Cuộc chạy đua nhận dạng nạn nhân lũ quét Nepal
Hơn một tuần sau thảm họa lũ quét tại Nepal, những người vẫn đang mòn mỏi tìm kiếm người thân phải đối mặt với thực tế ngày càng nghiệt ngã: phần lớn những trường hợp được tìm thấy đều đã không còn sống, dù một số cuộc giải cứu ngoạn mục vẫn mang đến những tia hy vọng.

Cảnh tàn phá của trận lũ quét và lở bùn đá nghiêm trọng ở huyện Nuwakot, Nepal ngày 27/8/2026. Ảnh: THX/TTXVN phát
Số thi thể được tìm thấy cũng đang tăng nhanh hơn nhiều so với tốc độ xác định danh tính, tạo thêm áp lực lên các cơ quan pháp y của Nepal.
Tính đến ngày 5/9, đã có 1.342 thi thể được tìm thấy, nhưng chưa đến 100 người được xác định danh tính và đưa về với gia đình. Theo cảnh sát, 4.886 người vẫn đang mất tích hoặc mất liên lạc, khiến quy mô cuối cùng của thảm họa vẫn chưa thể xác định rõ.
Nhà chức trách đã thu thập hơn 2.200 mẫu ADN, trong đó có mẫu từ 1.260 thi thể và hơn 1.000 người thân đang tìm kiếm những người ruột thịt mất tích. Thông tin chi tiết về 1.270 thi thể chưa xác định danh tính cũng đã được đăng tải trên mạng nhằm giúp các gia đình có thể tìm thấy manh mối về người thân.
Nhằm giảm bớt áp lực ngày càng lớn đối với công tác nhận dạng nạn nhân thiên tai tại Nepal, đội ngũ chuyên gia thuộc Lực lượng Cảnh sát Singapore (SPF) hiện đã có mặt tại Kathmandu để phối hợp cùng các chuyên gia pháp y đến từ Ấn Độ, Trung Quốc và Hàn Quốc hỗ trợ chính quyền sở tại. Đoàn chuyên gia pháp y gồm 35 thành viên của SPF đã bắt đầu lên đường từ Singapore vào ngày 1/9.
Họ sẽ tiến hành kiểm tra thi thể và thu thập các bằng chứng giúp xác định danh tính nạn nhân, bao gồm mẫu ADN, dấu vân tay và hình ảnh. Ông Eugene Wang, chỉ huy trưởng đội nhận dạng nạn nhân thiên tai Singapore, cho biết: "Thông thường trong các tình huống lũ lụt, đặc biệt là vào thời điểm này, thi thể thường bị phân hủy khá nặng và tác động của dòng nước cũng gây ra những tổn hại nhất định cho thi thể".
Số lượng quá lớn các thi thể chưa xác định danh tính đã gây quá tải cho các nhà xác tại một số khu vực ở Nepal. Tại Chitwan, cách thủ đô khoảng 150 km, chính quyền địa phương đã bắt đầu chôn cất tạm thời các nạn nhân sau khi lấy mẫu phục vụ công tác giám định pháp y. Dòng nước lũ cuồn cuộn chảy dọc theo hệ thống sông Trishuli đã cuốn theo bùn đất, mảnh vỡ và cả thi thể nạn nhân đi xa hàng trăm km.
Quy mô vụ việc đã nhanh chóng vượt quá khả năng xử lý của địa phương. Các bệnh viện trên khắp Chitwan chỉ có đủ chỗ chứa khoảng 50 thi thể, trong khi hơn 200 thi thể đã được tìm thấy trong khu vực này. Trước khi chôn cất, các đội pháp y sẽ thu thập mẫu ADN và lưu giữ thông tin nhận dạng cho từng thi thể, đồng thời ghi lại vị trí của từng ngôi mộ.
Hệ thống được thiết kế để nếu sau này kết quả xét nghiệm DNA cho thấy sự trùng khớp, các cơ quan chức năng có thể xác định vị trí, khai quật hài cốt và trao trả cho thân nhân để tổ chức tang lễ chu đáo. Nhiều nạn nhân đã được tìm thấy ở những nơi cách xa địa điểm họ mất tích.
Tính đến ngày 5/9, có 360 thi thể được tìm thấy tại Chitwan - con số này cao hơn gấp đôi so với số lượng thi thể được tìm thấy tại Rasuwa, nơi thảm họa bắt đầu. Tại Chitwan, cảnh sát Nepal vẫn đang tiếp tục rà soát các vùng nước, đây là công việc đầy ám ảnh và ngày càng trở nên khó khăn hơn.
Ông Om Bahadur Rana, Phó Tổng thanh tra Cảnh sát Nepal, cho biết việc tìm kiếm tất cả các thi thể còn mất tích là nhiệm vụ vô cùng khó khăn, nhưng hy vọng sẽ hoàn tất nhờ sự hỗ trợ từ nước ngoài.
Nepal đã kêu gọi cộng đồng quốc tế cung cấp thêm các bộ xét nghiệm ADN, tủ đông chuyên dụng cho phòng thí nghiệm và trang thiết bị xử lý thi thể, trong bối cảnh nước này đang gặp nhiều khó khăn trước quy mô của chiến dịch tìm kiếm.

Chân dung các nạn nhân mất tích trong thảm họa lũ quét tại Nepal. Ảnh: ANI/TTXVN phát
Bên cạnh đó, Nepal bắt đầu triển khai các biện pháp phục hồi cơ sở hạ tầng tại những khu vực bị ảnh hưởng, tập trung vào đường sá, điện và thông tin liên lạc để bảo đảm việc vận chuyển hàng cứu trợ và khôi phục đời sống người dân. Bộ Ngoại giao Nepal cho biết công tác đánh giá thiệt hại vẫn đang được tiến hành và sẽ tiếp tục được cập nhật để phục vụ kế hoạch tái thiết.
Đánh giá sơ bộ của Cơ quan Quốc gia về Giảm nhẹ và Quản lý thiên tai Nepal (NDRRMA) cho thấy tổng thiệt hại đối với cơ sở hạ tầng, khu dân cư, cầu, y tế, giáo dục, nông nghiệp, năng lượng, điện và viễn thông lên tới khoảng 387,54 tỷ rupee Nepal (khoảng 2,6 tỷ USD).
Trong 4 tháng đầu của quá trình phục hồi, Nepal ước tính cần khoảng 7,95 tỷ rupee (53 triệu USD) cho các hạng mục cấp thiết như khôi phục đường sá, xây dựng nơi ở tạm thời, cung cấp nước sạch và khôi phục điện.
Thảm họa lũ quét và sạt lở đất xảy ra ngày 26/8 sau khi khối băng và đá lớn vỡ ra từ sườn phía Bắc núi Langtang Lirung của Nepal, kéo theo lượng lớn đất đá tràn xuống thung lũng, gây lũ và sạt lở trên diện rộng. Nhiều huyện miền núi bị ảnh hưởng nghiêm trọng, đường sá, cầu và các đập thủy điện bị phá hủy.


