Cảng cá trăm tỷ 'ngủ quên' bên sông vì tàu lớn không thể cập bến

Cảng cá trăm tỷ vắng bóng tàu thuyền

Theo Ban Quản lý các cảng cá tỉnh, khu vực Bình Sơn và Vạn Tường hiện có gần 700 tàu cá và tàu dịch vụ hậu cần nghề cá, trong khi hạ tầng tại Cảng cá sông Trà Bồng chưa đáp ứng được nhu cầu khai thác.

Cảng cá sông Trà Bồng được đầu tư và đưa vào sử dụng từ năm 2013 với tổng mức đầu tư gần 185 tỷ đồng, quy mô khoảng 23ha. Công trình do Ban Quản lý Khu kinh tế Dung Quất và các khu công nghiệp Quảng Ngãi làm chủ đầu tư.

Cảng cá sông Trà Bồng được đầu tư hoàn thiện nhưng vắng bóng tàu cá công suất lớn do luồng không đủ độ sâu.

Dự án gồm nhiều hạng mục như hai cầu cảng dài 128m và 90m, kè bảo vệ bờ dài khoảng 1,4km, khu san lấp mặt bằng, nạo vét vùng nước trước bến, khu tái định cư cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật phục vụ hậu cần nghề cá. Tuy nhiên, thực tế nhiều năm qua, cảng hầu như không phát huy hiệu quả.

Khác với kỳ vọng ban đầu, nhiều năm qua, cảng cá sông Trà Bồng không trở thành điểm tập kết thủy sản sầm uất như thiết kế. Theo phản ánh của ngư dân, luồng nước trước cảng thường xuyên bị bồi lấp, đặc biệt khi thủy triều xuống khiến tàu cá có chiều dài trên 15m hầu như không thể ra vào.

Ngoài luồng lạch cạn, cảng còn thiếu nhiều hạng mục quan trọng như: khu phân loại hải sản, nhà điều hành, hệ thống cấp điện, cấp nước, kho bãi... nên chưa đủ điều kiện để tổ chức hoạt động nghề cá theo quy định.

Khu vực mặt nước trước cảng cá.

Nhiều năm qua, khu vực này chưa có "cảng cá chỉ định" nên ngư dân buộc phải đưa tàu đến cảng cá Lý Sơn (đặc khu Lý Sơn), thậm chí ra cảng cá Kỳ Hà (thành phố Đà Nẵng, địa bàn tỉnh Quảng Nam cũ, giáp ranh với tỉnh Quảng Ngãi) để thực hiện các thủ tục.

Việc phải di chuyển quãng đường dài không chỉ làm tăng chi phí nhiên liệu mà còn kéo dài thời gian trước và sau mỗi chuyến biển, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả khai thác.

Ông Bùi Đức Quang, 51 tuổi, chủ tàu cá QNg-95209TS (ở xã Bình Sơn), cho biết, mỗi lần đưa tàu ra cảng Kỳ Hà làm thủ tục phải mất khoảng 4 giờ di chuyển, tiêu tốn khoảng 40 lít dầu. Nếu đến cảng cá Lý Sơn thì mất khoảng 6 giờ và tiêu hao khoảng 60 lít dầu.

"Ngư dân ở đây rất mong muốn được làm thủ tục xuất bến tại cảng cá sông Trà Bồng để thuận tiện và đỡ tốn chi phí đi lại", ông Quang nói.

Khu vực cảng cá vắng vẻ, luôn trong tình trạng đóng cửa im lìm.

Những bất cập này khiến lượng thủy sản qua cảng rất thấp, công trình nhiều năm rơi vào tình trạng hoạt động cầm chừng, gây lãng phí nguồn lực đầu tư.

Nạo vét luồng để tàu ra vào cảng

Trước thực trạng đó, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã giao cảng cá sông Trà Bồng cho Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp nhận, quản lý và nghiên cứu phương án đầu tư hoàn thiện để đáp ứng tiêu chuẩn cảng cá loại III. Đồng thời, tỉnh cũng định hướng xây dựng nơi đây thành cảng cá vệ tinh của cảng cá Sa Cần nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu neo đậu, bốc dỡ thủy sản và hậu cần nghề cá cho ngư dân trong khu vực.

Ông Võ Quốc Nam, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Sơn, cho biết, nghề khai thác thủy sản hiện mang lại nguồn thu hơn 500 tỷ đồng mỗi năm cho địa phương. Dù cảng cá Sa Cần đã được đưa vào quy hoạch chung nhưng việc đầu tư vẫn gặp khó do nguồn lực hạn chế.

Ông Nguyễn Đình Trung, Giám đốc Ban Quản lý các cảng cá tỉnh Quảng Ngãi, cho biết, vừa qua, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có quyết định phê duyệt chủ trương và dự kiến kinh phí đầu tư nâng cấp, sửa chữa cảng cá sông Trà Bồng.

Theo phương án đề xuất, tổng vốn đầu tư khoảng 8 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh, thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2027.

Khu hậu cần dịch vụ cảng cá sông Trà Bồng được đầu tư quy mô 185 tỷ đồng.

Các hạng mục sẽ tập trung xử lý những tồn tại khiến cảng nhiều năm chưa phát huy hiệu quả như nạo vét luồng ra vào và vũng cập tàu, cải tạo nhà điều hành, xây dựng mới nhà phân loại hải sản rộng khoảng 480m², đồng thời bổ sung hệ thống điện, nước, đệm va và các công trình phụ trợ.

Việc đầu tư nhằm đảm bảo nhu cầu cần thiết cho tàu cập cảng bốc dỡ hàng hóa thủy sản và các loại hàng hóa khác, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU); bảo đảm tiêu chí cảng cá loại III theo quy định của Luật Thủy sản 2017 và vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm, an ninh trật tự. Đồng thời, tăng cường quản lý nghề cá và bảo đảm an toàn cho tàu thuyền vào tránh trú bão.

Di Linh