Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Tiếp tục rà soát, cắt giảm thực chất điều kiện đầu tư kinh doanh

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư đã rà soát, cắt giảm 58 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện đã được quy định tại Nghị quyết số 66.17/2026/NQ-CP ngày 15-5-2026 của Chính phủ.

Qua thảo luận, nhiều ý kiến bày tỏ việc sửa đổi danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, tuy nhiên, việc sửa đổi không nên chỉ dừng ở việc đưa một ngành, nghề vào hoặc ra khỏi danh mục, mà quan trọng hơn là phải thiết lập cơ chế quản lý thực chất, quy định rõ điều kiện sản xuất, kinh doanh, đối tượng được mua bán và trách nhiệm của cơ quan quản lý.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại phiên thảo luận.

Góp ý đối dự án luật này, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, điều cần lưu ý không chỉ quan tâm đến số lượng ngành, nghề được đưa ra khỏi danh mục, mà phải tham vấn đầy đủ ý kiến của cộng đồng doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động, qua đó thực sự nâng cao hiệu quả cải cách môi trường đầu tư, kinh doanh.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị, từ nay đến khi Quốc hội xem xét, biểu quyết thông qua, cơ quan soạn thảo cần tiếp tục rà soát Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo hướng chỉ duy trì đối với những ngành, nghề thực sự cần thiết, liên quan đến quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe cộng đồng và bảo vệ môi trường; bảo đảm tính chính đáng, hợp lý và phù hợp với yêu cầu quản lý nhà nước.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu, cần rà soát kỹ sự cần thiết của từng ngành, nghề trên cơ sở đánh giá mức độ rủi ro đối với cộng đồng. Đồng thời, xem xét khả năng thay thế điều kiện đầu tư kinh doanh bằng các công cụ quản lý khác như quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm.

Đối với những ngành, nghề đã phát triển tương đối ổn định, doanh nghiệp có khả năng tự chịu trách nhiệm và cơ chế hậu kiểm đã đầy đủ thì cần xem xét đưa ra khỏi Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Việc này sẽ tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, đồng thời bảo đảm môi trường sản xuất, kinh doanh bình đẳng, công bằng.

Quang cảnh phiên thảo luận tại Tổ 2. Ảnh: TRỌNG HẢI

Một trong những yêu cầu được Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh là cần chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, giảm chi phí tuân thủ, nâng cao trách nhiệm tự chịu trách nhiệm của doanh nghiệp; tăng cường thanh tra, kiểm tra theo mức độ rủi ro và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong công tác quản lý, giám sát.

Đồng thời, Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu các điều kiện đầu tư kinh doanh phải được quy định rõ ràng, cụ thể, minh bạch, có thể đo lường, thực hiện và kiểm tra được; không để xảy ra tình trạng mỗi cơ quan, địa phương hiểu và áp dụng khác nhau.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị cơ quan soạn thảo cần hoàn thiện các quy định chuyển tiếp, xác định rõ cách thức xử lý đối với các giấy phép, giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh và quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân đã được xác lập trước thời điểm luật có hiệu lực.

Trong phiên thảo luận tổ, cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội quy định cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong việc thực hiện các dự án, công trình phục vụ Hội nghị APEC 2027 tại đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ, Hội nghị APEC năm 2027 là một nhiệm vụ chính trị đối ngoại đặc biệt quan trọng, góp phần nâng cao uy tín, vị thế của nước ta trên trường quốc tế. Do đó, những vướng mắc, khó khăn trong việc triển khai các dự án, công trình phục vụ Hội nghị cần được xem xét tháo gỡ với tinh thần khẩn trương, quyết liệt. Tuy nhiên, cơ chế đặc thù phải đi liền với trách nhiệm đặc biệt.