Đại biểu Quốc hội đề xuất hoàn thiện quy định về giải quyết tranh chấp trên nền tảng số

 Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng phát biểu làm rõ các ý kiến đại biểu Quốc hội nêu. Ảnh: TRỌNG HẢI

Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn Hải Phòng) đề cập về hạn mức khuyến mại và mức giảm giá tối đa tại khoản 2 Điều 1, sửa đổi khoản 4 Điều 94 Luật Thương mại. Theo đại biểu, trong thương mại điện tử, một giao dịch có thể đồng thời sử dụng mã giảm giá, voucher, hoàn tiền, tích điểm và hỗ trợ giá của nhiều chủ thể. Nếu luật không xác định nguyên tắc tính hạn mức, sẽ phát sinh cách hiểu khác nhau và chồng chéo với pháp luật cạnh tranh.

“Quản lý quá chặt thì hạn chế kích cầu; thiếu kiểm soát thì các nền tảng lớn có thể dùng trợ giá để loại bỏ đối thủ. Đề nghị luật quy định rõ nguyên tắc minh bạch, bình đẳng, cạnh tranh lành mạnh và cách xác định hạn mức khi áp dụng đồng thời nhiều hình thức ưu đãi; giao cơ quan có thẩm quyền quy định mức cụ thể, phù hợp với từng mô hình kinh doanh”, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn phân tích.

Về việc sửa đổi Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn cho rằng, người tiêu dùng thường phải chấp nhận hợp đồng điện tử, điều kiện giao dịch soạn sẵn, gần như không có khả năng thương lượng; các điều khoản về gia hạn tự động, hủy dịch vụ, xử lý dữ liệu, trách nhiệm bồi thường dễ gây bất lợi. Đại biểu đề nghị tăng cường hậu kiểm theo mức độ rủi ro để phát hiện, xử lý kịp thời điều khoản bất lợi, tránh mở rộng thủ tục đăng ký hợp đồng theo mẫu không cần thiết.

Đối với tranh chấp trên nền tảng số, đại biểu cho rằng, người mua, người bán và đơn vị vận hành nền tảng thường ở các địa phương khác nhau. Cần quy định rõ cơ quan chủ trì, trách nhiệm chuyển hồ sơ và cơ chế phối hợp giữa cấp xã, cấp tỉnh để tránh đùn đẩy, kéo dài. Hiệu quả bảo vệ người tiêu dùng phải được đo bằng thiệt hại được giải quyết thực chất, không phải bằng số thủ tục hay số đầu mối đã được phân cấp.

Liên quan đến giải quyết tranh chấp, đại biểu Trần Mạnh Huy (đoàn Đà Nẵng), đề nghị xác định rõ cơ quan chủ trì tiếp nhận, phối hợp và theo dõi các vụ việc liên tỉnh, tránh chuyển hồ sơ qua lại gây tốn thời gian, chi phí cho người dân. Đại biểu kiến nghị bổ sung nguyên tắc người tiêu dùng chỉ phải gửi yêu cầu hỗ trợ một lần; cơ quan tiếp nhận có trách nhiệm chuyển đến cơ quan có thẩm quyền chủ trì và theo dõi kết quả giải quyết.

 Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn Hải Phòng) phát biểu thảo luận.

Phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng nêu rõ việc sửa đổi 4 luật lần này tập trung vào 3 mục tiêu: Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; cắt giảm thủ tục hành chính, chi phí tuân thủ; tháo gỡ thực chất điểm nghẽn sản xuất, kinh doanh, đồng thời bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

Đối với các quy định sửa đổi, bổ sung tại Luật Thương mại, Chính phủ đề nghị duy trì hạn mức khuyến mại để bảo đảm cạnh tranh lành mạnh, bảo vệ doanh nghiệp nhỏ và vừa, đồng thời cho phép linh hoạt với các chương trình khuyến mại tập trung. Về phiếu mua hàng (voucher), Bộ trưởng nêu rõ, do tính chất pháp lý đa dạng, cần tiếp tục đánh giá tác động trước khi luật hóa.

Về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, dự thảo sửa đổi theo hướng doanh nghiệp phải có phương thức để người tiêu dùng chủ động đồng ý hoặc từ chối việc sử dụng dữ liệu cá nhân theo từng mục đích riêng biệt, không ép buộc chấp thuận gộp.