Đại úy Công an 'nuôi em' và hành trình gieo hy vọng giữa đại ngàn

Từ cuộc gặp gỡ 6 đứa trẻ mồ côi

Giữa không khí rộn ràng của Gala “Thanh niên sống đẹp” năm 2026 tại Hà Nội, chúng tôi có dịp gặp Đại úy Cà Văn Minh (SN 1993) - Phòng An ninh chính trị nội bộ, Công an tỉnh Điện Biên là một trong 15 gương mặt trẻ được vinh danh vì những đóng góp cho cộng đồng.

Không nói nhiều về những danh hiệu, người cán bộ Công an trẻ gây ấn tượng bởi sự gần gũi, chân thành. Nhưng khi câu chuyện chuyển sang những đứa trẻ vùng cao, giọng đồng chí Minh chùng xuống.

“Tôi không giàu tiền bạc, nhưng đủ đầy tình thương”

Đại úy Cà Văn Minh

Phía sau con số 25 học sinh đã và đang được hỗ trợ là những số phận, những nỗi lo và cả những niềm vui mang theo bên mình suốt hơn 4 năm qua.

“Tôi không giàu tiền bạc, nhưng đủ đầy tình thương” - Đại úy Minh chia sẻ và kể cho chúng tôi nghe về những cuộc gặp khiến đồng chí Minh không thể ngoảnh mặt làm ngơ.

Sự năng động, gần gũi cùng tinh thần nhiệt huyết, trách nhiệm là “phác thảo” đầu tiên của chúng tôi khi gặp gỡ, trò chuyện với Đại úy Cà Văn Minh – người trẻ đang bền bỉ lan tỏa những giá trị tốt đẹp bằng những việc làm thiết thực.

Năm 2022, trong một lần thực hiện nhiệm vụ thuộc Đề án 06 tại bản Lùng Thàng 2, xã Nậm Nèn, tỉnh Điện Biên, đồng chí Minh tình cờ biết đến hoàn cảnh của 6 anh em Vừ A Phình.

Bố mẹ đều qua đời, Phình cùng 5 người em là Mồng, Thành, Dạy, Ia và Nàng phải nương tựa vào nhau trong căn nhà cấp 4 xập xệ. Là anh cả, Phình sớm gánh vác trách nhiệm chăm sóc các em khi bản thân vẫn còn ở độ tuổi cần được chở che.

Phình, Mồng, Thành, Dạy, Ia và Nàng phải nương tựa vào nhau trong căn nhà cấp 4 xập xệ.

Điều khiến người lính trẻ day dứt nhất là những bữa ăn của 6 anh em. Có hôm, cả nhà chỉ có cơm nguội ăn cùng nước suối, một gói mì tôm cũng phải chia nhau. “Thấy các em còn quá nhỏ, bữa cơm trắng không có thức ăn, tôi tự hứa với lòng mình phải làm điều gì đó để giúp bọn trẻ đủ đầy hơn và nhất là tiếp tục được đến trường” – đồng chí Minh nhớ lại.

Lời hứa ấy không được viết thành giấy, cũng chẳng có ai chứng kiến. Nhưng từ đó, Đại úy Minh bắt đầu dành dụm tiền lương mua quần áo, nhu yếu phẩm, hỗ trợ sinh hoạt phí và việc học tập cho 6 anh em.

Một lời hứa giữa núi rừng năm ấy, bằng sự kiên trì của người lính trẻ, đã dần trở thành hiện thực. Ban đầu chỉ là những phần quà nhỏ, những lần thăm hỏi, động viên rồi sự gắn bó cứ thế lớn dần.

Đại úy Cà Văn Minh nhận ra, giúp những đứa trẻ có thêm bữa ăn đủ đầy là điều cần thiết, nhưng quan trọng hơn phải giữ các em ở lại trường, để khó khăn trước mắt không khép lại cơ hội tương lai.

Đại úy Cà Văn Minh cân bằng giữa nhiệm vụ chuyên môn và hoạt động thiện nguyện.

Có những ngày mưa rừng xối xả, đường đất trơn trượt, gió lạnh ùa về, hành trình đến các bản làng càng thêm gian nan.

Tranh thủ những ngày nghỉ hiếm hoi, đồng chí Minh vẫn vượt đường xa đến thăm, mang theo quần áo, sách vở và những lời động viên.

Hơn 4 năm trôi qua, điều khiến đồng chí Minh vui nhất không phải những gì mình đã cho đi, mà là sự trưởng thành của những đứa trẻ. Nay, Phình và Mồng đã từng bước tự lập, có công việc, thu nhập; Còn những người em còn lại tiếp tục được chăm lo học tập.

Chắt chiu đồng lương, làm điểm tựa cho 25 đứa trẻ

Trong những năm công tác tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa của tỉnh Điện Biên như Pa Ham, Huổi Mí, Nậm Nèn, Đại úy Cà Văn Minh đã gặp không ít đứa trẻ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Những em nhỏ chân trần giữa giá rét, những học sinh đứng trước nguy cơ bỏ học, những gia đình mà một bữa ăn đủ chất cũng trở thành điều xa xỉ.

Mỗi hoàn cảnh khiến đồng chí càng them trăn trở: “Làm thế nào để những đứa trẻ ấy có thể tiếp tục đến trường?”.

Tháng 7-2022, mô hình thiện nguyện “Em nuôi Công an” được khởi xướng, với mong muốn hỗ trợ trẻ em mồ côi, khuyết tật, có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn được học tập và trưởng thành.

Nguồn lực ban đầu chủ yếu đến từ đồng lương của người lính trẻ. Không tổ chức kêu gọi quyên góp, đồng chí Minh tự dành một phần thu nhập hàng tháng để chăm lo cho các em.

Trong số những đứa trẻ được hỗ trợ có Lầu Công Mông (SN 2018). Khi ấy, Mông mới 4 tuổi. Bố mất, mẹ bỏ sang Trung Quốc, tuổi thơ của em sớm thiếu vắng sự chăm sóc của gia đình.

Biết hoàn cảnh của Mông, đồng chí Minh trích tiền lương mua quần áo, bánh kẹo, hỗ trợ chi phí học tập và những nhu cầu thiết yếu.

Khi số học sinh được hỗ trợ tăng lên, những trăn trở của Đại úy Cà Văn Minh cũng lớn dần. Làm sao duy trì nguồn kinh phí, bảo đảm sự hỗ trợ đến đúng người và quan trọng hơn, giúp các em không phụ thuộc mãi vào sự giúp đỡ?

Hành trình “nuôi em” không chỉ dừng lại ở những khoản hỗ trợ vật chất.

Có những đêm nhận tin trẻ bị ốm sốt, đồng chí Minh vội chạy xe máy đến chăm sóc, thức trắng đêm trông các em. Có trường hợp phải đi học xa, đồng chí Minh chủ động liên hệ nhà trường, tìm cách giúp các em được học gần nhà hoặc tiếp cận những suất học bổng phù hợp.

Từ việc làm ban đầu của một cá nhân, mô hình dần nhận được sự quan tâm, ủng hộ của Ban Giám đốc Công an tỉnh Điện Biên, cấp ủy, chính quyền địa phương, đồng đội và những tấm lòng hảo tâm cùng chung tay đồng hành chăm lo cho trẻ em vùng cao.

Khi số học sinh được hỗ trợ tăng lên, những trăn trở của Đại úy Cà Văn Minh cũng lớn dần. Làm sao duy trì nguồn kinh phí, bảo đảm sự hỗ trợ đến đúng người và quan trọng hơn, giúp các em không phụ thuộc mãi vào sự giúp đỡ?

Theo đồng chí Minh, nếu chỉ trao tiền hay tặng quà, sự hỗ trợ có thể dừng lại khi nguồn lực cạn đi. Nhưng nếu giúp một đứa trẻ được học hành, có nghề nghiệp, biết tự lập, sự giúp đỡ ấy có thể tạo nên thay đổi lâu dài.

Vì vậy, mỗi học sinh được nhận hỗ trợ đều có hồ sơ theo dõi riêng. Đồng chí Minh phối hợp với Công an cơ sở, nhà trường và gia đình để nắm bắt tình hình học tập, sức khỏe, hoàn cảnh của từng em.

“Tôi lập hồ sơ theo dõi từng em, cập nhật tình hình học tập, sức khỏe hàng tháng. Các khoản hỗ trợ đều được công khai, minh bạch và chuyển đúng đối tượng, bảo đảm sử dụng đúng mục đích” - Đồng chí Minh bày tò.

Khi số học sinh được hỗ trợ tăng lên, những trăn trở của Đại úy Cà Văn Minh cũng lớn dần. Làm sao duy trì nguồn kinh phí, bảo đảm sự hỗ trợ đến đúng người và quan trọng hơn, giúp các em không phụ thuộc mãi vào sự giúp đỡ?

Việc hỗ trợ cũng gắn với quá trình học tập, rèn luyện. Đồng chí Minh thường xuyên trao đổi với giáo viên, kịp thời động viên những học sinh có nguy cơ bỏ học, đồng thời quan tâm định hướng học nghề, tìm việc làm cho các em khi đến tuổi lao động.

Để duy trì hành trình ấy, đồng chí Minh phải cân đối giữa nhiệm vụ chuyên môn và hoạt động thiện nguyện. Những ngày nghỉ được tận dụng để đến thăm các em; Khi không thể trực tiếp có mặt, anh phối hợp với đồng đội, giáo viên và ứng dụng công nghệ để nắm bắt tình hình.

Dù vậy, đồng chí Minh luôn xác định hoàn thành nhiệm vụ được giao là trách nhiệm hàng đầu của người cán bộ Công an.“Công tác chuyên môn và thiện nguyện đều chung một mục tiêu là phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân” - Đại úy Cà Văn Minh khẳng định.

Hạnh phúc khi những đứa trẻ biết tự bước đi

Trong suốt cuộc trò chuyện, có một điều dễ nhận thấy: Đại úy Cà Văn Minh hào hứng nhất khi kể về sự trưởng thành của những đứa trẻ.

Đại úy Cà Văn Minh tận tay mang thực phẩm, nhu yếu phẩm cho các con .

Người lính trẻ nhớ lại những ngày đầu gặp các em, nhiều đứa trẻ còn nhút nhát, e dè. Cuộc sống thiếu thốn khiến các em sớm phải đối diện với những lo toan vượt quá tuổi mình nhưng giờ đây, không ít em đã tự tin hơn, vui vẻ đến trường và có thêm động lực vươn lên. Đặc biệt, câu chuyện về hai anh em Vừ A Phình và Vừ A Mồng khiến anh xúc động.

Từ cậu bé sớm phải gánh vác gia đình, Phình đã hoàn thành chương trình đào tạo nghề sửa chữa ô tô, hiện làm việc tại Khu công nghiệp Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Mồng cũng từng bước tự trang trải cuộc sống, có tháng còn dành dụm tiền gửi về phụ giúp gia đình.

Vừ A Mồng đã tự kiếm tiền nuôi sống các em.

Với người ngoài, đó có thể chỉ là chuyện những thanh niên vùng cao có việc làm sau khi học nghề. Nhưng với Đại úy Minh, phía sau những đồng tiền các em kiếm được hôm nay là cả một hành trình vượt qua thiếu thốn, những bữa cơm đạm bạc và nỗi lo phải bỏ dở việc học.

Nhắc đến người đã đồng hành cùng gia đình suốt những năm qua, Vừ A Mồng xúc động: “Cảm ơn chú Minh đã giúp chúng em rất nhiều. Nếu không có chú, chúng em không biết sống sao. Chú Minh như là người bố của chúng em vậy”.

Lời nói mộc mạc của Lò Ngọc Diệp có lẽ là một trong những sự ghi nhận đáng quý nhất dành cho người cán bộ Công an trẻ.

Không chỉ gia đình Phình, nhiều học sinh khác cũng đang từng ngày trưởng thành từ sự đồng hành ấy. Lò Ngọc Diệp - học sinh lớp 10A1, trường Phổ thông Dân tộc nội trú THPT tỉnh Điện Biên là một trong những trường hợp được Đại úy Cà Văn Minh hỗ trợ nhiều năm.

Mẹ mất sớm, hoàn cảnh gia đình khó khăn, Diệp cùng chị gái nhận được sự quan tâm, giúp đỡ của đồng chí Minh trong những năm tháng đến trường.

Chứng kiến những việc làm ấy, thầy giáo Lò Văn Tuấn - Hiệu trưởng trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS Huổi Mí, xã Nậm Nèn, bày tỏ sự cảm phục trước tấm lòng và trách nhiệm của Đại úy Cà Văn Minh. Theo thầy Tuấn, dù bận rộn công tác, đồng chí Minh vẫn dành thời gian quan tâm, hỗ trợ kinh phí và động viên những học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Với đồng chí Minh, một đứa trẻ không bỏ học, một học sinh hoàn thành chương trình phổ thông hay một thanh niên có nghề nghiệp, biết tự kiếm sống chính là thành quả ý nghĩa nhất của hành trình hơn 4 năm qua.

Hành trình yêu thương còn tiếp nối

Những nỗ lực của Đại úy Cà Văn Minh đã được ghi nhận bằng nhiều danh hiệu, phần thưởng. Năm 2023, đồng chí Minh được vinh danh “Thanh niên Công an xã tiêu biểu” toàn quốc; Là một trong 100 gương việc tử tế tiêu biểu toàn quốc, vinh dự được diện kiến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Năm 2026, đồng chí Minh tiếp tục được tuyên dương là một trong 15 gương mặt “Thanh niên sống đẹp”.

Đồng chí Phạm Tất Thắng (Ủy viên TƯ Đảng, Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy MTTQ, Các Đoàn thể Trung ương) và đồng chí Nguyễn Minh Triết (Uỷ viên dự khuyết BCH TƯ Đảng, Bí thư Thường trực TƯ Đoàn, Chủ tịch TƯ Hội Sinh viên Việt Nam) trao giải thưởng cho Đại úy Cà Văn Minh.

Nhưng khi nhắc đến những phần thưởng ấy, người lính trẻ dành nhiều lời tri ân đồng đội, thầy cô giáo, những nhà hảo tâm và những người đã cùng anh chăm lo cho trẻ em vùng cao.

“Danh hiệu là niềm tự hào nhưng cũng nhắc nhở tôi phải sống trách nhiệm hơn, làm việc hiệu quả hơn, tiếp tục duy trì mô hình ngày càng bài bản, minh bạch để sự hỗ trợ đến đúng những hoàn cảnh cần giúp đỡ” – đồng chí Minh chia sẻ.

Thời gian tới, Đại úy Minh dự kiến tiếp tục mở rộng mô hình, hỗ trợ thêm 5 trẻ em có hoàn cảnh khó khăn tại vùng Mường Lay, đồng thời xây dựng các tủ sách học đường, giúp học sinh vùng cao có thêm cơ hội tiếp cận tri thức.

Trước khi khép lại cuộc trò chuyện, chúng tôi hỏi đồng chí Minh điều gì muốn gửi gắm đến những người trẻ đang mong muốn làm điều có ích cho cộng đồng.

“Đừng chờ có thật nhiều tiền hay nguồn lực dồi dào mới làm việc thiện. Hãy bắt đầu từ những việc nhỏ nhất bằng tấm lòng chân thành. Khi bạn bước đi bằng tình yêu thương thực sự, những người cùng chung chí hướng sẽ xuất hiện và nguồn lực sẽ đến” – Cà Văn Minh bộc bạch.

Đại úy Cà Văn Minh là một trong 15 gương mặt “Thanh niên sống đẹp” 2026.

Cuộc gặp bên lề Gala “Thanh niên sống đẹp” khép lại, nhưng câu chuyện về người lính trẻ và những đứa trẻ vùng cao vẫn đọng lại trong chúng tôi.

Giữa đại ngàn Điện Biên, những đứa trẻ năm nào đang lớn lên từng ngày. Có em vẫn cắp sách đến trường, có em đã học nghề, đi làm, biết dành dụm tiền phụ giúp gia đình. Còn người chiến sĩ Công an ấy vẫn tiếp tục hành trình của mình, lặng lẽ và bền bỉ. Chắc rằng, phần thưởng lớn nhất đối với Đại úy Cà Văn Minh không nằm ở những danh hiệu được trao, mà ở ngày những đứa trẻ anh từng nâng đỡ có thể tự bước đi trên đôi chân của chính mình.