Cổ phiếu năng lượng bùng nổ giữa biến động địa chính trị

Hoạt động tại Sàn giao dịch chứng khoán New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cổ phiếu năng lượng Mỹ đang trên đà tăng vượt trội so với toàn thị trường với mức chênh lệch lớn nhất từ trước đến nay, khi nhà đầu tư đổ tiền vào nhóm cổ phiếu này trong bối cảnh xung đột Trung Đông leo thang và xu hướng dịch chuyển khỏi các cổ phiếu công nghệ có định giá cao.

Chỉ số S&P 500 ngành năng lượng đã tăng 39% trong quý I/2026, trong khi S&P 500 toàn ngành giảm 7%. Nhóm cổ phiếu này đang ghi nhận chuỗi tăng ấn tượng kéo dài 14 tuần liên tiếp, vượt xa kỷ lục trước đó là 9 tuần vào năm 2007.

Các doanh nghiệp như Exxon Mobil và ConocoPhillips đang hướng tới quý tăng mạnh nhất trong lịch sử, với mức tăng giá cổ phiếu hơn 40% chỉ trong ba tháng đầu năm.

Kể từ khi Venezuela có lãnh đạo mới vào tháng 1/2026 và xung đột với Iran bùng phát vào cuối tháng 2, cổ phiếu năng lượng và giá dầu thô đã tăng mạnh do nguồn cung bị thắt chặt, giữa bối cảnh eo biển Hormuz bị phong tỏa và các cơ sở năng lượng tại Trung Đông bị tấn công. Giá dầu Brent đã tăng tới 85% kể từ đầu năm nay.

Ông Rob Thummel, Giám đốc quản lý danh mục cấp cao tại Tortoise Capital, nhận định: “Đây là lĩnh vực từng bị xem nhẹ, nhưng giờ đang quay trở lại tâm điểm – dù vì những lý do không mấy tích cực. Cuộc khủng hoảng Trung Đông cho thấy rõ rằng năng lượng vẫn rất quan trọng.”

Theo ông Menno Hulshof, Giám đốc nghiên cứu tại TD Securities, đà tăng tiếp tục được củng cố khi nhà đầu tư trở nên thận trọng hơn với tác động của trí tuệ nhân tạo (AI) đối với một số doanh nghiệp, từ đó chuyển hướng sang chiến lược đầu tư “HALO” - tập trung vào tài sản hữu hình và ít nguy cơ bị lỗi thời.

Điều này đã đẩy định giá của ngành năng lượng tăng mạnh, và ngay cả trước khi xung đột tại Iran nổ ra, nhiều cổ phiếu năng lượng đã tăng cao kỷ lục.

Không chỉ tại Mỹ, cổ phiếu năng lượng tại các thị trường khác cũng ghi nhận diễn biến tích cực. Chỉ số S&P/TSX Composite Energy Sector của Canada (Ca-na-đa) đang trên đà tăng vượt trội so với chỉ số chung S&P/Toronto Stock Exchange với mức chênh lệch kỷ lục theo quý, khi các doanh nghiệp ngành năng lượng như Canadian Natural Resources và Suncor Energy tăng hơn 45%.

Lần gần nhất cổ phiếu năng lượng Mỹ và Canada ghi nhận mức tăng mạnh như vậy là quý I/2022, khi Nga mở chiến dịch quân sự tại Ukraine.

Tuy nhiên, đà vượt trội khi đó không kéo dài, khi nhóm cổ phiếu này đã suy yếu sau một năm. Dù yếu tố địa chính trị tiếp tục là động lực chính của giá dầu hiện nay, bối cảnh lần này có những khác biệt nhất định.

Ông Hulshof nói: “Năm 2022, nhiều người tin rằng thế giới sẽ nhanh chóng rời bỏ nhiên liệu hóa thạch. Nhưng hiện nay, thị trường đang nhìn nhận lại giá trị dài hạn của các nguồn tài nguyên này và cho rằng chúng có giá trị lớn hơn so với trước đây.”

Các công ty năng lượng được kỳ vọng tiếp tục hưởng lợi từ giá dầu cao, ngay cả khi giá có điều chỉnh giảm.

Theo khảo sát của Bloomberg, nhiều nhà phân tích đang xây dựng kịch bản giá dầu năm 2026 ở mức khoảng 67 USD/thùng – một giả định khá thận trọng – khi định giá các doanh nghiệp như Chevron, Exxon và ConocoPhillips.

Trong bối cảnh giá dầu WTI và Brent đều đang trên mức 100 USD/thùng, ngay cả khi giá giảm 30%, lợi nhuận của các công ty này vẫn có dư địa tăng trưởng.

Về dài hạn, triển vọng ngành năng lượng cũng đang được cải thiện. Nhu cầu khí tự nhiên gia tăng để phục vụ các trung tâm dữ liệu AI cũng sẽ hỗ trợ ngành.

Bất chấp xung đột, nhu cầu năng lượng vẫn có dư địa tăng khi nhiều quốc gia cần bổ sung lại dự trữ dầu chiến lược sau khi đã sử dụng trong chiến tranh.

Đồng thời, sản lượng dầu đá phiến của Mỹ được dự báo sẽ suy giảm trong thập kỷ tới, qua đó góp phần hỗ trợ giá năng lượng./.

(TTXVN/Vietnam+)