Chuyện về người đảng viên 106 tuổi ở miền Tây Nghệ An

Những năm tháng không quên

Ở bản Khe Gát xưa, nay là thôn Tam Sơn 1, xã Nhân Hòa, bà con người Thái vẫn trìu mến gọi ông Ngân Văn Dũng là “cây đại thụ” của bản làng. Cách ví von mộc mạc ấy không chỉ bởi ông đã sống qua hơn 1 thế kỷ, mà còn vì cuộc đời ông gắn với những bước ngoặt của quê hương, đất nước.

Ở tuổi 106, dáng người đã in dấu thời gian nhưng ông Ngân Văn Dũng vẫn khá minh mẫn. Ngồi bên ông, nghe những câu chuyện nối dài từ thuở xa xưa, tôi có cảm giác như đang lần giở từng trang lịch sử của bản làng, nơi ký ức một đời người hòa vào những chặng đường của dân tộc.

Ở tuổi 106, ông Ngân Văn Dũng vẫn minh mẫn, mạnh khỏe. Ảnh: Công Kiên

Sinh năm 1920, ông Ngân Văn Dũng lớn lên giữa núi rừng và những nếp nhà của đồng bào Thái ở Khe Gát. Vừa chập chững biết đi, ông đã theo bố mẹ lên rẫy tỉa bắp, trồng lúa. Lớn lên, ông trở thành người nông dân thực thụ, quanh năm lam lũ mà cái ăn, cái mặc vẫn thiếu thốn. Mùa Đông đến, áo ấm là điều xa xỉ, cuộc sống của ông cũng như đồng bào khi đó chịu nhiều tầng áp bức, bóc lột dưới chế độ thực dân và phong kiến.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 bùng lên, ông cùng thanh niên trong bản hòa vào dòng người tham gia đấu tranh giành chính quyền. Với những người dân vốn quen sống trong cảnh lầm than, niềm vui ngày ấy thật khó diễn tả. Bọn hào lý bị xóa bỏ, người dân từng bước được làm chủ cuộc sống, quê hương. Những đổi thay ấy đã để lại dấu ấn sâu đậm, thôi thúc ông gắn bó hơn với công việc chung của cộng đồng.

Huy hiệu 70 năm tuổi Đảng của ông Ngân Văn Dũng. Ảnh: Công Kiên

Năm 1953, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bước vào giai đoạn quyết liệt, ông Ngân Văn Dũng đăng ký tham gia lực lượng dân công hỏa tuyến, vận chuyển lương thực, vũ khí phục vụ chiến trường. Từ người nông dân quen với nương rẫy, ông bước vào hành trình mới, góp sức mình cho cuộc kháng chiến của dân tộc.

Ban đầu, ông theo đoàn dân công tỉnh Nghệ An vận chuyển hàng hóa qua Thượng Lào, sau đó tập trung chi viện cho mặt trận Điện Biên Phủ. Những chuyến đi dài ngày, đường sá hiểm trở, việc vận chuyển nặng nhọc không làm vơi đi khí thế của những đoàn người hướng về chiến trường.

“Khi đó, hàng nghìn xe đạp thồ gạo, ngô, khoai vượt mấy trăm cây số từ Nghệ Tĩnh ra Điện Biên. Trên đường, mọi người cùng hát, hò sôi nổi nên cũng như không cảm thấy mệt nhọc mấy mà ai cũng quyết tâm sớm đưa hàng ra chiến trường”, ông Ngân Văn Dũng nhớ lại.

Giấy mừng thọ tuổi 106 của ông Ngân Văn Dũng. Ảnh: Công Kiên

Trong những tháng ngày ấy, kỷ niệm sâu đậm nhất với ông Ngân Văn Dũng là được chứng kiến cảnh hàng nghìn lính Pháp đầu hàng sau chiến thắng Điện Biên Phủ. Đối với người nông dân chân chất từ bản làng miền Tây Nghệ An, niềm vui chiến thắng đã hòa với niềm tự hào sau bao ngày đêm hướng về tiền tuyến.

Trở về quê hương, ông tiếp tục gắn bó với ruộng đồng và tham gia các phong trào ở địa phương. Năm 1956, ông Ngân Văn Dũng vinh dự được đứng vào hàng ngũ của Đảng. Với người nông dân từng trải qua cảnh lầm than, đó không chỉ là niềm tự hào mà còn là dấu mốc mở ra chặng đường cống hiến mới, gắn với trách nhiệm đối với quê hương, bản làng.

Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, ông Ngân Văn Dũng tham gia hợp tác xã nông nghiệp, đảm nhận vai trò đội trưởng đội sản xuất, cùng bà con duy trì sản xuất giữa mưa bom, bão đạn, góp phần chi viện cho tiền tuyến miền Nam. Hòa bình lập lại, tiếp tục tham gia các hoạt động đoàn thể ở địa phương, công việc của ban quản lý bản, góp sức vun đắp tình đoàn kết trong cộng đồng.

Hơn 70 năm đứng trong hàng ngũ của Đảng là chặng đường dài gắn với nhiều đổi thay của đất nước. Nhắc lại những năm tháng ấy, ông Ngân Văn Dũng không nói nhiều về công lao của mình, mà thể hiện niềm vui vì đã được sống, lao động và chứng kiến quê hương ngày càng khởi sắc.

Niềm vui dưới nếp nhà

Nếu tuổi trẻ của ông Ngân Văn Dũng gắn với những chuyến đi phục vụ chiến trường, những mùa sản xuất và công việc của bản làng, thì tuổi già của ông Ngân Văn Dũng lại được sưởi ấm bởi tình thân gia đình. Tuổi cao, ông Ngân Văn Dũng vẫn tự lo những sinh hoạt cá nhân.

Nhịp sống chậm rãi, bình yên bên con cháu là niềm vui sau hơn một thế kỷ trải nghiệm. Khi được hỏi về bí quyết sống thọ, ông Ngân Văn Dũng chia sẻ mình ăn uống điều độ, bữa ăn có rau xanh, canh, thịt, cá; mỗi bữa dùng một đến hai chén rượu nhỏ.

Ông Ngân Văn Dũng cùng vợ chồng con trai út Ngân Văn Cương. Ảnh: Công Kiên

Nhưng có lẽ, điều khiến những ngày tuổi già của ông thêm vui là được sống trong cảnh gia đình yên ấm, quê hương thanh bình, được nhìn thấy các thế hệ con cháu trưởng thành. Ông Ngân Văn Dũng có 7 người con, 22 người cháu, gần 60 chắt và 5 chút. Hiện, ông sống cùng gia đình người con trai út là Ngân Văn Cương. Mái nhà tứ đại đồng đường luôn giữ được sự yêu thương, kính trọng và nhường nhịn giữa các thế hệ.

Ông Ngân Văn Dũng cùng vợ chồng con trai út Ngân Văn Cương, cháu dâu và 2 chắt. Ảnh: Công Kiên

Với người con trai út Ngân Văn Cương, được sống cùng người cha trong những năm tháng tuổi già là niềm hạnh phúc lớn, những lời dạy bảo của cha là vốn quý của con, cháu trong việc đối nhân xử thế.

Ông Ngân Văn Dũng bên các chắt. Ảnh: Công Kiên

Niềm vui tuổi già của ông còn đến từ sự đổi thay của quê hương. Ông nhớ những năm tháng người dân thiếu ăn, thiếu mặc, cuộc sống nhọc nhằn; nay đường sá thuận tiện hơn, nhà cửa khang trang, phương tiện sinh hoạt đầy đủ, con cháu có điều kiện học hành và phát triển kinh tế.

Giữa bản làng đang từng ngày đổi mới, “cây đại thụ” Ngân Văn Dũng vẫn lặng lẽ tỏa bóng trong mái nhà thân thuộc. Với con cháu, ông là điểm tựa của tình thân; với bà con, ông là người cao tuổi đáng kính. Cuộc đời ông, từ những năm tháng gian khó đến hành trình cống hiến và niềm vui tuổi già, nhắc nhớ các thế hệ hôm nay về giá trị của hòa bình, lòng son sắt với Đảng và trách nhiệm với quê hương.