Căng thẳng leo thang giữa Disney và chính phủ Mỹ liên quan đài ABC

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: TTXVN

Theo báo chí Anh, Walt Disney đã khởi kiện Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (FCC), cáo buộc chính quyền Tổng thống Donald Trump tiến hành một chiến dịch trả đũa nhằm vào các đài truyền hình thuộc mạng lưới ABC vì nội dung phát sóng.

Đơn kiện được nộp lên tòa án liên bang tại Washington ngày 18/8, đánh dấu bước leo thang mới trong cuộc đối đầu giữa Disney và cơ quan quản lý truyền thông Mỹ.

Disney cho rằng thông qua FCC, chính quyền Tổng thống Trump đã liên tục gây sức ép với ABC chỉ vì không đồng tình với những nội dung mà mạng lưới truyền hình này phát sóng, bao gồm các bản tin của đội ngũ phóng viên và quan điểm xuất hiện trong các chương trình.

Tập đoàn truyền thông Mỹ đề nghị tòa án xác định việc FCC yêu cầu các đài thuộc ABC nộp hồ sơ xin gia hạn giấy phép sớm là hành động trả đũa, xâm phạm quyền tự do ngôn luận được bảo vệ theo Tu chính án thứ nhất của Hiến pháp Mỹ.

Rà soát giấy phép trước thời hạn

Tranh chấp bắt đầu leo thang từ tháng 4, khi Chủ tịch FCC Brendan Carr, người được Tổng thống Trump bổ nhiệm, yêu cầu rà soát toàn bộ các đài truyền hình thuộc sở hữu của Disney.

FCC cho biết quá trình này nhằm xem xét khả năng các đài vi phạm một số quy định, trong đó có quy định về hành vi phân biệt đối xử trái pháp luật. Cơ quan này cũng điều tra liệu chương trình The View của ABC có vi phạm yêu cầu dành thời lượng phát sóng tương đương cho các ứng viên chính trị đối lập hay không.

Tuy nhiên, giấy phép của các đài nói trên theo kế hoạch phải đến năm 2028 mới cần gia hạn. Disney vì thế cho rằng việc FCC yêu cầu tiến hành thủ tục sớm là dấu hiệu cho thấy cơ quan quản lý đang sử dụng quyền cấp phép để gây sức ép và buộc các đài truyền hình phải tự kiểm duyệt.

Tổng thống Trump nhiều lần công khai kêu gọi FCC thu hồi giấy phép của ABC. Động thái rà soát của FCC được đưa ra sau khi người dẫn chương trình Jimmy Kimmel có phát ngôn chế giễu ông Trump, khiến Tổng thống Mỹ yêu cầu ABC sa thải người dẫn chương trình đêm khuya này. Ông Carr trước đó phủ nhận việc rà soát giấy phép của Disney có liên quan đến phát ngôn của Kimmel.

Đội ngũ pháp lý của Disney có ông Paul Clement, luật sư bảo thủ nổi tiếng và từng là Tổng luật sư Mỹ dưới thời Tổng thống George W. Bush. Ông từng tranh tụng hơn 100 vụ án trước Tòa án Tối cao, giành chiến thắng trong một số vụ liên quan đến quyền sở hữu súng và tự do tôn giáo. Gần đây, ông cũng bảo vệ các hãng luật bị chính quyền Trump trừng phạt và Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Lisa Cook, người từng bị ông Trump tìm cách sa thải.

Truyền thông gia tăng phản ứng trước sức ép pháp lý

Việc Disney quyết định theo đuổi vụ kiện khiến nhiều người trong ngành truyền thông bất ngờ. Tập đoàn này trước đây từng lựa chọn dàn xếp hoặc nhượng bộ trong một số tranh chấp với chính quyền.

Disney từng tạm ngừng phát sóng chương trình của ông Jimmy Kimmel trong khoảng một tuần, sau khi ông Carr công khai chỉ trích những bình luận của người dẫn chương trình liên quan đến cái chết của nhà hoạt động bảo thủ Charlie Kirk.

Năm 2024, Disney cũng đồng ý trả 15 triệu USD để dàn xếp vụ kiện phỉ báng do ông Trump khởi kiện ABC. Một số đối thủ của tập đoàn có lựa chọn tương tự. Tháng 7/2025, CBS dàn xếp vụ kiện liên quan đến chương trình 60 Minutes, sau khi ông Trump cáo buộc đài này chỉnh sửa cuộc phỏng vấn với bà Kamala Harris.

Tuy nhiên, trong vụ rà soát giấy phép lần này, Disney cho rằng FCC đã vượt quá giới hạn quản lý và tìm cách can thiệp vào quyền tự do báo chí. Lập trường cứng rắn của tập đoàn cũng phản ánh xu hướng một số chủ sở hữu truyền thông bắt đầu phản đối mạnh mẽ hơn trước các sức ép pháp lý từ Tổng thống Trump và các thành viên trong chính quyền.

BBC hiện đối mặt với vụ kiện phỉ báng trị giá 10 tỷ USD do ông Trump khởi xướng. Vụ việc đã khiến Tổng thống Mỹ phải sửa đổi nội dung khiếu kiện nhằm tránh khả năng đài truyền hình Anh được tiếp cận các hồ sơ tài chính của ông.

Trong khi đó, CNN ngày 17/8 cho rằng cuộc công kích mang tính cá nhân của Nhà Trắng nhằm vào một phóng viên cấp cao của hãng không phù hợp với vị thế của chính quyền và đi ngược các nguyên tắc tự do báo chí.

Vụ kiện của Disney diễn ra trong bối cảnh môi trường truyền thông Mỹ ngày càng phân cực, khi các hãng tin đối mặt với sức ép từ chính quyền, còn những tranh chấp về nội dung phát sóng, quyền quản lý và tự do ngôn luận ngày càng được đưa ra giải quyết tại tòa án.