Chuyển mình theo hướng mở

Triển lãm “Mộc Sắc Làng Sình” mang đến không gian trải nghiệm đa dạng trong khuôn viên Bảo tàng Mỹ thuật Đà Nẵng. Ảnh: ĐVCC

Tiếp sức người trẻ kể chuyện văn hóa

Tháng 4/2026, sự kiện “Chăm Hội - Vũ khúc giao duyên” tại Bảo tàng Điêu khắc Chăm thu hút đông đảo công chúng bằng các hoạt động trình diễn nghệ thuật, trải nghiệm di sản và giao lưu cộng đồng. Qua những hình thức tiếp cận gần gũi và giàu tính tương tác, văn hóa Chăm được kể lại đầy sinh động.

Bà Lê Thị Thu Trang, Giám đốc Bảo tàng Điêu khắc Chăm cho biết đây là hoạt động trọng tâm thuộc dự án khóa luận tốt nghiệp “Dự án truyền thông tăng cường sự hiểu biết của giới trẻ đối với văn hóa Chăm” do nhóm sinh viên trường Đại học FPT Đà Nẵng thực hiện trong hơn 4 tháng.

Trong quá trình triển khai, bảo tàng cùng Ban Quản lý Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn và cộng đồng người Chăm giữ vai trò kết nối, hỗ trợ chuyên môn, giúp sinh viên tiếp cận tư liệu, xây dựng nội dung và định hướng cách truyền tải phù hợp với công chúng trẻ nhưng vẫn bảo đảm tính chính xác của văn hóa gốc.

Sinh viên Dương Quốc Lê Khoa, đại diện dự án, cho biết sự đồng hành của bảo tàng cũng như những người làm công tác bảo tồn di sản đã giúp nhóm hoàn thiện chương trình theo hướng giàu tính trải nghiệm nhưng vẫn giữ được chiều sâu văn hóa. “Đối với sinh viên, việc được đồng hành với những người có chuyên môn về văn hóa và di sản là điều rất quý giá”, Khoa chia sẻ.

Các khu vực trải nghiệm tại triển lãm “Mộc Sắc Làng Sình” thu hút đông đảo du khách tham gia. Ảnh: ĐVCC

Cũng trong tháng 4/2026, tại Bảo tàng Mỹ thuật Đà Nẵng (thuộc Bảo tàng Đà Nẵng), triển lãm “Mộc Sắc làng Sình” tiếp tục cho thấy vai trò đồng hành của bảo tàng với các ý tưởng sáng tạo của người trẻ. Triển lãm do nhóm sinh viên Trường Đại học FPT Đà Nẵng thực hiện, kết hợp nghệ thuật dân gian với công nghệ tương tác nhằm đưa tranh dân gian làng Sình đến gần hơn với công chúng.

Sinh viên Bùi Lê Khánh Vi, thành viên dự án, cho biết từ khi bắt đầu thực hiện dự án, nhóm đã mong muốn có thể đưa tranh làng Sình vào không gian nghệ thuật chuyên nghiệp. Theo Vi, sự cởi mở và hỗ trợ từ các cán bộ bảo tàng, đặc biệt là những góp ý chuyên môn trong quá trình xây dựng nội dung trưng bày, đã giúp nhóm tự tin hơn trong hành trình lan tỏa giá trị di sản.

Bên cạnh các dự án sáng tạo của người trẻ, nhiều hoạt động trải nghiệm giàu tính kết nối cũng được Bảo tàng Đà Nẵng tổ chức như “Chạm vào ký ức tháng 3”, workshop xâu cườm dịp 8/3… Chương trình “Hành trình lịch sử” phối hợp cùng các trường học cũng cho thấy nỗ lực đưa di sản bước ra khỏi không gian bảo tàng để hiện diện gần gũi hơn trong đời sống học đường.

Triển lãm “Mộc Sắc Làng Sình” mang đến không gian trải nghiệm đa dạng tại Bảo tàng Mỹ thuật Đà Nẵng. Ảnh: ĐVCC

“Cánh tay nối dài” của bảo tàng

Bảo tàng hôm nay không chỉ gìn giữ di sản mà đang tạo ra những cộng đồng tham gia kể tiếp câu chuyện văn hóa.

Bà Lê Thị Thu Trang cho rằng, khi người trẻ được tham gia trực tiếp vào quá trình sáng tạo nội dung về di sản, họ vừa là người tiếp nhận vừa trở thành cầu nối lan tỏa văn hóa đến cộng đồng. Theo bà Trang, việc đồng hành với sinh viên, nghệ sĩ trẻ hay các nhóm sáng tạo cũng góp phần làm mới hình ảnh của bảo tàng trong mắt công chúng.

“Từ một không gian mang tính học thuật và trưng bày truyền thống, bảo tàng dần trở thành không gian văn hóa mở, có tính tương tác, trải nghiệm và kết nối cộng đồng nhiều hơn. Đây là hướng đi cần thiết để di sản hiện diện gần gũi hơn trong đời sống đương đại”, bà Trang nhận định.

Người trẻ tham gia trải nghiệm văn hóa Chăm tại sự kiện “Chăm Hội - Vũ khúc giao duyên” ở Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng. Ảnh: ĐVCC

Đồng quan điểm, Giám đốc Bảo tàng Đà Nẵng Huỳnh Đình Quốc Thiện cho biết, trong những năm gần đây, các bảo tàng ở Việt Nam và trên thế giới đang đứng trước nhiều yêu cầu đổi mới: đón nhận các tiếng nói đa dạng, tăng cường ứng dụng công nghệ số, mở rộng kết nối trong khu vực và quốc tế, xây dựng các mô hình tương tác, tư duy mới trong việc kể chuyện tại bảo tàng, đồng sáng tạo với cộng đồng…

Theo ông Thiện, việc gắn kết giữa bảo tàng với cộng đồng không chỉ giúp phát huy giá trị của thiết chế văn hóa mà còn tạo điều kiện để người dân tham gia trực tiếp vào quá trình bảo tồn di sản. “Đây cũng là cơ hội quý báu để cùng chia sẻ nguồn lực, học hỏi kinh nghiệm, mở rộng hợp tác liên ngành và quan trọng hơn là nuôi dưỡng cộng đồng năng động, sáng tạo, bền vững cùng tham gia với bảo tàng như những “cánh tay nối dài” trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc”, ông Thiện chia sẻ.

Không gian tương tác tại “Chăm Hội - Vũ khúc giao duyên” thu hút đông đảo công chúng trẻ tham gia trải nghiệm di sản. Ảnh: ĐVCC

Trong thời gian tới, Bảo tàng Đà Nẵng sẽ tiếp tục tăng cường các yếu tố tương tác và trải nghiệm trong không gian trưng bày, đầu tư cho truyền thông trực tuyến, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và mở rộng hợp tác quốc tế. Bên cạnh đó, vai trò của cộng đồng cũng sẽ tiếp tục được đề cao trong các hoạt động bảo tàng nhằm tạo ra những không gian văn hóa gần gũi, năng động và giàu tính kết nối hơn với công chúng hiện đại.