Chuẩn bị các điều kiện để triển khai điện hạt nhân

Để chương trình ĐHN triển khai an toàn và hiệu quả, việc chuẩn bị cơ sở hạ tầng kỹ thuật vẫn chưa đủ. Yêu cầu đặt ra, cần phải chủ động đào tạo đội ngũ nhân lực chất lượng cao, đổi mới tư duy truyền thông để tạo niềm tin xã hội; đồng thời, bảo đảm những giá trị kinh tế - an sinh thiết thực cho Nhân dân và địa phương vùng dự án.

* Ông Trần Quang Tuấn - Phó Cục trưởng Cục An toàn bức xạ và Hạt nhân (Bộ Khoa học - Công nghệ): Cần đảm bảo đủ nguồn nhân lực cho lĩnh vực năng lượng

Để thực hiện hiệu quả các dự án ĐHN Ninh Thuận, chương trình phát triển ĐHN và đạt được các mục tiêu tại Chiến lược phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050, Cục An toàn bức xạ và Hạt nhân kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền, các bộ, ngành, địa phương tiếp tục quan tâm, phối hợp triển khai có hiệu quả Quyết định số 624/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về “Tăng cường năng lực cho Cục An toàn bức xạ và Hạt nhân phục vụ phát triển ĐHN đến năm 2035”. Qua đó, bảo đảm đủ nhân lực, cơ sở vật chất phục vụ công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, thẩm định, thanh tra, kiểm tra và giám sát an toàn đối với nhà máy ĐHN, lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR) và các công nghệ hạt nhân tiên tiến.

Bên cạnh đó, cơ quan có thẩm quyền xem xét ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù, bao gồm nghị định quy định chế độ phụ cấp ưu đãi nghề nghiệp và chính sách tiền lương đặc thù đối với người làm việc trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, nhằm thu hút, phát triển đội ngũ nhân lực chất lượng cao. Tiếp tục quan tâm bố trí biên chế, kinh phí và cơ sở vật chất để triển khai hiệu quả các nhiệm vụ được giao, đặc biệt là công tác đào tạo nguồn nhân lực phục vụ các dự án ĐHN Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2. Các bộ, ngành, địa phương chủ động triển khai đầy đủ các nhiệm vụ được giao; tăng cường phối hợp với cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân trong quá trình xây dựng thể chế, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và triển khai chương trình phát triển ĐHN.

* Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Nhị Điền - Chủ tịch Hội Năng lượng nguyên tử Việt Nam: Vai trò của truyền thông về điện hạt nhân là hết sức quan trọng

Trong bối cảnh nhu cầu cao về năng lượng điện cho tăng trưởng kinh tế bền vững của đất nước, tạo điều kiện để các doanh nghiệp FDI vào đầu tư, tăng cường an ninh năng lượng quốc gia, góp phần giảm phát thải khí nhà kính toàn cầu, phát triển ĐHN là một lựa chọn chiến lược, góp phần đa dạng hóa nguồn cung, nâng cao năng lực KH-CN, hỗ trợ mục tiêu phát thải ròng bằng 0 và phát triển kinh tế bền vững.

Để chương trình phát triển ĐHN quốc gia phát triển bền vững, bên cạnh những vấn đề về công nghệ, an toàn, kinh tế thì vai trò của truyền thông là hết sức quan trọng. Chính vì vậy, cần có sự kết hợp chặt chẽ giữa truyền thông đại chúng để xây dựng niềm tin và sự đồng thuận với truyền thông khoa học nhằm cung cấp nền tảng tri thức, công nghệ và thông tin an toàn cho người dân. Khi triển khai các dự án năng lượng, cần sớm xây dựng hợp phần truyền thông khoa học có đội ngũ “cộng tác viên khoa học” song hành để cùng tham gia thực hiện các hướng dẫn, kế hoạch tuyên truyền đã và sẽ được ban hành trong thời gian tới. Trong đó, cần minh bạch thông tin và đối thoại sớm với người dân ở vùng dự án. Tổ chức các buổi tham vấn cộng đồng và cung cấp thông tin, báo cáo công khai, dễ hiểu (bằng ngôn ngữ đại chúng, tránh thuật ngữ kỹ thuật phức tạp) về tác động đến môi trường, sức khỏe cho người dân trong khu vực… 

* Ông Nguyễn Thanh Bình - Phó Ban Đầu tư Dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận 2, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PVN): Quan tâm giá trị mang lại cho người dân vùng dự án

Trong mọi chiến lược phát triển, PVN luôn nhất quán quan điểm, dự án triển khai đến đâu phải tạo ra giá trị thiết thực và lan tỏa đến đó. Với các dự án ĐHN quy mô lớn, chúng tôi cam kết gắn kết chặt chẽ sự phát triển của dự án với sự phát triển của địa phương thông qua 3 định hướng chiến lược.

Thứ nhất, ưu tiên nguồn lực và tạo việc làm bền vững cho lao động bản địa. Chúng tôi tin rằng, người dân địa phương chính là lực lượng có tâm huyết, trách nhiệm cao đối với sự thành bại của dự án. PVN sẽ chủ động phối hợp đào tạo, chuẩn bị nguồn nhân lực tại chỗ, tạo điều kiện tối đa để người dân vùng dự án tham gia trực tiếp vào quá trình xây dựng, vận hành và phát triển công trình. Đây không chỉ là giải pháp về nhân lực mà còn là cách thức tạo ra giá trị gia tăng trực tiếp cho cộng đồng.

Tiếp đến, chủ đầu tư cũng sẽ hình thành hệ sinh thái kinh tế và công nghiệp phụ trợ xung quanh; từ xây dựng, vận tải, logistics đến thương mại, nhà ở và các ngành hỗ trợ. Với dự án ĐHN có quy mô lớn và vòng đời dài, hiệu ứng lan tỏa này sẽ góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

Khi chính thức được giao đầu tư Dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 2, tập đoàn sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương, tập trung xây dựng cơ sở hạ tầng dân sinh thiết yếu, chăm lo toàn diện đời sống vật chất và tinh thần cho người dân vùng dự án. PVN xác định, hiệu quả của một công trình trọng điểm quốc gia không chỉ được đánh giá qua tổng mức đầu tư, công suất hay sản lượng điện phát ra, mà còn phải được thể hiện qua việc nâng cao chất lượng sống của người dân và sự phát triển của doanh nghiệp địa phương.