Chậm hoàn thuế GTGT tiếp tục gây áp lực lên dòng vốn doanh nghiệp

Đại biểu Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) nêu thực tế tình trạng chậm hoàn thuế GTGT vẫn diễn ra, ảnh hưởng đến dòng vốn phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, đặc biệt là các đơn vị xuất khẩu có số thuế đầu vào được khấu trừ lớn.

Đại biểu đề nghị Bộ trưởng Bộ Tài chính làm rõ nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng này, trách nhiệm thuộc khâu nào; đồng thời cho biết các giải pháp xử lý hồ sơ hoàn thuế tồn đọng, rút ngắn thời gian giải quyết theo đúng quy định, song vẫn bảo đảm kiểm soát gian lận và quyền lợi chính đáng, hợp pháp của doanh nghiệp.

Đại biểu Dương Khắc Mai.

Trả lời đại biểu, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thừa nhận tình trạng chậm hoàn thuế GTGT vẫn là vấn đề được doanh nghiệp phản ánh, kiến nghị. Trong bối cảnh doanh nghiệp gặp khó khăn khi tiếp cận nguồn vốn, việc chậm hoàn thuế cũng trở thành một trở ngại đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Bộ trưởng cho biết, Bộ Tài chính đã chỉ đạo quyết liệt việc đẩy nhanh tiến độ hoàn thuế, trước hết thông qua phân luồng doanh nghiệp theo mức độ tuân thủ pháp luật.

Theo đó, các doanh nghiệp có lịch sử tuân thủ tốt được đưa vào luồng xanh, hiện chiếm khoảng 80% tổng số doanh nghiệp; 20% còn lại thuộc diện phải kiểm tra. Với luồng xanh, cơ quan thuế thực hiện cơ chế hoàn thuế trước, kiểm tra sau.

Nhờ triển khai phân luồng, tiến độ hoàn thuế trong năm nay tăng cao so với năm trước. Đến nay, số thuế GTGT đã được hoàn đạt khoảng 79.000 tỷ đồng, tương đương gần 99% dự toán năm 2026, tăng hơn 40% so với cùng kỳ.

Đáng chú ý, đối với nhóm doanh nghiệp thuộc luồng xanh, Bộ Tài chính đã chỉ đạo đẩy nhanh thời gian giải quyết hồ sơ. Khoảng 88% hồ sơ hoàn thuế của nhóm này được giải quyết trong vòng 7 ngày.

Đối với doanh nghiệp thuộc diện kiểm tra trước, hoàn thuế sau, Bộ trưởng cho biết thời gian xử lý cũng được rút ngắn. Nếu trước đây thời gian bình quân khoảng 50 ngày thì hiện nay giảm xuống còn 40 ngày.

Theo lãnh đạo Bộ Tài chính, hiện nay 100% hồ sơ hoàn thuế được thực hiện trên môi trường điện tử, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Tuy nhiên, công tác hoàn thuế vẫn tiềm ẩn những rủi ro cao.

Trong 10 tháng đầu năm 2026, cơ quan thuế đã từ chối hoàn thuế hơn 10.000 tỷ đồng do hồ sơ của doanh nghiệp chưa đầy đủ và cần thực hiện đối chiếu.

Trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục đẩy mạnh phân loại doanh nghiệp, ứng dụng công nghệ thông tin để nâng cao hiệu quả và rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ hoàn thuế.

Bộ Tài chính sẽ tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, vừa bảo đảm quản lý chặt chẽ, không để thất thoát ngân sách nhà nước, vừa tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp trong thực hiện nghĩa vụ thuế.