Bữa cơm vội dưới lòng đất Yên Tử

20 năm gắn bó với nghề

Những ngày giữa tháng 4, PV Báo Xây dựng có dịp mục sở thị những thời gian ngắn ngủi sinh hoạt của các công nhân nơi vị trí cốt 0.00 so với mực nước biển.

Bữa cơm ca của người thợ mỏ dưới lòng đất.

Đúng 18h, các suất ăn ca được đơn vị chuẩn bị chu đáo, chuyển đến công trường cho người lao động. Không ai bảo ai, mỗi người một góc, họ ngồi nghỉ, ăn uống tại chỗ.

Vị trí này đang cách mặt đất ở cửa lò khoảng 2km, độ sâu khoảng 250m - ngay giữa lòng núi Yên Tử. Đây cũng là khai trường Công ty 45 đang được cấp phép khai thác than đá để phục vụ hoạt động của Nhà máy Nhiệt điện Sơn Động.

Bữa cơm ca hôm nay gồm cơm trắng, canh rau, đậu sốt cà chua, thịt ba chỉ rang, rau xanh và sữa... Dù không quá thịnh soạn nhưng đầy đặn, đủ chất giúp công nhân mỏ tái tạo sức lao động.

Suất ăn ca của thợ mỏ.

Vừa dùng xong bữa ăn ca, trên khuôn mặt vẫn nhem nhuốc bụi than, anh Hoàng Văn Nhàn (SN 1984, trú tại xã Quảng La, tỉnh Quảng Ninh) chia sẻ: "Thực đơn được thay đổi theo ngày hôm thịt, hôm cá, nói chung là dễ ăn, giúp anh em công nhân có thêm sức khỏe, gắn bó với công việc".

Chia sẻ thêm về cuộc sống gia đình, anh Nhàn cho biết, nhà cách công ty khoảng 25km, hằng ngày có xe ô tô đến tận nơi đưa đón. Do đó, dù ở Quảng Ninh có nhiều mỏ và công ty khai thác than, anh và người cháu họ cùng tuổi vẫn chọn gắn bó với Công ty 45 từ năm 2006 đến nay.

"Chúng tôi không được hưởng lương cứng theo tháng mà thu nhập được hoạch toán theo sản lượng khai thác của cả tổ. Tổ tôi có 38 người, mức lương sẽ chia theo từng bậc và công sức đóng góp từ cao xuống thấp như thợ chính, thợ phụ, vận tải.

Năm 2025, bản thân tôi đạt 25 triệu đồng/tháng, các thợ chính trong tổ đạt từ 28-30 triệu đồng/tháng. Nhìn chung, mức thu nhập ổn định, có thể lo được cho vợ con", anh Nhàn tâm sự.

Phía sau là cả gia đình

Tiếp lời anh Nhàn, anh Nguyễn Văn Sang (SN 1987, trú tại thôn Trung An, xã Bắc Lũng, tỉnh Bắc Ninh) cho biết: Ngay khi tốt nghiệp Đại học Công nghiệp Quảng Ninh, anh đã về Công ty 45 làm việc. Đến nay anh đã có 13 năm gắn bó với đơn vị. Sau thời gian phấn đấu, anh đã được bổ nhiệm chức vụ Phó quản đốc công trường 2, trực tiếp quản lý 50 lao động.

Thợ lò Công ty 45 ngồi cáp treo đến nơi làm việc.

Là cán bộ quản lý, không trực tiếp sản xuất nên lương của anh trung bình chỉ 20 triệu đồng/tháng. Mỗi tuần đổi ca anh sẽ được về nhà 1 ngày. Do nhà ở cách công ty gần 70km, anh và những người có cùng hoàn cảnh được công ty cấp nhà ở tại chung cư, có xe đưa đón hàng ngày từ nơi ở đến nơi làm việc.

Là thợ trẻ, mới vào nghề vài năm, nhà lại gần công trường, anh Ngô Khắc Thiện (SN 1991, ở thôn Đồng Rì, xã Tây Yên Tử, tỉnh Bắc Ninh) chia sẻ: Trước đây, sau khi học ngành mỏ, anh cũng từng theo bạn bè đến các khu công nghiệp làm thuê nhưng thu nhập bấp bênh, gần như không dành dụm được gì. Do vậy, anh đã quyết định cùng anh trai ruột là Ngô Khắc Hùng xin vào Công ty 45.

Theo lời kể của anh em cùng phân xưởng, Thiện có sức khỏe, nhiệt huyết, lại đã từng được học nghề mỏ bài bản nên nhanh chóng khẳng định tay nghề thợ chính, giúp thu nhập hằng tháng đều thuộc tốp đầu. Tổng thu nhập năm 2025 của anh đạt hơn 400 triệu đồng, trở thành tấm gương lao động giỏi trong đơn vị.

Sau bữa cơm ca, người thợ lò ngồi luôn tại chỗ nghỉ ngơi khoảng 30 phút rồi tiếp tục làm việc.

Công việc hằng ngày là khoan đá, nổ mìn, đưa than đá từ trong lòng núi lên hệ thống băng tải để đưa ra ngoài. Do điều kiện làm việc trong lòng đất, thường xuyên tiếp xúc với bụi than nên ai cũng nhem nhuốc, lấm lem. Tuy nhiên, ai cũng cố gắng hoàn thành nhiệm vụ vì phía sau họ là cả gia đình cần gánh vác.

Cải tiến kỹ thuật, nâng năng suất lao động

Thiếu tá Lê Văn Tùng, Phó ban điều hành sản xuất Công ty 45 cho biết, nhiều năm nay, công ty đều chú trọng cải tiến biện pháp kỹ thuật, năng suất lao động đều tăng 5% qua các năm.

Thợ lò Công ty 45 được đưa đón bằng ô tô từ nơi ở đến nơi làm việc.

Trước đây, thợ lò phải dùng tay để luân chuyển cột chống thủy lực đơn. Nay đơn vị đã chuyển sang lò trợ chống bằng giá ZH liên kết khung, việc di chuyển bằng cần gạt giúp an toàn hơn, năng suất lao động cao hơn, bảo đảm sức khỏe cho người lao động.

Thời gian trước, mỗi lần giao ca hay đến nơi làm việc, người lao động phải đi bộ, leo dốc dài hơn 2km từ mặt đất xuống lòng núi, thời gian di chuyển mất hàng giờ. Từ thực tế đó, Công ty 45 đã đưa hệ thống tời cáp treo chở người từ cửa lò đến vị trí làm việc sâu trong lòng đất, thời gian di chuyển chỉ khoảng 6 phút.

Theo truyền thống, các đơn vị khai thác than vẫn sử dụng đường ray tàu điện và goòng kéo để vận chuyển than từ nơi khai thác ra ngoài. Tuy nhiên, biện pháp này có nhược điểm là thường xuyên gián đoạn, không liên tục, khiến các tổ đội phải chờ trực.

Để cải thiện, công ty đã thay thế, đưa vào hệ thống vận tải bằng băng tải giúp vận tải được vận hành liên tục, nâng cao năng suất lao động. Đơn vị cũng thường đào tạo, cử người lao động đi tập huấn ở trong và ngoài nước để nâng cao tay nghề, bố trí thợ bậc cao kèm cặp công nhân mới… giúp người lao động nâng cao thu nhập.