Cá quê một thời 'rẻ tiền', nay thành đặc sản 180.000 đồng/kg

Cá he nghệ, còn gọi là cá he vàng, có tên khoa học Barbonymus altus, là loài cá nước ngọt thuộc họ cá chép, phân bố chủ yếu ở khu vực Đông Nam Á. Chúng sinh sống tại lưu vực sông Mê Kông và bồn địa sông Chao Phraya.

Tại Việt Nam, cá he nghệ xuất hiện nhiều ở khu vực phía Nam, đặc biệt là đồng bằng sông Cửu Long. Loài cá này thường sống ở các con sông lớn hoặc vùng lầy nước ngọt. Tuy nhiên, với người dân miền Trung và miền Bắc, cá he nghệ vẫn còn khá mới lạ.

Tại Việt Nam, cá he nghệ xuất hiện nhiều ở khu vực phía Nam, đặc biệt là đồng bằng sông Cửu Long - Ảnh minh họa

Nhận diện qua màu sắc đặc trưng

Cá he vàng có phần đuôi và kỳ màu đỏ. Khi trưởng thành, mang và vảy cá dần ánh vàng, tạo nên sắc màu đặc trưng nên người dân gọi là cá he nghệ. Vảy cá trắng, mịn, mềm; hình dáng có nét tương đồng với cá dảnh.

Đáng chú ý, cá he nghệ có nhiều xương nhỏ li ti. Tuy nhiên, phần bụng gần như không có xương dăm, chỉ có hai dải xương lớn dọc lườn nên dễ tách. Phần thịt từ họng đến hết lườn được đánh giá là ngon nhất vì không có xương nhỏ. Đầu cá tuy nhỏ nhưng béo và bùi.

Trong môi trường tự nhiên, cá he nghệ ăn cám rang, hột trái ké, dây cứt quạ và lúa rang. Khi nuôi nhốt, người dân thường sử dụng cá vụn, cua, ốc, tép hoặc rau muống xắt nhuyễn trộn cùng bột gòn, tấm, cám, vo thành viên nhỏ để thả xuống bè.

Cá he nghệ được chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn - Ảnh minh họa

Từ cá quê thành món “được săn”

Trước đây cá he nghệ xuất hiện nhiều nhưng ít người biết đến. Gần đây, loài cá này dần được ưa chuộng, trở thành món ăn xuất hiện trong thực đơn của nhiều nhà hàng, khách sạn. Du khách khi đến miền Tây cũng tìm thưởng thức như một đặc sản vùng sông nước.

Cá he nghệ có thể chế biến đa dạng như chiên, nấu canh chua, hấp… Trong đó, món chiên tươi được nhiều người đánh giá cao.

Khi làm cá, có người đánh vảy, có người giữ nguyên, chỉ mổ bụng bỏ ruột nhưng giữ lại mỡ và gan. Mỡ cá he khá nhiều, có thể dùng để chiên lại. Một số người còn nhét thêm mỡ vào bụng cá trước khi chế biến.

Phần mang cá nhiều nhớt nên cần rửa kỹ nhiều lần, thường dùng muối bọt để làm sạch. Cá để nguyên con, cho vào chảo nóng đã phi hành tỏi thơm, sử dụng mỡ heo, mỡ cá hoặc dầu ăn để chiên đến khi vàng đều. Món ăn có thể dùng với cơm hoặc làm món nhậu.

Hiện nay, cá he nghệ được bán tại các chợ quê vùng sông nước và siêu thị thủy hải sản với mức giá khoảng 180.000 đồng/kg. Đối với khách ở thành phố, giá có thể cao hơn, thậm chí gấp đôi do chi phí đánh bắt và vận chuyển.

Dù từng là loài cá ít được chú ý, cá he nghệ đang dần khẳng định vị thế như một đặc sản miền Tây nhờ hương vị riêng và màu sắc độc đáo.

Tiểu Châu (T/h)