Bảo tồn, phát huy giá trị các di tích trên địa bàn tỉnh Phú Thọ

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thị Kim Nga khảo sát thực tế tại Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh Đình Cả (phường Tân Hòa).

Điểm khảo sát đầu tiên là Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh Đình Cả (phường Tân Hòa). Đây là công trình kiến trúc tâm linh có giá trị lịch sử, văn hóa lâu đời, thờ Tản Viên Sơn Thánh - vị thần đứng đầu trong “Tứ bất tử” của tín ngưỡng văn hóa truyền thống Việt Nam.

Đầu thế kỷ XX, đình được xây dựng quy mô 3 gian 2 chái bằng gỗ tứ thiết, tường xây bằng mật mía và gạch đỏ, mái lợp ngói mũi hài. Trong những năm 1947 - 1948, ngôi đình cổ bị phá bỏ, chỉ còn lại nền móng và phế tích. Năm 2014, người dân địa phương dựng một ngôi nhà mái tôn trên nền cũ để duy trì việc thờ cúng. Năm 2018, Đình Cả được xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh. Hiện nay, di tích đã xuống cấp nghiêm trọng.

Qua khảo sát, đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thị Kim Nga nhấn mạnh: Việc phục hồi các hạng mục gốc của Đình Cả là cần thiết, đáp ứng nguyện vọng chính đáng của Nhân dân và góp phần gìn giữ, phát huy giá trị văn hóa truyền thống. Đây là di tích có giá trị lịch sử lâu đời, hiện còn lưu giữ được 2 sắc phong cổ và nằm trong chuỗi kết nối với Khu di tích lịch sử Đền Hùng. Trên cơ sở đó, tỉnh sẽ xem xét đưa dự án phục hồi Đình Cả vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thị Kim Nga yêu cầu UBND phường Tân Hòa phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường hoàn thiện các thủ tục pháp lý về đất đai cho khu vực di tích. Đồng thời, phối hợp với đơn vị tư vấn và Ban Quản lý di tích khảo sát kỹ hiện trạng, xác định các hạng mục ưu tiên đầu tư trong giai đoạn 2026 - 2030 để triển khai theo lộ trình, tránh dàn trải.

Đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị UBND phường phối hợp với các sở, ngành liên quan để lựa chọn đơn vị tư vấn có năng lực khi xây dựng phương án cải tạo, phục hồi Đình Cả, bảo đảm giữ tối đa các yếu tố gốc của di tích, phấn đấu triển khai thực hiện trong năm 2027.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thị Kim Nga khảo sát thực tế tại Di tích lịch sử quốc gia Nhà tù Hòa Bình (phường Hòa Bình).

Tiếp đó, đoàn công tác khảo sát Di tích lịch sử quốc gia Nhà tù Hòa Bình (phường Hòa Bình). Đây là di tích được xếp hạng Di tích lịch sử cấp Quốc gia năm 2000.

Nhà tù Hòa Bình được thực dân Pháp xây dựng vào cuối thế kỷ XIX. Từ những năm 1940, nơi đây giam giữ nhiều chiến sĩ cộng sản và những người yêu nước hoạt động cách mạng. Di tích gắn với quá trình hoạt động, rèn luyện bản lĩnh chính trị của nhiều cán bộ cách mạng tiêu biểu, góp phần quan trọng gìn giữ lực lượng cách mạng, tạo tiền đề cho cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 tại địa phương.

Các đơn vị báo cáo với Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thị Kim Nga tại buổi khảo sát Di tích lịch sử quốc gia Nhà tù Hòa Bình (phường Hòa Bình).

Qua khảo sát, đoàn công tác ghi nhận nhiều hạng mục của di tích đã xuống cấp, cơ sở hạ tầng phục vụ khách tham quan không còn đáp ứng yêu cầu, ảnh hưởng đến việc bảo tồn và phát huy giá trị di tích.

Đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh đồng ý chủ trương giao UBND phường Hòa Bình là chủ đầu tư thực hiện việc tu bổ, tôn tạo Di tích lịch sử quốc gia Nhà tù Hòa Bình.

Đồng chí đề nghị UBND phường phối hợp với các sở, ngành, đơn vị liên quan khẩn trương nghiên cứu, xây dựng phương án đầu tư với quy mô phù hợp. Trong đó, cần chú trọng phục hồi hệ thống nhà giam; bổ sung một số vật dụng mô phỏng buồng giam giữ tù nhân chính trị nhằm tái hiện chân thực lịch sử. Đồng thời, nâng cấp đồng bộ hạ tầng phục vụ khách tham quan, bổ sung hệ thống trưng bày hiện vật và tư liệu tại nhà truyền thống. Qua đó, phát huy giá trị của di tích như một “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống yêu nước, lý tưởng cách mạng cho thế hệ trẻ và góp phần phát triển du lịch, kết nối với các điểm di tích lịch sử khác trên địa bàn tỉnh.

Đoàn khảo sát tại Đền và Đình Thịnh Lang, Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh tại phường Hòa Bình.

Cùng ngày, đoàn công tác đã khảo sát Đền và Đình Thịnh Lang - Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh tại phường Hòa Bình. Qua khảo sát và đánh giá hiện trạng, đoàn đã định hướng phương án bảo tồn và phát huy giá trị di tích gắn với bản sắc văn hóa, đời sống tín ngưỡng của đồng bào dân tộc Mường trên địa bàn.