Chuyến bay đặc biệt và hành trình tìm lại tên cho 7.104 Liệt sĩ
Trưa 21/8, chiếc máy bay vận tải quân sự CASA từ sân bay Tân Sơn Nhất hạ cánh xuống sân bay quân sự Gia Lâm (Hà Nội), hoàn thành một hành trình đặc biệt đưa 7.104 mẫu sinh phẩm hài cốt các Anh hùng Liệt sĩ về Trung tâm Giám định ADN. Hành trình này khép lại nhưng một hành trình mới lại bắt đầu, đó là hành trình tìm lại tên, quê hương và người thân cho những người con đã anh dũng ngã xuống để giành độc lập, tự do cho Tổ quốc sau hơn nửa thế kỷ đợi chờ.
Chuyến bay đặc biệt chưa từng có!
Sáng 21/8, tại Ga Quân sự sân bay Tân Sơn Nhất, Ban Chỉ đạo TPHCM về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt Liệt sĩ phối hợp với Quân chủng Phòng không - Không quân tổ chức lễ dâng hoa, dâng hương và thực hiện nghi thức đưa các mẫu sinh phẩm hài cốt Liệt sĩ lên máy bay, vận chuyển ra Hà Nội phục vụ giám định ADN. Không khí trang nghiêm bao trùm buổi lễ. Những nén hương, vòng hoa được kính cẩn dâng trước anh linh các Anh hùng Liệt sĩ. Trong phút tưởng niệm, những người có mặt lặng mình tưởng nhớ những người đã hiến dâng tuổi thanh xuân, xương máu và cả cuộc đời cho độc lập, tự do của Tổ quốc.

Ông Nguyễn Mạnh Cường - Phó Chủ tịch UBND TPHCM cùng các đại biểu chuyển mẫu sinh phẩm hài cốt Liệt sĩ lên máy bay
Đến 9 giờ sáng, những mẫu sinh phẩm hài cốt Liệt sĩ được bảo quản trong 100 thùng chuyên dụng, với tổng khối lượng khoảng 1.300kg được chuyển lên máy bay. Những mẫu sinh phẩm này được lấy từ hài cốt của những người đã ngã xuống trên mảnh đất Sài Gòn - Gia Định - Chợ Lớn và được gìn giữ, quản lý qua một quy trình nghiêm ngặt trước khi bước vào hành trình giám định ADN để xác định danh tính cho các Liệt sĩ. Máy bay vận tải quân sự CASA nhận nhiệm vụ đưa các mẫu sinh phẩm từ TPHCM ra sân bay Gia Lâm, Hà Nội để bàn giao cho đơn vị giám định ADN. Việc lựa chọn phương án vận chuyển bằng máy bay quân sự được đánh giá có ý nghĩa thiết thực khi số lượng mẫu lớn, yêu cầu quản lý nghiêm ngặt và khoảng cách vận chuyển dài. Phương án này giúp rút ngắn đáng kể thời gian, hạn chế các khâu trung chuyển, nâng cao mức độ an toàn, bảo đảm tính liên tục trong quá trình quản lý và bàn giao mẫu, qua đó tạo điều kiện để cơ quan chuyên môn sớm tiến hành giám định ADN.
Đại tá Nguyễn Đình Chuẩn, Phó Chính ủy Bộ Tư lệnh TPHCM, Phó trưởng Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt Liệt sĩ TPHCM chia sẻ, phía sau hàng nghìn mẫu sinh phẩm và các quy trình chuyên môn là niềm mong mỏi kéo dài nhiều năm của những gia đình Liệt sĩ. Làm nhanh hơn một ngày là thân nhân Liệt sĩ bớt đi một ngày chờ đợi; xác định thêm được một danh tính là thêm một gia đình có cơ hội tìm lại tên và phần mộ của người thân. Đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà trước hết là nhiệm vụ chính trị đặc biệt, mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện trách nhiệm, tình cảm và sự tri ân của Đảng bộ, chính quyền, lực lượng vũ trang và Nhân dân Thành phố đối với các Anh hùng Liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Các mẫu sinh phẩm hài cốt Liệt sĩ được bàn giao an toàn cho đơn vị giám định ADN
Tương tự, Đại tá Phan Việt Anh, Phó Sư đoàn trưởng Sư đoàn Không quân 370 cho biết ngay khi nhận nhiệm vụ, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đều xác định đây là nhiệm vụ hết sức đặc biệt và thiêng liêng. Đặc biệt, bởi chuyến bay ấy không chỉ có những yêu cầu nghiêm ngặt về mặt kỹ thuật mà còn ở nhiệm vụ chở hơn 7.000 mẫu sinh phẩm hài cốt Liệt sĩ, những người đã gửi lại tuổi xuân, xương máu trên chiến trường để đất nước có được độc lập, tự do và bình yên hôm nay. Đồng thời, nó còn chở theo hy vọng một ngày nào đó, từ những kết quả ADN, một cái tên sẽ hiện lên và một người con đã xa nhà hơn nửa thế kỷ cuối cùng có thể trở về. "Có lẽ chưa bao giờ chúng tôi thực hiện một chuyến bay đặc biệt như thế này", Đại tá Phan Việt Anh chia sẻ.
Đến trưa 21/8, máy bay vận tải quân sự CASA của Lữ đoàn Không quân 918, Quân chủng Phòng không - Không quân hạ cánh an toàn xuống sân bay quân sự Gia Lâm (Hà Nội). Sau khi hoàn tất các nghi thức tại sân bay quân sự Gia Lâm, toàn bộ 7.104 mẫu sinh phẩm hài cốt Liệt sĩ được bàn giao và đưa lên 14 xe cứu thương để vận chuyển về Trung tâm Giám định ADN thuộc Khu nghiên cứu và triển khai công nghệ cao, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Tại đây, các mẫu sinh phẩm sẽ tiếp tục được tiếp nhận, phân loại và tiến hành giám định ADN theo quy trình chuyên môn, phục vụ công tác xác định danh tính Liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Cuộc tìm kiếm vẫn chưa dừng lại
Đằng sau chuyến bay đặc biệt sáng 21/8 là một khối lượng công việc lớn được TPHCM và các lực lượng triển khai trong thời gian dài. Thực hiện Chiến dịch "500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt Liệt sĩ”, đến nay TPHCM tổ chức lấy mẫu sinh phẩm tại những phần mộ chưa xác định danh tính ở 18 Nghĩa trang Liệt sĩ trên địa bàn. Đến nay, thành phố đã hoàn thành vượt kế hoạch, lấy mẫu hơn 9.800 phần mộ chưa xác định danh tính. Trong số đó, hơn 7.000 mẫu hài cốt bảo đảm tiêu chuẩn phục vụ giám định ADN. Đó không đơn thuần là những con số. Đó là những tháng năm mỏi mòn của những người mẹ từng đứng ngóng con trở về. Là nỗi khắc khoải của những gia đình mà từ cha mẹ đến con cháu, qua nhiều thế hệ vẫn lần theo từng manh mối để tìm nơi người thân mình nằm lại ở đâu đó trong lòng đất mẹ thân yêu của Tổ quốc.

Chuyến bay đặc biệt được thực hiện bằng máy bay vận tải quân sự CASA
Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Mạnh Cường nhấn mạnh, đây là công việc có ý nghĩa đặc biệt, thể hiện tình cảm và trách nhiệm của Đảng bộ, chính quyền, lực lượng vũ trang và Nhân dân TPHCM đối với những Anh hùng Liệt sĩ đã hy sinh, ngã xuống trên mảnh đất Sài Gòn - Gia Định - Chợ Lớn. "Thành phố sẽ tiếp tục phối hợp các đơn vị thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Viện Pháp y Bộ Quốc phòng và các cơ quan của Bộ Công an trong công tác giám định ADN; đồng thời thu thập, xây dựng dữ liệu ADN của thân nhân Liệt sĩ nhằm phục vụ việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính", ông Nguyễn Mạnh Cường chia sẻ.
Hành trình tìm kiếm, quy tập hài cốt các Anh hùng Liệt sĩ hiện vẫn đang được các lực lượng chức năng TPHCM tiếp tục triển khai khẩn trương. Tại Công viên Lê Thị Riêng, cuộc tìm kiếm, quy tập hài cốt Liệt sĩ vẫn đang được tiến hành khẩn trương. Nhiều lực lượng cùng tham gia, với một mong muốn chung là không bỏ sót bất kỳ dấu vết nào của những Anh hùng Liệt sĩ đã nằm lại nơi đây. Đặc biệt, đồng hành cùng lực lượng chức năng còn có những người dân tình nguyện làm nhân chứng, mang theo ký ức về những sự việc đã xảy ra từ hơn nửa thế kỷ trước để góp thêm từng manh mối cho cuộc tìm kiếm.

Đã phát hiện, quy tập 445 bộ hài cốt Liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng
Thành phố xác định quá trình tìm kiếm phải được thực hiện thận trọng, tỉ mỉ, không để bỏ sót. Song song với việc triển khai tại các khu vực đã xác định, Thành phố tiếp tục vận động người dân, nhân chứng và các đơn vị cung cấp thông tin, góp phần khoanh vùng những nơi dự kiến có phần mộ tập thể tại 12 địa điểm trên địa bàn và một số khu vực liên quan. Từng nguồn tin, từng lời kể về dấu tích hài cốt Liệt sĩ tại khu vực sân bay Tân Sơn Nhất, Bình Chánh, Củ Chi, Bàu Bàng, khu vực bệnh viện K76A, K76B tại xã Hòa Hiệp... tiếp tục được rà soát, đối chiếu cẩn trọng. Bởi sau mỗi manh mối dù nhỏ bé vẫn có thể là hy vọng tìm thấy một người đã nằm lại, để hành trình đưa các Liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình không dừng lại khi vẫn còn những thông tin cần được tìm kiếm, xác minh.
Theo báo cáo của Đội Quy tập hài cốt Liệt sĩ thuộc Bộ Tư lệnh TPHCM, ngày 22/8/2026, các lực lượng tiếp tục triển khai công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt Liệt sĩ tại vị trí thứ 2 (Khu B), Công viên Lê Thị Riêng. Trong ngày, lực lượng làm nhiệm vụ đã xử lý hơn 500m³ đất, đồng thời tiếp tục mở rộng phạm vi tìm kiếm tại Khu B. Để bảo đảm tiến độ thực hiện nhiệm vụ, Bộ Tư lệnh Thành phố huy động 3 máy cuốc, 1 xe ben và 2 xe tải 3,5 tấn phục vụ công tác đào, vận chuyển đất và triển khai tìm kiếm. Kết quả trong ngày 22/8, lực lượng đã phát hiện, quy tập 28 bộ hài cốt Liệt sĩ và 6 bộ di vật tại Khu B. Lũy kế từ ngày 23/6 đến hết ngày 22/8/2026, các lực lượng đã phát hiện, quy tập 445 bộ hài cốt Liệt sĩ, trong đó 235 bộ có di vật. Trong tổng số hài cốt đã được quy tập, có 412 bộ hài cốt riêng lẻ và 33 bộ hài cốt tại 8 vị trí mộ tập thể, gồm 2 vị trí tại Khu A và 6 vị trí tại Khu B.



