Bến cá Du lịch - Làng chài Mũi Né: Giữ bản sắc, nâng tầm điểm đến

Khung cảnh bình yên tại làng chài Mũi Né

Làng chài trước bài toán lập lại trật tự

Buổi sáng ở làng chài Mũi Né bắt đầu bằng nhịp sống đặc trưng của một vùng biển. Khi những chiếc thuyền đánh cá trở về, ngư dân đưa hải sản lên bờ, người gỡ lưới, chọn lựa cá tạo nên không khí nhộn nhịp. Với du khách, đây là dịp để tận mắt chứng kiến cuộc sống lao động của ngư dân, hòa mình vào không khí mua bán hải sản tươi sống và cảm nhận nét bình dị, mộc mạc của một làng chài ven biển.

Ông Trần Đài (tổ dân phố 1), năm nay 75 tuổi vẫn bền bỉ gắn bó với nghề biển. Hơn nửa đời người sống cùng những chuyến ra khơi, với ông, nơi đây không đơn thuần là bến thuyền, nơi mua bán hải sản mỗi sớm mai, mà còn lưu giữ ký ức của bao thế hệ ngư dân chọn biển làm kế sinh nhai, dựng xây cuộc sống. Theo lời kể của ông, làng chài hình thành từ hàng trăm năm trước, khi những cư dân đầu tiên tìm đến vùng biển này lập nghiệp bằng nghề đánh bắt hải sản. Qua thời gian, cộng đồng ngư dân dần quần tụ, tạo nên nếp sống riêng, gắn với những tập quán, tín ngưỡng mang đậm dấu ấn văn hóa biển Nam Trung Bộ. “Hoạt động đánh bắt, trao đổi hải sản đã tạo nên nhịp sống đặc trưng của người dân ven biển. Từ khi du lịch Mũi Né phát triển, ngày càng có nhiều du khách trong và ngoài nước tìm đến làng chài tham quan, chụp ảnh, tìm hiểu cuộc sống của ngư dân. Chúng tôi rất tự hào khi những công việc thường ngày, những nét bình dị của làng chài lại trở thành điều hấp dẫn du khách”, ông Đài chia sẻ.

Ngư dân gỡ cá, hải sản các loại sau khi thuyền cập bến

Chính nhịp sống lao động chân thực ấy lại tạo nên sức hấp dẫn riêng, thôi thúc du khách tìm đến để cảm nhận một Mũi Né gần gũi bên cạnh những khu nghỉ dưỡng hiện đại. Anh Đinh Mạnh Sắt (du khách TP Hồ Chí Minh) cho biết: “Đến Mũi Né, tôi thích ghé làng chài để ngắm khung cảnh bình yên trên biển, xem ngư dân đưa hải sản lên bờ và cảm nhận nhịp sống của người dân. Đây là nét đặc trưng mà những khu du lịch không thể thay thế”.

Tuy nhiên, sức hút ấy đang bị ảnh hưởng bởi những hình ảnh nhếch nhác ngay trên bãi biển. Nhiều mái bạt, chòi tạm và hàng quán dựng san sát, có nơi che khuất tầm nhìn ra biển. Hoạt động mua bán thiếu sắp xếp khiến cảnh quan trở nên lộn xộn; rác thải phát sinh ảnh hưởng đến trải nghiệm của khách tham quan…

Những mẻ cá tươi rói được các chị phân loại, đóng thùng vận chuyển đi các nơi

Dù địa phương nhiều lần tổ chức chấn chỉnh, xử phạt, tình trạng dựng mái bạt, chòi tạm vẫn tái diễn sau một thời gian. Ông Lê Tấn Phát - Tổ trưởng tổ dân phố 2 cho biết, tổ thường xuyên vận động, nhắc nhở các hộ buôn bán nhỏ lẻ giữ gìn vệ sinh môi trường, thực hiện nếp sống văn minh. Tuy nhiên, việc duy trì trật tự còn khó khăn do một số hộ chưa chấp hành nghiêm, trong khi người kinh doanh tại khu vực còn đến từ các tổ dân phố khác.

Giữa tháng 7/2026, UBND phường Mũi Né tiếp tục tổ chức tháo dỡ các mái che, chòi tạm, lều quán xây dựng trái phép dọc bờ biển làng chài. Cùng với đó, địa phương triển khai nhiều đợt ra quân thu gom rác thải, làm sạch bãi biển tại khu vực. Động thái này thể hiện nỗ lực lập lại trật tự, từng bước khôi phục cảnh quan tại một trong những điểm đến quen thuộc của du lịch địa phương.

Khung cảnh làng chài Mũi Né mất mỹ quan bởi các lều dựng tạm

Tổ chức lại không gian, phát huy giá trị làng chài

Trong môi trường du lịch hiện nay, trải nghiệm của du khách có thể nhanh chóng được chia sẻ trên mạng xã hội. Trước yêu cầu nâng cao chất lượng điểm đến, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười đã chỉ đạo địa phương nghiên cứu thành lập “Bến cá Du lịch - Làng chài Mũi Né”, nhằm thiết lập trật tự, bảo đảm vệ sinh môi trường và an toàn vệ sinh thực phẩm tại khu du lịch trọng điểm của tỉnh. Đây không chỉ là giải pháp xử lý tình trạng kinh doanh tự phát mà còn mở ra yêu cầu tổ chức lại các hoạt động tại làng chài theo hướng bài bản, hài hòa giữa sinh kế của người dân và phát triển du lịch.

Cụ thể hóa định hướng này, UBND phường Mũi Né đã tổ chức họp, nghiên cứu phương án thành lập “Bến cá Du lịch - Làng chài Mũi Né”. Phương án hướng đến giữ tên gọi và không gian văn hóa Làng chài Mũi Né đã hình thành từ lâu đời, gắn với nghề biển và đời sống nhiều thế hệ ngư dân; đồng thời chỉnh trang làng chài hiện hữu theo phương châm “Giữ biển - Giữ nghề - Giữ văn hóa - Tạo sinh kế - Phát triển du lịch”.

Khung cảnh biển bình yên tại làng chài Mũi Né

Ông Nguyễn Hải Đăng - Phó Chủ tịch UBND phường Mũi Né cho biết: Phường Mũi Né xác định việc nghiên cứu thành lập “Bến cá Du lịch - Làng chài Mũi Né” là nhiệm vụ quan trọng, vừa lập lại trật tự đô thị, bảo vệ môi trường, vừa phát huy giá trị văn hóa truyền thống của làng chài.

Hiện địa phương đã giao nhiệm vụ cụ thể cho các phòng, ban, đơn vị chức năng phối hợp khảo sát hiện trạng, rà soát quy hoạch, hành lang bảo vệ bờ biển, hạ tầng kỹ thuật và điều kiện pháp lý… Phương án dự kiến “Bến cá Du lịch - Làng chài Mũi Né” sẽ được phân chia không gian thành những khu chức năng, vừa đáp ứng nhu cầu hoạt động nghề cá, vừa tạo điều kiện để du khách tham quan, trải nghiệm.

Những chiếc thuyền đánh cá trở về bến, một khung cảnh bình yên ở làng chài Mũi Né

Phương án dự kiến bố trí khu bến cá truyền thống, khu ẩm thực và đặc sản địa phương. Riêng khu chợ hải sản du lịch sẽ có các quầy kinh doanh đồng bộ, mái che mang phong cách làng biển, hệ thống cấp thoát nước, thu gom rác; thực hiện niêm yết giá và bảo đảm an toàn thực phẩm. Không gian văn hóa, tham quan được định hướng xây dựng tuyến đi bộ, điểm ngắm biển, check-in, biểu tượng thúng chai, khu trưng bày ngư cụ và giới thiệu lịch sử làng chài. Bên cạnh đó, phương án cũng chú trọng hạ tầng, dịch vụ phụ trợ như bãi đỗ xe, nhà vệ sinh công cộng, hệ thống chiếu sáng, cây xanh, camera giám sát, biển chỉ dẫn và các điều kiện bảo đảm an toàn cho du khách.

Việc thành lập “Bến cá Du lịch - Làng chài Mũi Né” không chỉ góp phần lập lại trật tự tại khu vực ven biển, mà còn mở ra hướng phát huy giá trị văn hóa làng chài gắn với phát triển du lịch. Qua đó, giữ được nhịp sống đặc trưng của cộng đồng ngư dân, góp phần xây dựng hình ảnh Mũi Né văn minh, thân thiện và phát triển bền vững.

Du khách xem ngư dân gỡ cá sau khi thuyền cập bến