuẩn bị bữa ăn cho học sinh Trường Tiểu học Hợp Giang.

Là đơn vị cung cấp suất ăn cho khoảng 20 trường học trên địa bàn tỉnh, mỗi ngày phục vụ khoảng 10.000 suất ăn, Công ty TNHH Dịch vụ quốc tế Gold Stab Vina xác định VSATTP là yếu tố tiên quyết không được phép lơ là. Anh Nguyễn Anh Tuấn, Quản lý Chi nhánh Cao Bằng của Công ty cho biết: Doanh nghiệp lựa chọn nhà cung cấp thực phẩm có đầy đủ hồ sơ pháp lý, hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc xuất xứ. Trước khi đưa vào sơ chế, thực phẩm tiếp tục được các bếp trưởng kiểm tra lại về chất lượng, cảm quan. Toàn bộ nhân viên của Công ty đều được đào tạo, cấp chứng chỉ VSATTP và khám sức khỏe định kỳ hằng năm; được trang bị đầy đủ bảo hộ lao động trong quá trình làm việc. Công ty xây dựng nội quy, quy trình, phân công trách nhiệm cụ thể cho từng đội, từng bếp, gắn trách nhiệm cá nhân với chất lượng từng suất ăn. Trong 5 năm qua, chúng tôi luôn bảo đảm an toàn thực phẩm, không để xảy ra sự cố. Thời gian tới, Công ty tiếp tục siết chặt khâu nhập hàng, tính toán định lượng phù hợp với từng độ tuổi, đặc biệt, chú trọng yếu tố chất lượng và độ ấm nóng của bữa ăn, nhất là trong mùa đông.

Song song với nỗ lực từ các nhà trường và doanh nghiệp, vai trò quản lý Nhà nước về an toàn thực phẩm được thể hiện rõ nét thông qua hoạt động kiểm tra, giám sát. Theo số liệu thống kê, toàn tỉnh hiện có 3.773 cơ sở thuộc diện quản lý của Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh. Trong năm 2025, thực hiện kế hoạch kiểm tra, giám sát ATTP tại các cơ sở thực phẩm trên địa bàn toàn tỉnh, Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh đã phố hợp với cac lực lượng chức năng đã triển khai kiểm tra diện rộng, có trọng tâm, trọng điểm, trong đó, 3.170 cơ sở đã được kiểm tra. Kết quả cho thấy 3.112 cơ sở đạt yêu cầu, chiếm 97,5%.

Bữa ăn đảm bảo vê sinh an toàn thực phẩm giúp trẻ phát triển tốt cả thể chất và trí tuệ.

Ông Phạm Văn Hòa, Chi cục trưởng Chi cục ATVSTP tỉnh, cho biết: Bếp ăn trường học là loại hình đặc thù, đối tượng phục vụ là trẻ em, nhóm dễ bị tổn thương nhất. Vì vậy, công tác quản lý an toàn thực phẩm tại đây luôn được đặt ở mức ưu tiên cao. Quan điểm của chúng tôi là phòng ngừa là chính, nhưng nếu phát hiện vi phạm thì xử lý nghiêm, không nhân nhượng. Thời gian tới, Chi cục tiếp tục tăng cường thanh tra, kiểm tra đột xuất, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn để các cơ sở nâng cao ý thức tự giác chấp hành quy định pháp luật.

Thực tiễn cho thấy, bảo đảm VSATTP tại bếp ăn trường học không thể là trách nhiệm của riêng ai. Đó là chuỗi trách nhiệm liên hoàn giữa nhà trường, đơn vị cung ứng, cơ quan quản lý và cả phụ huynh. Bất kỳ mắt xích nào lỏng lẻo cũng có thể dẫn đến rủi ro khó lường. Trong bối cảnh thông tin đa chiều, mạng xã hội lan truyền nhanh, chỉ một sự cố nhỏ cũng có thể gây hoang mang dư luận, ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín ngành giáo dục và niềm tin của xã hội. Vì vậy, bên cạnh việc tuân thủ quy trình kỹ thuật, điều cốt lõi vẫn là đạo đức nghề nghiệp, là tinh thần trách nhiệm đặt sức khỏe của học sinh lên trên hết. Những nỗ lực âm thầm nhưng bền bỉ tại các bếp ăn trường học chính là nền tảng để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh. Đó không chỉ là câu chuyện của những con số hay quy trình, mà là cam kết dài hạn vì tương lai của thế hệ trẻ, cam kết cần được duy trì bằng hành động cụ thể, liên tục và không được phép chủ quan.

Thế Hiển