Cần Thơ đề xuất bổ sung 19 dự án nguồn điện, hình thành trung tâm công nghiệp - năng lượng

Dự án Nhà máy Nhiệt điện Sông Hậu II.

Theo UBND TP Cần Thơ, Quy hoạch điện VIII giao thành phố phát triển 57 dự án nguồn điện với tổng công suất 12.192,7 MW. Đến nay, địa phương đã đưa vào vận hành thương mại 16 nhà máy điện với tổng công suất khoảng 2.504,5 MW, gồm 3 nhà máy nhiệt điện công suất 2.048 MW, 8 nhà máy điện gió 382 MW, 2 nhà máy điện sinh khối 32 MW, 2 nhà máy điện rác 13,5 MW và 1 nhà máy điện mặt trời 29 MW.

Bên cạnh đó, có 9 dự án đang được thi công với tổng công suất 5.092,5 MW; 14 dự án đã được cấp chủ trương đầu tư với tổng công suất 3.083,8 MW; 18 dự án còn lại đang trong quá trình lựa chọn nhà đầu tư, có tổng công suất 1.512 MW.

Theo UBND TP Cần Thơ, tổng công suất các dự án đã vận hành và được cấp chủ trương đầu tư hiện đạt 10.680,7 MW, tương đương 87,6% tổng công suất quy hoạch được giao. Nhiều dự án trọng điểm đang được triển khai đúng tiến độ, tiêu biểu như Nhà máy Nhiệt điện Sông Hậu I (1.200 MW). Đồng thời, các dự án quy mô lớn như Nhà máy Nhiệt điện Long Phú I (1.200 MW) và Chuỗi khí - điện Lô B - Ô Môn cũng đang được tập trung triển khai.

Việc phát triển các dự án nguồn điện được đánh giá có ý nghĩa quan trọng trong bảo đảm nguồn cung điện, khai thác hiệu quả tiềm năng và lợi thế của địa phương, thu hút đầu tư, thúc đẩy phát triển công nghiệp và tạo dư địa cho tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn tới. Đây cũng là nền tảng để Cần Thơ từng bước trở thành trung tâm năng lượng của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Tuy nhiên, UBND TP Cần Thơ cho biết quá trình triển khai Quy hoạch điện VIII vẫn còn nhiều khó khăn. Một số dự án nguồn điện trọng điểm như Nhà máy Nhiệt điện Ô Môn II và Nhà máy Nhiệt điện Sông Hậu II đang chậm tiến độ, có nguy cơ không đáp ứng kế hoạch theo quy hoạch được duyệt.

Tiến độ đầu tư các công trình lưới điện truyền tải 500 kV và 220 kV cũng chưa đồng bộ với tiến độ phát triển các dự án nguồn điện, ảnh hưởng đến khả năng giải tỏa công suất.

Theo địa phương, nguyên nhân chủ yếu là việc đàm phán hợp đồng mua bán điện, mua bán khí và thu xếp vốn của nhà đầu tư đối với Nhà máy Nhiệt điện Ô Môn II chưa hoàn tất; trong khi Nhà máy Nhiệt điện Sông Hậu II còn vướng các thủ tục pháp lý liên quan đến hợp đồng BOT.

Ngoài ra, một số quy định về đầu tư, đấu thầu, đất đai và điện lực còn chồng chéo, kéo dài thời gian lựa chọn nhà đầu tư. Công tác giải phóng mặt bằng, đặc biệt đối với các dự án đường dây và trạm biến áp, còn gặp nhiều khó khăn. Trước khi Nghị định số 62/2025/NĐ-CP có hiệu lực, việc bồi thường, hỗ trợ hành lang bảo vệ an toàn đối với các công trình điện gió cũng thiếu hướng dẫn cụ thể. Bên cạnh đó, năng lực tài chính và khả năng huy động nguồn lực của một số chủ đầu tư còn hạn chế, ảnh hưởng đến tiến độ chuẩn bị đầu tư và thi công.

Để tháo gỡ các khó khăn, UBND TP Cần Thơ kiến nghị Bộ Công Thương chủ trì sớm xử lý các vướng mắc tại hai dự án Nhà máy Nhiệt điện Ô Môn II và Sông Hậu II.

Đáng chú ý, thành phố đề xuất bổ sung vào Quy hoạch điện VIII tổng cộng 19 dự án nguồn điện mới, gồm 2 dự án nhiệt điện với tổng công suất 2.500 MW; 3 dự án điện gió gần bờ và trên bờ công suất 475 MW triển khai giai đoạn 2026-2030; 8 dự án điện gió ngoài khơi với tổng công suất 30.000 MW, trong đó 11.200 MW thực hiện giai đoạn 2026-2030 và 18.800 MW giai đoạn 2031-2035; cùng 6 dự án điện mặt trời có tổng công suất 9.200 MW đến năm 2035.

Thành phố cũng kiến nghị Bộ Công Thương phối hợp với các bộ, ngành xây dựng cơ chế khuyến khích doanh nghiệp tư nhân đầu tư sản xuất thiết bị điện gió và các thiết bị năng lượng tái tạo thông qua các chính sách ưu đãi về thuế, đất đai và tín dụng. Mục tiêu là nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, từng bước làm chủ công nghệ, đồng thời phát triển Đồng bằng sông Cửu Long trở thành trung tâm công nghiệp năng lượng xanh của cả nước.

Bên cạnh đó, UBND TP Cần Thơ đề nghị Trung ương hỗ trợ nghiên cứu, xây dựng Đề án thành lập Trung tâm năng lượng và công nghiệp sinh thái TP Cần Thơ; đồng thời kiến nghị Tập đoàn Điện lực Việt Nam đầu tư đồng bộ các công trình đường dây truyền tải 500 kV và 220 kV nhằm bảo đảm giải tỏa công suất, đáp ứng yêu cầu phát triển các dự án nguồn điện theo quy hoạch.