Đái tháo đường: mối nguy cho võng mạc ngay cả khi bạn vẫn nhìn rõ
Đái tháo đường không chỉ làm tăng đường huyết mà còn có thể âm thầm gây tổn thương mắt. Trong đó, bệnh võng mạc đái tháo đường là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm thị lực và mù lòa ở người trưởng thành. Điều đáng tiếc là nhiều trường hợp mất thị lực hoàn toàn có thể phòng tránh nếu bệnh được phát hiện và điều trị sớm.
Ở giai đoạn đầu, bệnh thường không có triệu chứng. Khi tổn thương tiến triển, người bệnh có thể thấy nhìn mờ, nhìn méo hình, xuất hiện các chấm đen hoặc ruồi bay trước mắt, nhìn khó hơn vào ban đêm, thậm chí thị lực giảm đột ngột khi có xuất huyết trong mắt. Tuy nhiên, khi các dấu hiệu này xuất hiện, võng mạc thường đã bị tổn thương đáng kể.
Hình ảnh đáy mắt của bệnh nhân bệnh võng mạc đái tháo đường tăng sinh (PDR)
Chính vì vậy, khám mắt định kỳ quan trọng hơn việc chờ có triệu chứng. Chỉ với một lần khám đáy mắt hoặc chụp hình võng mạc, bác sĩ có thể phát hiện những tổn thương rất sớm mà người bệnh chưa hề cảm nhận được. Điều này giúp lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp, ngăn bệnh tiến triển và bảo tồn thị lực.
Bên cạnh việc kiểm soát tốt đường huyết, huyết áp và mỡ máu, người bệnh cần tuân thủ lịch khám mắt theo khuyến cáo. Hiệp hội Nhãn khoa Hoa Kỳ (AAO) khuyến nghị người mắc đái tháo đường type 2 nên được khám mắt ngay sau khi được chẩn đoán, còn người mắc đái tháo đường type 1 cần khám mắt trong vòng 5 năm sau khi khởi phát bệnh. Sau đó, việc tái khám sẽ được bác sĩ chỉ định tùy theo tình trạng võng mạc.
Hiện nay, nhiều phương pháp điều trị hiệu quả như tiêm thuốc kháng yếu tố tăng trưởng nội mô mạch máu (anti-VEGF), laser võng mạc hoặc phẫu thuật có thể giúp làm chậm tiến triển bệnh, cải thiện và duy trì thị lực. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị luôn cao hơn khi bệnh được phát hiện ở giai đoạn sớm.
Bác sĩ Chuyên khoa I Lê Thị Bích Huệ, Bệnh viện Mắt VISI Bến Tre (thành viên Tập đoàn Y khoa VISI) chia sẻ: "Đái tháo đường không đồng nghĩa với mất thị lực. Hãy kiểm soát tốt đường huyết và đừng quên khám mắt định kỳ, ngay cả khi bạn vẫn nhìn rõ. Một lần khám đúng hẹn có thể giúp phát hiện bệnh sớm, điều trị kịp thời và giữ gìn thị lực cho nhiều năm sau".
Tài liệu tham khảo
1. Lim JI, Kim SJ, Bailey ST, et al. Diabetic Retinopathy Preferred Practice Pattern®. Ophthalmology. 2025;132(4): P75-P162.
2. Stewart JM, Coassin M, Schwartz DM. Diabetic Retinopathy. Endotext. MDText.com; cập nhật năm 2025.
3. Flaxel CJ, Adelman RA, Bailey ST, et al. Diabetic Retinopathy Preferred Practice Pattern®. Ophthalmology. 2020;127(1): P66-P145.
4. Salmon JF. Kanski's Clinical Ophthalmology: A Systematic Approach. 10th ed. Philadelphia: Elsevier; 2025. P: 506-522
