Bulgaria và 2 thành viên EU nữa nhận được tiền từ quỹ quốc phòng 150 tỷ Euro
Các khoản giải ngân này diễn ra sau khi các quốc gia thành viên hoàn tất các thủ tục cần thiết, khẳng định cam kết của EU trong việc hỗ trợ kịp thời và thực tế.
Trong bối cảnh xung đột Ukraine kéo dài và căng thẳng địa chính trị gia tăng trên sườn phía Đông của châu Âu, Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục đẩy mạnh hỗ trợ quốc phòng cho các quốc gia thành viên.
Mới đây, Bulgaria, Latvia và Romania đã nhận được các khoản thanh toán tạm ứng đầu tiên thuộc cơ chế quốc phòng "An ninh và Hành động vì châu Âu" (SAFE) – quỹ quốc phòng trị giá 150 tỷ Euro của EU.
Tổng số tiền 3 nước nhận được là hơn 3,5 tỷ Euro, tương đương 15% hạn mức phân bổ của mỗi quốc gia.
Cụ thể, đầu tuần trước, Romania nhận 2,5 tỷ Euro trong tổng hạn mức 16,7 tỷ Euro được phân bổ cho quốc gia Đông Nam Âu này.
Hai ngày sau, Bulgaria nhận 489,3 triệu Euro trong tổng 3,3 tỷ Euro, và Latvia nhận 524,7 triệu Euro trong tổng 3,5 tỷ Euro.
Các khoản giải ngân này diễn ra sau khi các quốc gia thành viên hoàn tất các thủ tục cần thiết, khẳng định cam kết của EU trong việc hỗ trợ kịp thời và thực tế thông qua SAFE.
Trước đó, Ba Lan là quốc gia đầu tiên trong khối nhận thanh toán từ quỹ này, với khoản 6,6 tỷ Euro (15% trong tổng hạn mức 43,7 tỷ Euro – mức phân bổ lớn nhất).
SAFE là viết tắt của cụm "An ninh và Hành động vì châu Âu" – một công cụ tài chính và một hợp phần quan trọng của kế hoạch ReArm Europe Plan/Readiness 2030 được Uỷ ban châu Âu (EC) công bố hồi tháng 3/2025. Ảnh: United24 Media
SAFE được thiết kế nhằm thúc đẩy mua sắm quốc phòng chung, chủ yếu tài trợ cho đạn dược, tên lửa, hệ thống phòng không và các hệ thống chiến đấu mặt đất sản xuất trong EU.
Mặc dù ưu tiên mua sắm chung, các nước vẫn có thể sử dụng khoản vay cho mua sắm quốc gia nếu hợp đồng được ký trong vòng một năm kể từ khi SAFE có hiệu lực, với điều kiện mở rộng lợi ích cho các nước khác. Khoảng 35% số tiền cam kết được dành riêng cho mua sắm quốc gia.
SAFE là công cụ tài chính dưới hình thức cho vay, thuộc kế hoạch ReArm Europe/Readiness 2030 của Ủy ban châu Âu, nhằm mở khóa hơn 800 tỷ Euro đầu tư quốc phòng trên toàn EU.
Quỹ được tài trợ bằng việc EU vay trên thị trường tài chính, nhờ đó các khoản vay có thời hạn dài, lãi suất cạnh tranh và điều khoản hấp dẫn dựa trên xếp hạng tín dụng mạnh của EU.
Tính đến nay, 19 quốc gia đã yêu cầu tiếp cận quỹ 150 tỷ Euro này, với Ba Lan nhận hạn mức lớn nhất, tiếp theo là Romania, Hungary, Pháp và Italy.
Trong bối cảnh căng thẳng gia tăng trên sườn phía Đông, các khoản thanh toán cho Romania, Bulgaria và Latvia nhấn mạnh quyết tâm của EU trong việc tăng cường răn đe và quốc phòng tại nơi thách thức an ninh cấp thiết nhất.
Nguồn vốn tạm ứng sẽ giúp 3 nước đẩy nhanh các khoản đầu tư quốc phòng ưu tiên, tăng cường khả năng chống chịu và hiện đại hóa năng lực quân sự theo các mục tiêu chung của châu Âu.
SAFE được thiết kế để cho phép hành động nhanh chóng, phối hợp, cải thiện khả năng hợp tác giữa các lực lượng châu Âu và củng cố ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu thông qua mua sắm chung cũng như hợp tác xuyên biên giới chặt chẽ hơn.
"Khoản thanh toán 2,5 tỷ Euro cho Romania là cột mốc quan trọng đối với quốc phòng châu Âu và một châu Âu chủ quyền hơn. Nguồn vốn này sẽ tăng cường năng lực quốc phòng và cơ sở công nghiệp của Romania, đồng thời đóng góp vào an ninh chung của châu Âu. SAFE thể hiện rõ cam kết mạnh mẽ đối với an ninh châu Âu cũng như khả năng chống chịu và quốc phòng của sườn phía Đông", Ủy viên Quốc phòng và Không gian EU Andrius Kubilius nhấn mạnh.
Ông Kubilius cũng cho biết, các khoản thanh toán đầu tiên giúp Bulgaria và Latvia đẩy nhanh đầu tư quốc phòng quan trọng, tăng cường sẵn sàng và khả năng chống chịu.
"Chúng tôi đang hành động nhanh chóng và quyết liệt để hỗ trợ các quốc gia thành viên tại sườn phía Đông của EU. SAFE cho phép các quốc gia thành viên đẩy nhanh tiến độ đầu tư, mua sắm hiệu quả hơn thông qua hành động chung và củng cố nền tảng công nghiệp quốc phòng châu Âu", vị quan chức EC nhấn mạnh.
Các đợt giải ngân tiếp theo sẽ được thực hiện khi các mốc tiến độ và yêu cầu triển khai được đáp ứng.
Trong bối cảnh xung đột Ukraine vẫn kéo dài, SAFE đóng vai trò công cụ thiết yếu giúp các quốc gia như Bulgaria và EU nói chung chuẩn bị sẵn sàng cho mọi tình huống, tăng cường năng lực quân sự cấp thiết và củng cố sự đoàn kết quốc phòng trên toàn liên minh.
Minh Đức (Theo Euractiv, Defence Industry and Space)
