Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội: Tháo gỡ vướng mắc, siết chặt kỷ cương vì quyền lợi người lao động

Đây là hoạt động thiết thực hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam (9-11) và đợt tuyên truyền cao điểm nhân Kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI, thu hút tham dự 240 đại biểu đại diện cho các doanh nghiệp có quy mô lao động lớn, đơn vị có phát sinh chênh lệch số liệu với cơ quan thuế hoặc còn tình trạng chậm đóng trên địa bàn.

Đồng hành cùng doanh nghiệp, nâng cao trách nhiệm

Phát biểu khai mạc hội nghị, Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Bích Liên nhấn mạnh, chính sách bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế là hai trụ cột cốt lõi giữ vai trò nền tảng trong hệ thống an sinh xã hội. Việc chấp hành đầy đủ các quy định không chỉ bảo đảm quyền lợi chính đáng lâu dài cho người lao động mà còn là yếu tố quyết định giúp doanh nghiệp phát triển bền vững, ổn định nguồn nhân lực và xây dựng quan hệ lao động hài hòa, tiến bộ.

Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Bích Liên phát biểu. Ảnh: Mai Hoa

Thời gian qua, công tác thực hiện chính sách trên địa bàn thành phố đạt nhiều kết quả tích cực nhờ sự chỉ đạo sát sao của Bảo hiểm xã hội Việt Nam, Thành ủy, HĐND, UBND thành phố và sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành. Ứng dụng công nghệ thông tin cùng cải cách hành chính được đẩy mạnh rõ nét. Dẫu vậy, thực tế vẫn ghi nhận tình trạng chênh lệch số liệu lao động giữa cơ quan bảo hiểm và cơ quan thuế, cùng với việc một số đơn vị chậm đóng, chưa tham gia đầy đủ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế làm ảnh hưởng trực tiếp tới quyền thụ hưởng chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động hay khám chữa bệnh của người lao động. Cơ quan bảo hiểm khẳng định mục tiêu cao nhất của công tác quản lý không phải là xử phạt, mà hướng tới việc giúp doanh nghiệp hiểu đúng, hiểu đủ để tự giác tuân thủ.

Tại hội nghị, đại diện Phòng Kiểm tra, Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội đã phổ biến chi tiết hệ thống quy định pháp luật mới ban hành. Trọng tâm là Nghị định số 274/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết về hành vi chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm thất nghiệp; Nghị định số 90/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế; đặc biệt là Nghị định số 283/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 10-9-2026 quy định nghiêm khắc về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động và bảo hiểm xã hội.

Các đại biểu tham dự Hội nghị. Ảnh: Mai Hoa

Bên cạnh đó, các chế tài xử lý hình sự đối với hành vi vi phạm nghiêm trọng tại các Điều 214, 215, 216 của Bộ luật Hình sự cũng được quán triệt nhằm nâng cao tính răn đe. Hội nghị cũng cập nhật tiện ích từ các giải pháp chuyển đổi số như Sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử và ứng dụng VssID - BHXH số do chuyên viên Phòng Tuyên truyền và Hỗ trợ người tham gia trình bày, hỗ trợ tối ưu hóa quy trình quản trị nhân sự cho doanh nghiệp.

Giải đáp thấu đáo, cam kết bảo vệ quyền an sinh

Phần lớn thời lượng của chương trình dành cho phiên đối thoại trực tiếp giữa ban chủ trì liên ngành gồm lãnh đạo Bảo hiểm xã hội thành phố, đại diện Sở Nội vụ, Liên đoàn Lao động thành phố cùng các phòng chuyên môn với đại diện các doanh nghiệp. Đại diện các doanh nghiệp đã thẳng thắn nêu lên những khó khăn trong vận hành thực tế.

Nhiều vướng mắc được trao đổi cởi mở, tập trung vào quy trình trích nộp hồ sơ, xử lý độ lệch số liệu lao động khi đối chiếu với cơ quan thuế, phương án giải quyết chế độ cho người lao động tại các cơ sở đang gặp ách tắc tài chính, cũng như thao tác kỹ thuật khi đồng bộ cơ sở dữ liệu trên ứng dụng số. Tất cả các kiến nghị thuộc thẩm quyền đều được các chuyên gia giải đáp thỏa đáng, hướng dẫn cụ thể ngay tại hội trường.

Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Bích Liên khẳng định việc tuân thủ chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế là trách nhiệm xã hội, đạo đức kinh doanh và văn hóa ứng xử với người lao động. Ảnh: Mai Hoa

Kết luận và bế mạc hội nghị, Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Bích Liên khẳng định, việc tuân thủ chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế không đơn thuần là nghĩa vụ pháp lý mà còn là trách nhiệm xã hội, đạo đức kinh doanh và văn hóa ứng xử với người lao động. Cơ quan bảo hiểm chia sẻ sâu sắc với những áp lực sản xuất kinh doanh hiện tại của cộng đồng doanh nghiệp, song nhấn mạnh quyền lợi an sinh của người lao động là điều không thể trì hoãn. Lãnh đạo các đơn vị sử dụng lao động phải chịu trách nhiệm trực tiếp, nhanh chóng rà soát, cung cấp hồ sơ và chủ động phối hợp với cơ quan bảo hiểm xã hội giải quyết dứt điểm các khoản nợ đọng, khai báo biến động nhân sự trung thực để phòng tránh rủi ro pháp lý đáng tiếc.

Nhằm đưa kết quả đối thoại vào thực tiễn, lãnh đạo Bảo hiểm xã hội thành phố chỉ đạo Phòng Tuyên truyền và Hỗ trợ người tham gia phối hợp cùng các phòng nghiệp vụ tổng hợp toàn bộ câu hỏi, ban hành văn bản trả lời chính thức đối với các trường hợp mang tính kỹ thuật chuyên sâu, đồng thời báo cáo cấp có thẩm quyền tháo gỡ các vướng mắc vượt phân cấp. Trưởng phòng Quản lý thu và phát triển người tham gia cùng Giám đốc Bảo hiểm xã hội các cơ sở được giao nhiệm vụ bám sát danh sách đơn vị tham dự, cử cán bộ chuyên quản trực tiếp hướng dẫn lập hồ sơ phân loại lao động, lập biên bản làm việc xác định số lao động chưa tham gia để khắc phục dứt điểm.

Đối với những trường hợp cố tình vi phạm hoặc có dấu hiệu trốn đóng theo quy định của Nghị định số 274/2025/NĐ-CP, cơ quan bảo hiểm xã hội sẽ kiên quyết lập, chuyển hồ sơ sang cơ quan Công an đề nghị điều tra, truy cứu trách nhiệm hình sự để bảo đảm kỷ cương nghiêm minh của pháp luật.