Cú quay đầu của tàu Việt Nam cứu 21 thủy thủ quốc tế trên vịnh Oman
Quyết định quay tàu cứu người của thuyền trưởng Bùi Đức Tuân mở đầu cho một cuộc ứng cứu kéo dài nhiều giờ trong đêm, đưa tàu quốc tế thoát khỏi thảm họa trên vùng biển Oman.
Khoảnh khắc 21 thủy thủ 'tháo chạy' khỏi tàu bốc cháy giữa vịnh Oman 21 thủy thủ thuộc con tàu MKD VYOM (quốc tịch quần đảo Marshall) buộc bỏ lại chiếc thuyền đang bốc cháy khi di chuyển qua vùng biển Oman ngày 1/3. Tất cả được tàu SAND do thuyền trưởng Bùi Đức Tuân giải cứu.
14h ngày 1/3 (giờ địa phương), tín hiệu cầu cứu phát ra từ tàu MKD VYOM phá vỡ không gian tĩnh lặng trong khoang tàu SAND (thuộc Công ty TNHH Vận tải Dầu khí Phương Đông, Hà Nội) do thuyền trưởng Bùi Đức Tuân (quê Ninh Bình, khu vực Nam Định cũ) dẫn dắt.
Chia sẻ với Tri Thức - Znews, anh Tuân cho biết con tàu gặp nạn mang quốc tịch quần đảo Marshall cách đó chừng 40 hải lý, vận chuyển 61.000 tấn xăng từ cảng Ijmuiden (Hà Lan) đến Arab Saudi. Khi tàu di chuyển qua vịnh Oman, mạn phải bốc cháy, nghi trúng ngư lôi hoặc UAV. Thủy thủ đoàn nỗ lực dập tắt đám cháy song không thành.
"Lúc nhận tín hiệu cầu cứu, tôi không suy nghĩ nhiều, chỉ biết cứu người là trên hết. May mắn các thuyền viên cũng đồng lòng", anh Tuân cho hay.
Quay tàu
Trước khi tiếp cận, cứu nạn tàu MKD VYOM, anh Tuân cùng 23 thuyền viên Việt Nam xuất phát từ cảng Sikka (Ấn Độ) vào ngày 28/2, dự kiến cập cảng Khor Al Zubair (Iraq).
Đến ngày 1/3, con tàu đang lướt sóng trên vịnh Oman thì hay tin căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran. Không khí trên buồng lái bỗng chốc căng như dây đàn.
Anh Tuân cho biết đơn vị nhận lệnh di chuyển đến vùng biển an toàn hơn là Ấn Độ Dương, tránh những xung đột tại eo biển Homuz, một trong những tuyến hàng hải chiến lược và nhạy cảm nhất thế giới.
Song, vào lúc 21h cùng ngày, một cuộc gọi trực tiếp từ thuyền trưởng tàu MKD VYOM vang lên trong bộ đàm. Phía đầu dây bên kia là sự hoảng loạn của những người sắp phải rời bỏ con tàu đang rực lửa.




Thủy thủ tàu gặp nạn được đưa lên thuyền an toàn. Ảnh: NVCC.
Ngay lập tức, anh Tuân liên lạc với Trung tâm phối hợp tìm kiếm cứu nạn hàng hải (MRCC) Oman. Sau khi đánh giá nhanh tình hình thời tiết và vị trí, vị thuyền trưởng đã đưa ra quyết định chuyển hướng tàu để cứu người.
"Đứng ở vị trí chỉ huy, mỗi quyết định của tôi không chỉ liên quan đến con tàu, mà còn là sinh mạng của toàn bộ thuyền viên Việt Nam dưới quyền", anh Đức Tuân nói.
Khi ánh đèn của tàu SAND quét qua mặt biển đêm, hai chiếc xuồng cứu sinh nhỏ bé của tàu MKD VYOM hiện ra giữa đợt sóng biển cấp 3, cấp 4.
"Hình ảnh con tàu bị nạn rực cháy phía xa là lời nhắc nhở đanh thép về sự khốc liệt của vùng biển này", vị thuyền trưởng tâm sự.
Đúng 22h, chiếc xuồng đầu tiên tiếp cận mạn tàu. Trên boong, các thuyền viên Việt Nam đã chuẩn bị sẵn sàng từ cáng thương, thuốc men đến chăn ấm. Những người đầu tiên đã đặt chân lên tàu SAND an toàn. Đến 23h54, toàn bộ 21 thuyền viên của tàu MKD VYOM (gồm 1 thuyền trưởng người Ukraine, 4 người Bangladesh và 16 người Ấn Độ) được cứu sống.
Khoảnh khắc 21 con người bước vào nhà ăn của tàu, nhận những bát súp nóng và kết nối Wi-Fi để gọi về báo tin bình an cho gia đình, cũng là lúc anh Tuân thở phào nhẹ nhõm. Anh cho biết bản thân như chết lặng khi nghe thuyền trưởng tàu bạn kể về giây phút kinh hoàng lúc vật lạ lao vào mạn tàu, tước đi mạng sống của một đồng nghiệp và biến con tàu thành khối lửa không thể dập tắt suốt 6 tiếng đồng hồ.
Khi được hỏi về cảm xúc sau cuộc giải cứu này, thuyền trưởng Bùi Đức Tuân mỉm cười và nói: "Trong 16 năm đi biển, đây là lần đầu tiên tôi tổ chức cứu nạn quy mô như vậy. Nhưng thực sự tôi không thấy quá căng thẳng, vì đó là bản năng của con người. Thấy người gặp nạn trên biển, ai là thuyền trưởng cũng sẽ làm như tôi thôi".
Ngày 2/3, 21 thuyền viên đã được đưa đến Cảng vụ Muscat (Oman). Tàu SAND tiếp tục hành trình của mình.
Nghề lênh đênh giữa đại dương
Đằng sau quyết định nhanh chóng trong đêm cứu nạn ấy là 16 năm gắn bó với nghề đi biển của anh Đức Tuân.
Theo lời kể, anh bắt đầu theo nghề từ năm 2010. Ban đầu chỉ là một lựa chọn nghề nghiệp, nhưng càng đi biển lâu, anh càng gắn bó với cuộc sống lênh đênh giữa đại dương.
Những hải trình dài khiến cuộc sống của người đi biển gần như tách biệt hoàn toàn với đất liền. Theo vị thuyền trưởng, mỗi chuyến đi thường kéo dài nhiều tháng, có khi 8-10 tháng mới có dịp trở về nhà một lần.
Trên con tàu hàng, thuyền trưởng là người chịu trách nhiệm cao nhất. Không chỉ điều khiển con tàu, họ còn phải đảm bảo an toàn cho toàn bộ thuyền viên, hàng hóa, hành trình và cả môi trường biển.

Anh Đức Tuân chụp ảnh cùng thuyền trưởng tàu gặp nạn. Ảnh: NVCC.
"Áp lực của thuyền trưởng rất lớn. Từ việc đảm bảo tàu hàng hải an toàn, sinh mạng của thuyền viên, hàng hóa trên tàu cho đến nguy cơ ô nhiễm môi trường biển", anh chia sẻ.
Những chuyến lênh đênh dài ngày cũng đồng nghĩa với cuộc sống gần như tách biệt với đất liền. Một ngày làm việc của thuyền trưởng thường bắt đầu từ rất sớm. Sau khi kiểm tra tình hình hành trình và thời tiết, họ phải trao đổi với các sĩ quan ca trực, theo dõi hệ thống định vị, các cảnh báo an ninh hàng hải và tình trạng máy móc trên tàu.
Bên cạnh việc điều khiển hành trình, thuyền trưởng còn phải xử lý hàng loạt công việc quản lý: tổ chức sinh hoạt cho thuyền viên, chuẩn bị hồ sơ kiểm tra của các cơ quan cảng vụ, liên lạc với chủ tàu, đại lý và các trung tâm hàng hải.
Đặc biệt, với các tàu chạy theo hợp đồng charter, tức được thuê khai thác theo lịch trình vận chuyển hàng hóa, công việc gần như không có khung giờ cố định.
Ngoài yếu tố kỹ thuật hàng hải, thuyền trưởng còn phải đối mặt với nhiều rủi ro khác như thời tiết xấu, cướp biển hoặc những khu vực có căng thẳng quân sự. Chính vì vậy, anh Tuân cho biết việc duy trì kỷ luật và khả năng ứng phó khẩn cấp luôn là yêu cầu quan trọng đối với thủy thủ đoàn.












