Châu Âu đối mặt sức ép kép trên thị trường khí đốt

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. Ảnh: THX/TTXVN

Theo báo chí Anh ngày 27/9, giá LNG đã tăng hơn gấp đôi kể từ khi xung đột Mỹ - Iran bùng phát và hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz gần như đình trệ. Theo số liệu của Spark Commodities, giá LNG tham chiếu tại châu Á có lúc tiến sát 30 USD/triệu đơn vị nhiệt Anh (MMBtu) vào giữa tháng 9, trước khi giảm về 25,29 USD/MMBtu trong phiên giao dịch ngày 25/9, trong khi giá giao hàng tới châu Âu ở mức 24,62 USD/MMBtu.

Mức giá hiện nay vẫn thấp hơn nhiều so với đỉnh ghi nhận sau khi Nga mở chiến dịch quân sự tại Ukraine năm 2022. Tuy nhiên, các nhà phân tích cảnh báo cạnh tranh mua LNG có thể gay gắt hơn trong những tháng tới. Châu Âu cần nhập thêm khí đốt để bù đắp lượng dự trữ thấp, trong khi một số nước châu Á không còn sẵn sàng rút khỏi thị trường khi giá tăng mạnh như trước.

Ông Martijn Rats, nhà phân tích của Morgan Stanley, cho biết Pakistan và Bangladesh đã mua nhiều lô LNG với giá khoảng 25 USD/MMBtu. Trong đợt khủng hoảng năm 2022, hai nước này đã ngừng mua trên thị trường giao ngay khi giá lên tới mức tương tự. Theo ông, việc họ tiếp tục mua lần này đồng nghĩa châu Âu có thể phải trả giá cao hơn để giành được các lô hàng.

Ông Takayuki Ueda, Giám đốc điều hành tập đoàn năng lượng Inpex của Nhật Bản, nhận định sự sẵn sàng chấp nhận giá cao của những nước mua LNG nhạy cảm với biến động giá là một thay đổi căn bản của thị trường. Ông cho rằng Ấn Độ và Pakistan đã quen hơn với tình trạng giá lên xuống thất thường nhưng vẫn có nhu cầu mua lớn.

Khả năng cắt giảm tiêu thụ khí đốt tại châu Á cũng không còn nhiều. Từ khi xung đột Mỹ - Iran bắt đầu, một số nước đang phát triển đã giảm nhu cầu đến mức tối đa có thể, thậm chí phải luân phiên cắt điện. Nhật Bản, Hàn Quốc và nhiều nước khác đã tăng sử dụng than để giảm nhu cầu khí đốt, nhưng theo giới điều hành ngành năng lượng, khả năng tiếp tục thay thế khí đốt bằng nhiên liệu khác không còn nhiều.

Châu Âu cũng gặp khó nếu tiếp tục giảm nhu cầu. Theo các nhà phân tích của Goldman Sachs, phần lớn mức cắt giảm tiêu thụ khí đốt thực hiện từ năm 2022 vẫn được duy trì. Muốn nhu cầu giảm thêm đáng kể, giá khí đốt có thể phải tăng cao hơn nhiều.

Ông Anders Porsborg-Smith, lãnh đạo cấp cao tại Boston Consulting Group, cho rằng cạnh tranh mua LNG giữa châu Âu và châu Á là điều khó tránh khỏi. Hiện giá LNG giao ngay tại châu Á chưa đủ cao để hút các lô hàng vốn dự kiến tới châu Âu. Tình hình có thể thay đổi nếu Trung Quốc nối lại mua hàng sau thời gian tạm ngừng trong những tháng qua, hoặc nếu cước vận tải giảm, khiến việc đưa LNG từ Mỹ sang châu Á rẻ hơn.

Dù vậy, sức mua của một số nước châu Á vẫn có giới hạn. Theo Goldman Sachs, các khách hàng công nghiệp tại Ấn Độ cho biết họ không thể chấp nhận mức giá vượt 30 USD/MMBtu. Ngân hàng này dự báo giá có thể lên tới 35 USD/MMBtu trong mùa đông nếu các cuộc tấn công quân sự tại vùng Vịnh tiếp diễn, cản trở việc khôi phục vận chuyển LNG bình thường qua eo biển Hormuz.

Trước biến động của thị trường giao ngay, nhiều nước châu Á đang tìm kiếm hợp đồng LNG dài hạn. Giá trong các hợp đồng này tương đối ổn định do nguồn cung mới, chủ yếu từ Mỹ, dự kiến đi vào hoạt động trong ba đến bốn năm tới. Ông Guido Brusco, lãnh đạo phụ trách tài nguyên thiên nhiên toàn cầu của tập đoàn Eni, cho biết các khách hàng châu Á muốn biết chắc lượng khí và mức giá họ sẽ nhận được, ngay cả khi phải trả thêm để có sự bảo đảm đó.

Ở châu Âu, một số bên mua lại dè dặt với hợp đồng dài hạn vì lo ngại khả năng tuân thủ quy định mới của EU về đo lường và báo cáo phát thải methane. Một số bên đang kêu gọi EU hoãn áp dụng các quy định về đo lường và báo cáo phát thải methane, trong đó có Tổng thống Pháp Emmanuel Macron.

Triển vọng giá LNG trong những tháng tới còn phụ thuộc nhiều vào thời tiết. Theo ông Porsborg-Smith, một mùa đông ấm có thể giúp thị trường tránh thiếu hụt nghiêm trọng. Nếu nhiệt độ ở mức thông thường, nguồn cung sẽ rất căng thẳng. Nếu trời rét đậm, giá khí đốt có thể trở lại mức từng ghi nhận năm 2022.