Cơ quan điều tra lý giải vì sao sóng 'lậu' tại hệ sinh thái 'Xôi lạc TV' kéo dài
Để phòng ngừa tội phạm xâm phạm bản quyền, cơ quan điều tra kiến nghị cần nghiên cứu xây dựng cơ sở dữ liệu về bản quyền các chương trình thể thao tại Việt Nam.
Những yếu tố "dung dưỡng sóng "lậu”
Tại Kết luận điều tra vụ án “Xôi lạc TV”, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Hưng Yên đề nghị truy tố bị can Phạm Nguyễn Dũng (SN 1979); Nguyễn Công Định (SN 1993) và 72 bị can khác với các tội danh là “Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan”, “Đánh bạc”, “Tổ chức đánh bạc”, “Truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy”.
Theo kết luận điều tra, các bị can Phạm Nguyễn Dũng (SN 1979); Nguyễn Công Định (SN 1993) và Đỗ Văn Chiến (SN 1995) đã thành lập các dự án thành lập dự án 90 Phút, CakhiaTV và lập trình trang web “XoilacTV”, CakhiaTV để phát trực tiếp và bình luận các trận bóng đá được nhiều người quan tâm mà không xin phép. Việc này vi phạm bản quyền được bảo hộ tại Việt Nam của nhiều chủ thể.

"CAKHIATV" là một trong những kênh sóng "lậu" thuộc hệ sinh thái "Xôi lạc TV".
Thông qua việc phát sóng, các bị can quảng cáo cho các trang cờ bạc trên mạng như 8XBET, LU88, Man88, HBET… Trong thời gian từ tháng 4-2025 đến tháng 1-2026, hệ thống 90 Phút đã thu về hơn hơn 5,3 triệu USDT, tương đương hơn gần 130 tỷ đồng.
Liên quan đến các chủ thể quyền tác giả, Cơ quan điều tra (CQĐT) đã xác định chủ sở hữu quyền, tổ chức phát sóng và chủ thể được chuyển giao quyền khai thác/phát sóng tại Việt Nam theo hồ sơ, tài liệu xác minh về bản quyền.
Theo đó, Ban tổ chức giải Ngoại hạng Anh (The Football Asssociation Premier League Limited, gọi tắt là Giải Ngoại hạng Anh) nắm giữ quyền tác giả, quyền liên quan đối với biểu tượng, hình ảnh và bản ghi âm, ghi hình toàn bộ các trận đấu thuộc Giải bóng đá Ngoại hạng Anh.
Kết quả điều tra xác định, có 412 trận đấu thuộc Giải bóng đá Ngoại hạng Anh bị sao chép, khai thác, phát lại trên hệ thống website của dự án 90 phút. Tương tự, các trận đấu thuộc các giải đấu thể thao khác nhau cũng bị sao chép, khai thác, phát lại trên hệ thống website của dự án 90 phút.
Về yêu cầu bồi thường thiệt hại, Giải Ngoại hạng Anh ước tính sơ bộ mức thiệt hại tối thiểu gây ra bởi hành vi xâm phạm bản quyền là hơn 122 tỷ đồng. Thiệt hại này không liên quan đến thiệt hại của các đơn vị được Giải Ngoại hạng Anh cấp quyền sử dụng quyền phát sóng tại Việt Nam như K+ và FPT.
Hiện, Giải Ngoại hạng Anh đang tiếp tục xác định thiệt hại từ việc bị xâm phạm bản quyền nêu trên, đồng thời sẽ giải trình rõ tổng mức thiệt hại cụ thể và cách thức tính thiệt hại trong quá trình tham gia xét xử vụ án này.
Theo CQĐT, sự phát triển của công nghệ thông tin, mạng Internet với khả năng tiếp cận số lượng lớn người sử dụng và việc các bị can có sự phân công, phối hợp trong quản lý, lập trình, vận hành, truyền thông, quảng cáo các trang web là những điều kiện thuận lợi để các hành vi phạm tội xảy ra và kéo dài.

Cơ quan chức năng triệt phá ổ nhóm tội phạm tại "Xôi lạc TV".
Đối với tội “Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan”, hành vi của các bị can được xác định là ít nghiêm trọng nhưng được thực hiện có tổ chức, liên tục trong thời gian dài. Các bị can thực hiện hành vi có sự phân công, phối hợp giữa các thành viên trong việc xây dựng, quản lý, vận hành các trang web để phát sóng các chương trình thể thao trái phép.
Hành vi trên đã xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan, ảnh hưởng đến hoạt động khai thác, kinh doanh chương trình được bảo hộ. Đồng thời thu hút lượng lớn người truy cập, tạo điều kiện để các bị can thu lợi bất chính từ hoạt động quảng cáo.
Có tính tổ chức và sử dụng thủ đoạn công nghệ
Qua công tác điều tra, CQĐT nhận thấy, hoạt động xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan trên không gian mạng trong vụ án này có tính chất tổ chức, sử dụng nhiều phương thức, thủ đoạn công nghệ để che giấu người thực hiện, duy trì hoạt động của website, khai thác quảng cáo và thu lợi bất chính.
Để chủ động phòng ngừa, đấu tranh với loại tội phạm này, CQĐT kiến nghị, trước hết, cơ quan quản lý nhà nước về quyền tác giả, quyền liên quan cần nghiên cứu xây dựng cơ sở dữ liệu về bản quyền các chương trình thể thao tại Việt Nam.
Đặc biệt, cần xác định rõ chủ sở hữu quyền, tổ chức được chuyển giao quyền khai thác, phát sóng, phân phối, thời hạn, lãnh thổ và phạm vi quyền được chuyển giao, tạo điều kiện cho các cơ quan tiến hành tố tụng xác định chính xác chủ thể quyền và hành vi xâm phạm.
Thứ hai là tăng cường cơ chế phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan công an, các doanh nghiệp viễn thông, Internet, nhà cung cấp máy chủ, tên miền, nền tảng quảng cáo và các chủ thể quyền để kịp thời phát hiện, ngăn chặn, gỡ bỏ các website có hành vi phát sóng, truyền dẫn, phát lại trái phép nội dung được bảo hộ. Đồng thời thu thập dữ liệu điện tử phục vụ công tác điều tra, xử lý.
Thứ ba là cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan đối với người sử dụng Internet, chủ sở hữu website, lập trình viên, quản trị viên và các cá nhân tham gia cung cấp dịch vụ trên không gian mạng. Từ đó nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật, không tham gia, tiếp tay hoặc tạo điều kiện cho hoạt động xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan.

