Chủ động phòng tránh say nắng, sốc nhiệt mùa nắng nóng

Lao động ngoài trời chật vật chống chọi với nắng nóng cực đoan

Những ngày qua, thời tiết tại nhiều địa phương trên cả nước diễn biến hết sức khắc nghiệt. Nắng nóng kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt mà còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe người dân, đặc biệt là những lao động thường xuyên làm việc ngoài trời.

Trong điều kiện thời tiết cực đoan, nguy cơ say nắng, say nóng, sốc nhiệt và đột quỵ sẽ gia tăng nếu người dân chủ quan, không có biện pháp phòng tránh phù hợp.

Người lao động tìm cách che chắn để chống nắng.

Giữa cái nắng gay gắt như đổ lửa tại một công trình xây dựng nhà ở tại tổ dân phố Thắng Hòa, phường Hà Huy Tập, những người thợ xây vẫn miệt mài làm việc để kịp tiến độ thi công. Khuôn mặt ai cũng lấm tấm mồ hôi, quần áo ướt đẫm vì phải làm việc liên tục dưới nền nhiệt cao.

Anh Nguyễn Văn Khánh, quê xã Thạch Xuân, hiện đang làm thợ xây tại công trình cho biết, thời tiết năm nay nắng nóng khắc nghiệt hơn nhiều so với những năm trước. Để đảm bảo sức khỏe, tốp thợ phải thay phiên nhau làm việc ngoài trời theo từng giờ.

“Nhiều hôm nắng nóng quá, anh em phải chia nhau làm luân phiên để giữ sức. Làm ngoài trời giữa trưa rất dễ bị choáng, mệt lả. Trong nhóm chúng tôi đã có người bị say nắng do chủ quan, phải nghỉ làm nhiều ngày”, anh Khánh chia sẻ.

Không chỉ công nhân xây dựng, người lao động trong lĩnh vực nông nghiệp cũng đang phải đối mặt với điều kiện lao động hết sức khắc nghiệt. Đối với những người làm việc ngoài đồng ruộng, nền nhiệt cao kết hợp với mặt đất hấp nhiệt khiến cảm giác nóng bức trở nên dữ dội hơn.

Người dân làm việc ngoài ruộng cũng tim cách che nắng đề phòng sốc nhiệt.

Anh Trần Khánh Bính, trú thôn Kim Sơn, xã Toàn Lưu, người đã có hơn 10 năm làm nghề cày ruộng thuê cho biết, vào vụ hè thu, thời tiết ngoài đồng thường dao động từ 40 - 41ºC, có thời điểm nóng đến mức khó thở.

“Chúng tôi thường phải bố trí hai người thay nhau điều khiển máy cày để tránh kiệt sức. Buổi chiều chỉ bắt đầu làm từ sau 15 giờ và kéo dài đến khoảng 23 giờ đêm. Sáng hôm sau lại ra đồng từ 4 giờ đến khoảng 9 giờ rồi nghỉ. Làm như vậy mới tránh được nắng nóng cực đoan và đảm bảo sức khỏe lâu dài”, anh Bính nói.

Chủ động phòng tránh say nắng, sốc nhiệt để bảo vệ sức khỏe

Theo ghi nhận của ngành y tế, chỉ trong đợt nắng nóng kéo dài vừa qua Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh cùng nhiều cơ sở y tế trên địa bàn đã tiếp nhận 8 trường hợp nhập viện do say nắng, say nóng và sốc nhiệt. Các bệnh nhân chủ yếu là lao động tự do và nông dân làm việc ngoài trời trong thời gian dài.

Đã ghi nhận trường hợp sốc nhiệt nặng phải chuyển khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện Đa khoa tỉnh điều trị dài ngày do có bệnh lý nền tim mạch.

Một số trường hợp nhập viện trong tình trạng nặng, phải chuyển khoa Hồi sức tích cực để theo dõi và điều trị do có bệnh lý nền về tim mạch. Điều này cho thấy nắng nóng không chỉ gây mệt mỏi thông thường mà còn có thể dẫn tới nhiều biến chứng nguy hiểm, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Trao đổi về vấn đề này, bác sĩ Nguyễn Đức Hoàn, Khoa Cấp cứu chống độc - Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh cho biết, say nắng, say nóng là tình trạng cơ thể tăng thân nhiệt quá mức, thường trên 40ºC, dẫn đến tổn thương thần kinh và nhiều cơ quan quan trọng khác trong cơ thể.

Theo bác sĩ Hoàn, không chỉ những người lao động ngoài trời mới có nguy cơ bị say nắng, say nóng. Những người tham gia luyện tập thể dục thể thao cường độ cao, làm việc trong môi trường kín, nóng bức hoặc không được bổ sung đủ nước cũng rất dễ gặp tình trạng này.

“Khi cơ thể không được làm mát kịp thời, thân nhiệt tăng cao sẽ gây rối loạn hoạt động của hệ thần kinh trung ương. Nếu không được sơ cứu đúng cách và đưa đến cơ sở y tế kịp thời, người bệnh có thể dẫn đến sốc nhiệt, đột quỵ và để lại nhiều di chứng nặng nề”, bác sĩ Hoàn cảnh báo.

Một bệnh nhân nhập viện điều trị do say nắng, sốc nhiệt tại TTYT Hương Sơn.

Thực tế cho thấy, nhiều trường hợp đột quỵ do nắng nóng xảy ra rất đột ngột. Người bệnh có thể đang lao động bình thường nhưng bất ngờ ngã gục, mất ý thức. Đặc biệt, những người có bệnh lý nền như tim mạch, huyết áp, tiểu đường hoặc người lớn tuổi sẽ có nguy cơ cao hơn.

Để hạn chế nguy cơ say nắng, sốc nhiệt trong mùa nắng nóng, các chuyên gia y tế khuyến cáo người dân cần chủ động thay đổi thời gian làm việc, sinh hoạt phù hợp. Người lao động nên bố trí công việc vào sáng sớm hoặc chiều muộn, hạn chế làm việc trong khoảng thời gian từ 11h đến 15h, thời điểm nhiệt độ ngoài trời cao nhất trong ngày.

Trong trường hợp bắt buộc phải làm việc ngoài trời, cần nghỉ giải lao hợp lý, tránh hoạt động gắng sức kéo dài. Đồng thời phải thường xuyên bổ sung nước cho cơ thể từ 30 - 60 phút/lần để tránh mất nước.

Bên cạnh đó, người dân nên mặc quần áo rộng, thoáng mát, thấm hút mồ hôi tốt; sử dụng các phương tiện bảo hộ như mũ, nón, kính chống nắng khi làm việc ngoài trời. Hạn chế tối đa việc để ánh nắng chiếu trực tiếp vào vùng đầu, cổ và vai gáy. Ngoài ra, không nên sử dụng rượu bia hoặc các loại đồ uống có cồn trong thời tiết nắng nóng vì dễ làm cơ thể mất nước nhanh hơn.

Theo bác sĩ Nguyễn Đức Hoàn, việc sơ cứu đúng cách khi có người bị say nắng, say nóng là vô cùng quan trọng. Khi phát hiện người có biểu hiện mệt lả, chóng mặt, đau đầu, buồn nôn hoặc mất ý thức do nắng nóng, cần nhanh chóng đưa nạn nhân vào nơi thoáng mát hoặc có bóng râm.

Người sơ cứu nên cởi bớt quần áo bên ngoài để giúp cơ thể tỏa nhiệt, đồng thời sử dụng khăn ướt lau người hoặc chườm mát để hạ thân nhiệt. Có thể dùng quạt hỗ trợ làm mát trong khi chờ nhân viên y tế đến.

Các chuyên gia lưu ý, tuyệt đối không cố cho người bị say nắng ăn uống hoặc tự ý dùng thuốc khi nạn nhân đang mệt lả hoặc mất ý thức, bởi rất dễ gây sặc, nghẹt đường thở. Sau sơ cứu ban đầu, cần nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất để được xử lý kịp thời.

Nắng nóng cực đoan được dự báo còn tiếp tục kéo dài trong thời gian tới. Vì vậy, việc chủ động bảo vệ sức khỏe, nâng cao ý thức phòng tránh say nắng, sốc nhiệt không chỉ giúp người dân đảm bảo an toàn cho bản thân mà còn góp phần hạn chế những sự cố đáng tiếc có thể xảy ra trong mùa hè.