Cựu chiến binh Thanh Xuân và ký ức không phai về ngày thống nhất

Những ngày cuối tháng Tư, nhiều tuyến phố ở Thanh Xuân rực rỡ sắc cờ hoa chào mừng 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Tại các khu dân cư, những buổi văn nghệ, gặp mặt, giao lưu diễn ra trong không khí gần gũi và ấm áp, nhắc nhớ về chặng đường lịch sử hào hùng của dân tộc.

Ông Đỗ Nguyên Lượng, cựu chiến binh thuộc đơn vị chủ công E12, F3 Sao Vàng, Quân khu V, xúc động khi nhắc lại ký ức một thời vượt Trường Sơn vào Nam chiến đấu. Ảnh: PV

Dịp này, tôi có trò chuyện với một số cựu chiến binh trên địa bàn phường. Giữa cuộc sống bình yên hôm nay, những người lính năm xưa vẫn giữ trong lòng ký ức sâu nặng về chiến tranh và đồng đội. Với họ, ngày 30-4 không chỉ là ngày vui thống nhất đất nước, mà còn là dịp để tự hào, tri ân và nhớ về những người đã nằm lại nơi chiến trường.

Hiện sống tại chung cư 47 Nguyễn Tuân, ông Đỗ Nguyên Lượng (ngoài 70 tuổi), cựu chiến binh thuộc đơn vị chủ công E12, F3 Sao Vàng, Quân khu V, vẫn xúc động mỗi khi nhắc lại những năm tháng tuổi trẻ khoác ba lô ra trận. Đất nước đã hòa bình, thống nhất hơn nửa thế kỷ, nhưng ký ức về một thời vượt Trường Sơn vào Nam chiến đấu trong ông vẫn vẹn nguyên như mới hôm qua.

Năm 1966, ông nhập ngũ. Một năm sau, ông vượt Trường Sơn vào chiến trường miền Nam. Từ đó, người lính trẻ Đỗ Nguyên Lượng có mặt trong Chiến dịch Mậu Thân năm 1968 và nhiều trận chiến ở chiến trường miền Trung, Trung Bộ.

Những năm tháng ấy, với ông, là ký ức về một thời tuổi trẻ sôi nổi, mang theo lý tưởng và niềm tin lên đường vì Tổ quốc. Nhưng trong niềm tự hào ấy còn có cả những ngày chiến đấu khốc liệt, những mất mát khó gọi thành lời và nỗi nhớ đồng đội vẫn lặng sâu trong ông đến tận hôm nay.

Nhắc lại Chiến dịch Tổng tiến công Mùa Xuân năm 1968, giọng ông Lượng trầm xuống. Ông kể, thời điểm đó, khi quân ta đồng loạt tiến công vào nhiều thị xã, thành phố lớn, đơn vị ông được giao nhiệm vụ chiếm giữ và bảo vệ thị xã Quảng Ngãi. Suốt 5 ngày bám trụ, các chiến sĩ phải chiến đấu trong điều kiện vô cùng ác liệt, hứng chịu hỏa lực dồn dập, trong khi lương thực, nước uống cạn dần, vũ khí, đạn dược cũng vơi đi sau từng đợt phản kích. Đến khi rút ra khỏi trận địa, đơn vị chỉ còn 12 người. Ông Lượng cũng bị thương ở đầu và ngực phải.

“Thật may mắn khi tôi vẫn nằm trong số những người lính còn sống đến hôm nay, được chứng kiến đất nước độc lập, thống nhất, nhân dân được sống trong hòa bình”, ông Lượng xúc động nói.

Sau hơn nửa thế kỷ, điều lắng lại sâu nhất trong ông không chỉ là sự ác liệt của chiến trường, mà còn là tình đồng đội trong những giờ phút sinh tử. Giữa bom đạn, thiếu thốn và hiểm nguy, những người lính vẫn nương tựa vào nhau, động viên nhau giữ vững niềm tin.

Ông nhớ mãi lời đồng đội nhắc nhau khi ấy: “Vì Tổ quốc, dù khó khăn, ác liệt đến mấy, cũng cùng nhau quyết tâm chiến thắng”.

Với ông Lượng, đó không chỉ là một lời động viên trong chiến trận, mà còn là điểm tựa tinh thần theo ông suốt cuộc đời. Chính niềm tin ấy đã giúp những người lính trẻ bám trụ, chiến đấu và hướng về ngày đất nước toàn thắng.

Trong tâm niệm của ông, Chiến thắng 30-4 mãi là mốc son lịch sử, khẳng định ý chí độc lập, tự chủ và khát vọng hòa bình của dân tộc Việt Nam. Nhưng với những người từng đi qua chiến tranh, ngày vui thống nhất cũng là lúc họ càng thấm thía hơn những mất mát, hy sinh để đất nước có được hòa bình hôm nay.

“Càng được sống trong độc lập, tự do, tôi càng trân trọng và biết ơn những đồng chí, đồng đội, đồng bào yêu nước đã cống hiến, hy sinh vì Tổ quốc”, ông Lượng nói.

Bởi vậy, điều ông mong gửi đến thế hệ trẻ hôm nay cũng thật giản dị. Đó là hãy biết yêu quý, tự hào về đất nước và trân trọng hòa bình đang có. Với ông, lòng biết ơn không chỉ nằm trong những ngày kỷ niệm, mà cần được thể hiện bằng học tập, lao động, sống có trách nhiệm và góp sức xây dựng Tổ quốc ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Trong khi đó, với ông Phạm Anh Đức, Bí thư Chi bộ, Chi hội trưởng Chi hội Cựu chiến binh Thanh Xuân Trung 10, mỗi dịp 30-4 đều mang âm hưởng thiêng liêng.

Ông cho rằng đó là dịp để mỗi người dân nhớ về chiến thắng lịch sử năm 1975, nhớ về ngày non sông liền một dải, đồng thời tri ân những thế hệ đã đi qua chiến tranh để đất nước có được hòa bình hôm nay.

Ông Phạm Anh Đức, Bí thư Chi bộ, Chi hội trưởng Chi hội Cựu chiến binh Thanh Xuân Trung 10 (đứng thứ hai từ trái sang) cùng đồng đội trong chuyến tri ân tại Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Trường Sơn. Ảnh: Nhân vật cung cấp

Ông Đức nhập ngũ năm 1979, vào lực lượng Công an nhân dân vũ trang, nay là Bộ đội Biên phòng. Trong thời gian tại ngũ, ông công tác tại Tiểu đoàn huấn luyện cơ động, Bộ đội Biên phòng Sơn La, thường xuyên huấn luyện, học tập, rèn luyện, sẵn sàng cơ động tăng cường cho các đồn biên phòng tuyến Việt-Lào và biên giới phía Bắc trong giai đoạn chiến tranh biên giới 1979-1989.

“Mỗi lần nhắc tới 30-4, tôi vẫn bồi hồi nhớ về các Anh hùng liệt sĩ, những người lính, các Bà mẹ Việt Nam Anh hùng và những người thân đã khuất trong chiến tranh”, ông Đức chia sẻ.

Ông Phạm Anh Đức trong chuyến tri ân tại Thành cổ Quảng Trị. Ảnh: Nhân vật cung cấp

Theo ông, đó không chỉ là ký ức của riêng một thế hệ, mà là phần lịch sử cần được nhắc lại bằng sự trân trọng để lớp trẻ hôm nay hiểu sâu sắc hơn giá trị của hòa bình. Nhìn lại quá khứ, mỗi người càng thấy rõ hơn trách nhiệm gìn giữ thành quả của cha anh và tiếp tục đóng góp cho đất nước trong thời đại mới.

Ông Đức mong lớp trẻ hôm nay hiểu sâu hơn giá trị của hòa bình, trân trọng những hy sinh lớn lao của các thế hệ đi trước.

“Tôi mong các bạn trẻ biết tự hào về lịch sử dân tộc, sống có trách nhiệm và tiếp bước cha anh xây dựng đất nước trong thời đại mới”, ông nói.