Cây trồng công nghệ sinh học giúp nông dân Việt Nam tăng thêm 323,5 triệu USD
Chiều 10-11, tại Hà Nội, Vụ Khoa học và Công nghệ (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với Báo Nông nghiệp và Môi trường tổ chức tổ chức Hội thảo “Cây trồng công nghệ sinh học - Xu hướng ứng dụng trên toàn cầu và định hướng phát triển tại Việt Nam”.

Hội thảo “Cây trồng công nghệ sinh học - Xu hướng ứng dụng trên toàn cầu và định hướng phát triển tại Việt Nam” chiều 10-11. Ảnh: PHÚC HẬU
Theo TS Rhodora Romero-Aldemita, Giám đốc điều hành Tổ chức Quốc tế về tiếp thu các ứng dụng công nghệ sinh học trong nông nghiệp (ISAAA), đến hết năm 2024, có 73 quốc gia cho phép canh tác hoặc sử dụng hơn 20 loại cây trồng chuyển gen. Trong đó, 44 quốc gia trực tiếp canh tác và 29 quốc gia cho phép nhập khẩu để sử dụng làm thực phẩm, thức ăn chăn nuôi.
Tại Việt Nam, cây trồng chuyển gen được đưa vào sản xuất thương mại từ năm 2015, trước hết là cây ngô (bắp). Tổng diện tích ngô chuyển gen lũy kế giai đoạn 2015-2024 vượt 1,3 triệu ha. Năm 2024, diện tích ngô chuyển gen ước chiếm gần 50% tổng diện tích ngô cả nước.

Ngô chuyển gen giúp nông dân Việt Nam tăng thêm 323,5 triệu USD thu nhập. Ảnh minh hoạ, nguồn: CROPLIFE
Theo đánh giá của PG Economics, giai đoạn 2015-2024, ứng dụng ngô chuyển gen giúp tăng năng suất khoảng 15,2%; tạo thêm khoảng 323,5 triệu USD thu nhập cho nông dân Việt Nam. Kết quả này gắn với khả năng kiểm soát sâu bệnh, giảm thiệt hại và chi phí sản xuất.
Tham luận tại hội thảo, TS Phùng Danh Huân, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, cho biết Việt Nam hiện có 31 giống ngô chuyển gen được công nhận lưu hành. Nhu cầu nhập khẩu mỗi năm khoảng 10-12 triệu tấn ngô và 2 triệu tấn đậu tương phục vụ chăn nuôi, chế biến thức ăn. Đến tháng 9-2026, có 64 sự kiện biến đổi gen được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sử dụng làm thực phẩm, thức ăn chăn nuôi, trong đó ngô có 22 sự kiện, đậu tương 17 sự kiện. Có 6 sự kiện được cấp giấy chứng nhận an toàn sinh học, đều là ngô.

Thạc sĩ Tạ Thị Kiều Anh, Cục Bảo tồn thiên nhiên và Đa dạng sinh học (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) chia sẻ thông tin tại hội thảo. Ảnh: HÀ NGUYỄN
Về góc độ hoàn thiện chính sách đối với công nghệ sinh học, Thạc sĩ Tạ Thị Kiều Anh, Cục Bảo tồn thiên nhiên và Đa dạng sinh học cho biết, từ năm 2026, Việt Nam áp dụng cơ chế quản lý riêng đối với cây trồng chỉnh sửa gen, phân biệt với cây trồng chuyển gen. Với cây chỉnh sửa gen không chèn DNA ngoại lai hoặc vật liệu di truyền mới, tổ chức, cá nhân thực hiện cơ chế tự xác định, thông báo với Bộ Nông nghiệp và Môi trường và chịu sự hậu kiểm.
Trong khi đó, cây trồng chuyển gen vẫn phải thực hiện các quy trình đánh giá, cấp phép về an toàn sinh học và an toàn thực phẩm, thức ăn chăn nuôi theo quy định.
Thạc sĩ Tạ Thị Kiều Anh trình bày tham luận về cơ chế pháp lý với cây trổng công nghệ sinh học. Clip: PHÚC HẬU
Các đại biểu đề xuất tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, nâng cao năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ và tăng cường hợp tác giữa nhà nước, nhà khoa học và doanh nghiệp. Trong đó, đề xuất nhà nước hỗ trợ 30% kinh phí nghiên cứu, doanh nghiệp đối ứng 70% nhằm thúc đẩy thương mại hóa các giống cây trồng công nghệ sinh học tại Việt Nam.

TS Nguyễn Văn Long, Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phát biểu. Ảnh: ĐINH TÙNG
Theo TS Nguyễn Văn Long, Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, nội dung hội thảo sẽ được tổng hợp, đánh giá toàn diện tình hình phát triển công nghệ sinh học, từ nghiên cứu, ứng dụng đến thương mại hóa, qua đó làm rõ vị thế của Việt Nam trong xu hướng phát triển công nghệ sinh học toàn cầu.
Theo ông Nguyễn Văn Long, kết quả hội thảo cũng là cơ sở để xây dựng báo cáo trình Thủ tướng Chính phủ, trong đó có đề xuất các giải pháp hoàn thiện chính sách, tháo gỡ rào cản, thúc đẩy đưa các thành tựu công nghệ sinh học vào sản xuất.

Các đại biểu dự hội thảo. Ảnh: ĐINH TÙNG

