Bộ trưởng Xây dựng: Xử lý nghiêm đầu cơ, thổi giá bất động sản

Sáng 22/8, thảo luận về định hướng sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản, nhiều ĐBQH đề nghị làm rõ ranh giới giữa đầu tư, đầu cơ và thao túng thị trường; đồng thời bổ sung công cụ pháp lý để kiểm soát tình trạng thổi giá, tạo khan hiếm giả.

Cần nhận diện rõ hành vi thao túng bất động sản

Đại biểu Trịnh Xuân An (Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Nai) cho rằng đầu tư bất động sản là hoạt động bình thường, cần thiết đối với thị trường và không thể coi việc mua tài sản với kỳ vọng tăng giá là hành vi cần ngăn chặn.

Tuy nhiên, đầu cơ có thể làm méo mó quan hệ cung - cầu khi sử dụng đòn bẩy tài chính lớn để tích trữ, mua đi bán lại, qua đó đẩy giá bất động sản vượt xa khả năng chi trả và nhu cầu thực của người dân.

ĐBQH Trịnh Xuân An - Đoàn TP.Đồng Nai. Ảnh: Media Quốc hội

Đáng lo ngại hơn là hành vi thao túng thị trường. Theo đại biểu, thao túng bất động sản có tính chất vi phạm cao, bởi có thể tạo ra tín hiệu giả về cung - cầu và giá, thực hiện giao dịch lòng vòng để tạo mặt bằng giá, thông đồng mua bán nhằm đẩy giá, tạo khan hiếm giả hoặc sử dụng môi giới, thông tin sai lệch về quy hoạch, dự án để tạo "sóng" bất động sản và thu lợi.

Dẫn quy định của Bộ luật Hình sự về thao túng thị trường chứng khoán, đại biểu Trịnh Xuân An cho rằng pháp luật hiện hành chưa có quy định tương ứng đối với thị trường bất động sản.

Đánh giá dự thảo luật đã bổ sung nhiều công cụ điều tiết thị trường, song đại biểu cho rằng vẫn thiếu một "mắt xích" quan trọng là quy định rõ hành vi thao túng bất động sản và cơ chế xử lý. Vì vậy, ông đề nghị bổ sung hành vi này vào Điều 6 về các hành vi bị nghiêm cấm, đồng thời giao Chính phủ quy định cụ thể tiêu chí nhận diện như tạo giao dịch giả, tạo cung - cầu giả, thông đồng đẩy giá và cung cấp thông tin sai lệch.

"Chúng ta khuyến khích đầu tư, hạn chế việc đầu cơ và đặc biệt là phải xử lý nghiêm các hành vi thao túng", đại biểu Trịnh Xuân An nhấn mạnh.

ĐBQH Nguyễn Khánh Vũ - Đoàn Quảng Trị. Ảnh: Media Quốc hội

Cùng quan điểm, đại biểu Nguyễn Khánh Vũ (Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Trị) đề nghị bổ sung công cụ kiểm soát hành vi thao túng, thổi giá bất động sản.

Theo ông, Điều 8 Luật hiện hành quy định 8 nhóm hành vi bị cấm, trong khi Điều 6 dự thảo rút xuống còn 6 nhóm, đồng thời bỏ hai hành vi liên quan đến cấp, sử dụng chứng chỉ hành nghề môi giới không đúng quy định và thu, quản lý, sử dụng phí, lệ phí trái quy định. Đây là những vi phạm còn phức tạp trên thực tế và cần được khôi phục để có cơ sở xử lý.

Đại biểu Nguyễn Khánh Vũ cũng đề nghị bổ sung các hành vi cung cấp thông tin sai lệch về dự án, quy hoạch, giá cả; dàn xếp, tạo dựng giao dịch không có thật nhằm thổi giá hoặc tạo sự khan hiếm giả tạo. Theo ông, việc này sẽ tạo công cụ pháp lý đủ mạnh để xử lý tình trạng thao túng giá trên thị trường.

Tăng nguồn cung, điều tiết thị trường, hạn chế đầu cơ

Giải trình, làm rõ ý kiến đại biểu, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết dự thảo luật đã sửa đổi, bổ sung khá cụ thể các quy định về hợp đồng kinh doanh bất động sản. So với Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, dự thảo cơ cấu lại thành 5 nhóm hợp đồng và mở rộng phạm vi quy định tại Điều 33.

Theo Bộ trưởng, vấn đề được các đại biểu đặc biệt quan tâm là làm thế nào tăng nguồn cung để đưa giá nhà về mức phù hợp hơn với thu nhập của người dân. Thực tế, giá nhà tại một số khu vực thời gian qua đã tăng quá cao.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh. Ảnh: Media Quốc hội

Qua khảo sát, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho rằng giá bất động sản chịu tác động của nhiều khoản chi phí, gồm tiền sử dụng đất, bồi thường giải phóng mặt bằng, chi phí xây dựng, hạ tầng kỹ thuật, vốn vay trong quá trình triển khai dự án, chi phí quản lý, bán hàng và thuế.

Trong khi đó, cơ cấu nguồn cung đang mất cân đối. Thị trường thiếu nhà ở thương mại, nhất là phân khúc chung cư trung bình và thấp; thiếu nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, trong khi nguồn cung nhà ở cao cấp còn dư thừa.

"Đây là một thực trạng là đầu cơ, mua bán ngắn hạn tạo độ khan hiếm và đẩy giá trong thời gian vừa qua", Bộ trưởng nói.

Để xử lý, Bộ Xây dựng sẽ nghiên cứu sửa đổi đồng bộ Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và các quy định liên quan đến đất đai theo hướng phát triển mạnh nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, qua đó điều chỉnh cơ cấu nguồn cung.

Bộ cũng tiếp tục đôn đốc, hướng dẫn các địa phương, doanh nghiệp triển khai chỉ tiêu nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê đã được giao; nghiên cứu sử dụng các công cụ về thuế, tín dụng, quy hoạch để điều tiết thị trường, hạn chế đầu cơ, tích trữ bất động sản và hướng nguồn lực vào nhu cầu ở thực.

Một nhiệm vụ khác được Bộ trưởng nhấn mạnh là rà soát, tháo gỡ dứt điểm các dự án bất động sản tồn đọng. Cùng với đó, Bộ Xây dựng sẽ hoàn thiện hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản, tạo cơ sở kiểm soát thị trường, đồng thời xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, thổi giá.