Chiếc tủ lạnh, cuộc gọi video và chuyện đổi đời ở Rào Con khi điện về bản

Bản Rào Con (xã Phong Nha, tỉnh Quảng Trị) có 62 hộ với gần 300 nhân khẩu, 100% là hộ đồng bào Bru - Vân Kiều. Nhiều năm qua, bản gần như biệt lập khi chưa có đường giao thông thuận lợi và điện lưới quốc gia.

Muốn ra trung tâm xã, người dân phải đi bộ nhiều giờ đồng hồ. Việc mua bán, trao đổi hàng hóa khó khăn, thông tin liên lạc hạn chế, còn những tiện nghi quen thuộc ở miền xuôi gần như chỉ có trong tưởng tượng.

Bản Rào Con hôm nay. Ảnh: Hải Sâm

Hơn hai năm trước, tuyến đường vào bản hoàn thành. Đến tháng 12/2025, điện lưới quốc gia chính thức kéo về từng mái nhà, khép lại nhiều thế hệ sống trong cảnh thiếu ánh sáng.

"Lúc trước chưa có đường, điện, bản gần như chỉ giậm chân tại chỗ. Tôi làm trưởng bản suốt 20 năm, giờ làm bí thư chi bộ, cũng không ngờ có ngày bà con được dùng điện, được hưởng những tiện ích mà trước đây chỉ dám mơ", Bí thư chi bộ Hồ Văn Kiên chia sẻ.

Theo ông Kiên, khi có đường và điện, sóng điện thoại, internet, truyền hình cũng theo về bản khiến cuộc sống của người dân thay đổi rất nhanh.

Bí thư chi bộ bản Rào Con Hồ Văn Kiên cho biết, cuộc sống của người dân thay đổi rất nhanh từ khi có điện. Ảnh: Hải Sâm

Trước đây, do chợ cách bản khoảng 20km, mỗi lần mua thức ăn, bà con phải muối, ướp hoặc nướng để dùng dần nhưng chỉ giữ được trong thời gian ngắn nên rất bất tiện.

Nay có tủ lạnh, thực phẩm được bảo quản lâu hơn, bữa ăn của các gia đình cũng đa dạng hơn. Những thiết bị từng là điều xa lạ giờ đã trở thành vật dụng quen thuộc trong nhiều căn nhà ở Rào Con.

Đến nay, 100% hộ dân trong bản đã có nồi cơm điện và quạt máy, khoảng 70% hộ trang bị tủ lạnh. Khi màn đêm buông xuống, ánh điện từ những nếp nhà sàn nối thành dải sáng giữa đại ngàn, thay thế cho khung cảnh tối mịt của những năm tháng chỉ có ánh đèn dầu.

100% người dân trong bản đã có nồi cơm điện. Ảnh: Hải Sâm

"Gia đình tôi hiện sử dụng 4 bóng điện, một tủ lạnh, hai quạt và một nồi cơm điện. Tiền điện mỗi tháng dao động từ 160.000-240.000 đồng; riêng tháng 7 vừa qua gần 290.000 đồng nhưng cả nhà đều thấy đáng bởi cuộc sống thuận tiện hơn rất nhiều", ông Kiên chia sẻ.

Từ chiếc tủ lạnh chứa đầy nước giải khát, kem, thực phẩm...

Không chỉ thay đổi sinh hoạt hằng ngày, điện lưới quốc gia còn mở ra những cơ hội mới trong phát triển kinh tế ở bản Rào Con.

Cửa hàng tạp hóa của vợ chồng anh Hồ Căn và chị Trần Thị Thành hiện là điểm mua sắm lớn nhất bản. Bên trong cửa hàng, những chiếc tủ lạnh chứa đầy nước giải khát, kem, thực phẩm và nhiều mặt hàng thiết yếu phục vụ nhu cầu hằng ngày của người dân.

Chị Trần Thị Thành, chủ tiệm tạp hóa thông tin, có đường, điện, xe tải có thể chở hàng vào tận bản nên giá cả tốt hơn trước. Ảnh: Hải Sâm

Chị Thành cho biết: “Khi chưa có điện, việc kinh doanh gặp nhiều khó khăn bởi hàng hóa, nhất là thực phẩm rất khó bảo quản. Do chi phí vận chuyển cao, nguồn hàng hạn chế nên giá bán cũng cao hơn. Nay có đường, có điện, xe tải có thể chở hàng vào tận bản nên giá cả tốt hơn trước”.

Theo trưởng bản Hồ Thẩu, giá trị của điện không chỉ nằm ở việc thắp sáng mà còn giúp người dân tiếp cận thông tin nhanh hơn. Khi có điện thoại thông minh, internet và truyền hình, việc tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước cũng thuận lợi hơn trước.

Đến những cuộc gọi video ở xứ xa

Nếu như trước đây việc liên lạc với người thân đi làm ăn xa gặp nhiều khó khăn thì nay những cuộc gọi video từ Nhật Bản, Hàn Quốc hay Đài Loan (Trung Quốc) đã trở nên quen thuộc. Khoảng cách giữa bản làng nơi đại ngàn với thế giới bên ngoài được rút ngắn chỉ qua một màn hình điện thoại.

Trưởng bản Hồ Thẩu sử dụng hệ thống loa truyền thanh để thông báo các chủ trương, chính sách và thông tin cần thiết đến bà con. Ảnh: Hải Sâm

Cùng với sự thay đổi trong đời sống, kinh tế của người dân cũng có những chuyển biến tích cực. Năm nay, bản Rào Con đã có hai hộ xây dựng nhà trị giá tiền tỷ nhờ phát triển kinh tế từ trồng rừng, chăn nuôi và nguồn thu nhập do con em đi lao động ở nước ngoài gửi về.

"Giờ bà con tự nguyện đóng tiền điện hằng tháng để được sử dụng điện ổn định. Nghĩ lại những ngày chưa có điện mới thấy cuộc sống khi ấy cực khổ biết bao", anh Hồ Văn Duyệt ở bản Rào Con nói.

Giữa núi cao rừng sâu Phong Nha - Kẻ Bàng, những ánh đèn đang thắp sáng từng nếp nhà sàn ở Rào Con không chỉ là dấu mốc của một công trình hạ tầng, mà còn là minh chứng cho sự quan tâm đầu tư vào vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Hệ thống đường dây điện lưới quốc gia được kéo về bản Rào Con. Ảnh: Hải Sâm

Công trình gồm tuyến đường dây trung thế 22kV dài 6,463km; một trạm biến áp công suất 250kVA-22/0,4kV; đường dây hạ thế 0,4kV dài 2,282km cùng tuyến đường giao thông nội bản dài 98,5m. Tổng mức đầu tư khoảng 11 tỷ đồng từ nguồn vốn hỗ trợ có mục tiêu của tỉnh Quảng Trị, do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng và phát triển quỹ đất Bố Trạch làm chủ đầu tư.

Từ một bản làng từng gần như biệt lập, Rào Con đang từng bước chuyển mình. Ánh điện hôm nay không chỉ xua tan bóng tối của núi rừng mà còn thắp lên niềm tin về một tương lai đủ đầy, no ấm hơn cho những hộ đồng bào Bru - Vân Kiều.