Dân vận chính quyền: Bài toán khó - cách làm hay (bài 4)

Bài 4: Biến nơi “dân chờ” thành chốn “dân tin” 

Bài 3: Những người “mở đường”

ĐBP - Trong gian bếp nhà gỗ ám khói đen quánh ở bản Lao Xả Phình (xã Sín Chải), ánh lửa bùng lên soi rõ từng gương mặt. Chiếc máy tính xách tay và máy móc chuyên dụng được đặt ngay ngắn trên chiếc bàn gỗ nhỏ. Đó là hình ảnh quen thuộc khi mô hình “Ngày thứ bảy lắng nghe dân nói” và “Tổ công nghệ số cộng đồng” triển khai tại địa bàn.

Người dân xã Sính Phình chia sẻ nguyện vọng, kiến nghị tại các cuộc tiếp xúc, đối thoại với chính quyền địa phương.

Với địa bàn rộng lớn, mùa mưa giao thông đi lại khó khăn, bà con lại bận mưu sinh, việc chờ người dân vượt hàng chục cây số lên trụ sở xã giải quyết thủ tục hành chính theo lịch là điều khó khả thi. Chính quyền xã đã quyết định chủ động tìm đến với dân. Các tổ công tác lưu động được thành lập, mang theo máy móc, thiết bị và tài liệu hướng dẫn xuống tận những bản xa nhất.

Ông Ly A Lềnh, bản Lao Xả Phình, lúc đầu rụt rè bảo rằng bản thân quanh năm chỉ biết cầm cái cuốc “đuổi” cái nghèo trên hốc đá, chẳng mấy khi bước chân ra khỏi bản thì cần gì đến tài khoản định danh trên điện thoại. Nhưng khi nghe cán bộ xã phân tích chân tình rằng sau này đi viện khám bệnh hay nhận tiền hỗ trợ sẽ không phải lo những giấy tờ, thủ tục rườm rà, ông Lềnh mới “xuôi cái bụng”. Đôi bàn tay lao động chai sần, vụng về, nên phải khó khăn lắm ông mới hoàn thành các thao tác cần thiết, nhờ sự chỉ bảo tận tình của cán bộ trẻ.

Xã Sín Chải đã duy trì 63 mô hình “Dân vận khéo”, phủ khắp 15 thôn, bản và đang phát huy hiệu quả. Ban Chỉ đạo Tôn giáo xã thường xuyên sâu sát cơ sở, chủ động tạo mối quan hệ gắn bó với các điểm nhóm sinh hoạt tôn giáo thuần túy, giữ vững ổn định an ninh nông thôn. Trong 7 tháng đầu năm 2026, cấp ủy, chính quyền địa phương đã tổ chức 4 cuộc đối thoại với nhân dân, trực tiếp lắng nghe tâm tư về đất đai, chính sách an sinh, kịp thời giải quyết những vướng mắc phát sinh.

Tại xã Tủa Thàng, việc nắm và giải quyết kịp thời, thấu đáo các vấn đề liên quan đến tôn giáo góp phần củng cố lòng tin của đồng bào có đạo đối với chính quyền địa phương. Thông tin từ Ban Chỉ đạo 160 cấp xã, hiện trên địa bàn có 5 điểm nhóm thuộc 3 tôn giáo hoạt động, với 61 hộ và 342 nhân khẩu. Từ việc bám địa bàn, nắm bắt tình hình cơ sở, Ban Chỉ đạo 160 đã phối hợp với UBND xã chủ động gặp gỡ, trao đổi trực tiếp với Giáo mục quản sự khu vực Điện Biên để phổ biến các quy định của Luật Tín ngưỡng tôn giáo. Đồng thời, xã hướng dẫn thủ tục, giải quyết hai đơn đề nghị cấp phép sinh hoạt tôn giáo tập trung theo đúng trình tự, quy định của pháp luật.

Ông Nguyễn Hồng Sơn, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Tủa Thàng chia sẻ: “Đối với các vấn đề tôn giáo hay tín ngưỡng, nếu cán bộ né tránh hoặc dùng biện pháp hành chính, rất dễ phát sinh những điểm nóng phức tạp. Chúng tôi chọn giải pháp chủ động gặp gỡ, giải thích rõ quy định pháp luật và hướng dẫn bà con thực hiện đúng quyền tự do tín ngưỡng hợp pháp. Sự minh bạch, tôn trọng lẫn nhau và kiên trì vận động chính là chìa khóa để giữ vững an ninh trật tự trên địa bàn”.

Đáng chú ý, công tác dân vận chính quyền tại Điện Biên đang mở rộng trên nền tảng số, nơi người dân có thể phản ánh thông tin nhanh chóng trước khi các cuộc họp hay hội nghị chính thức được tổ chức. Tại xã Sính Phình, Ban Công tác 35 của xã đã chủ động thành lập và vận hành trang facebook chính thức, thu hút gần 600 người theo dõi, đăng tải hàng trăm bài viết tuyên truyền pháp luật và tiếp nhận phản ánh; đồng thời phát triển kênh tiktok đạt gần 8.000 lượt xem.

Chia sẻ về mô hình này, ông Vũ Đức Biểu, Chủ tịch UBND xã Sính Phình cho hay: “Hiện nay, đồng bào vùng cao sử dụng điện thoại thông minh và mạng xã hội ngày càng phổ biến. Trên địa bàn, thường xuyên xảy ra sạt lở trên các tuyến đường hoặc các vấn đề dân sinh bà con chụp ảnh, quay video gửi trên hệ thống là chúng tôi tiếp nhận được ngay, không phải lên xã hoặc chờ đến lịch tiếp công dân định kỳ. Xã giao bộ phận chuyên môn chủ động theo dõi, tiếp nhận và xử lý ngay trên không gian số để mọi người dân đều biết, qua đó tạo dựng lòng tin với chính quyền”.

Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, những con số cho thấy sự chuyển động không chỉ trong tổ chức bộ máy, mà sâu hơn là ở cách chính quyền thực hiện trách nhiệm của mình. Quyền hạn được trao xuống nhiều hơn đồng nghĩa trách nhiệm trước dân được đặt gần hơn. Trong 6 tháng đầu năm 2026, các cấp, ngành trong tỉnh đã tiếp 734 lượt với 828 người; tiếp nhận 1.003 đơn thư, trong đó 842 đơn đủ điều kiện xử lý.

Kết quả đánh giá chỉ số hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước (SIPAS) năm 2025 trên địa bàn tỉnh đạt 83,31 điểm, xếp thứ 19/34 tỉnh, thành phố. Những con số ấy là một chỉ dấu về chất lượng phục vụ, nhưng chưa phải thước đo cuối cùng. Điều quan trọng hơn là chủ trương có đến được với dân, những vấn đề phát sinh có được giải quyết kịp thời và người dân có tin tưởng, đồng hành cùng chính quyền hay không. Từ thực tiễn cơ sở, công tác dân vận chính quyền đang được đổi mới theo hướng gần dân, sát việc và thực chất hơn. Đối thoại trực tiếp tại thôn, bản; tiếp nhận thông tin từ nhiều kênh, trong đó có mạng xã hội, giúp chính quyền nắm bắt nhanh hơn tâm tư, nguyện vọng của người dân. Ở những dự án có liên quan trực tiếp đến quyền lợi của người dân, sự vào cuộc của chính quyền cấp xã, cùng với công khai, minh bạch và đối thoại, đã góp phần tháo gỡ nhiều vướng mắc kéo dài về giải phóng mặt bằng.

Dự án Nhà ở xã hội thôn Yên Trường quy mô hơn 301 tỷ đồng; dự án Khu đô thị, thương mại, du lịch và sân golf Huổi Phạ, quy mô hơn 100ha; dự án đường Thanh Minh - Độc Lập đều nhận được sự đồng thuận cao của hàng trăm hộ dân bị ảnh hưởng. Sự đồng thuận ấy góp phần tháo gỡ điểm nghẽn về mặt bằng, tạo điều kiện để các công trình triển khai đúng tiến độ, mở thêm dư địa phát triển cho địa phương.

Tuy nhiên, trước những yêu cầu ngày càng cao của giai đoạn mới, trong các báo cáo đánh giá và giải pháp triển khai thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh, Tỉnh ủy và UBND tỉnh luôn xác định công tác dân vận chính quyền cần tiếp tục có những bước đột phá. Trong đó, giai đoạn tới tỉnh tập trung chỉ đạo các địa phương thực hiện tốt ba định hướng lớn: Tiếp tục đổi mới toàn diện nội dung và phương thức tuyên truyền; tập trung chuẩn hóa, nâng cao chất lượng đội ngũ tuyên truyền viên cơ sở; gắn công tác dân vận chính quyền với trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu.

Đặc biệt, yêu cầu đặt ra là cán bộ cấp xã, phường phải quán triệt sâu sắc tinh thần “dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm”, tuyệt đối không đùn đẩy, né tránh công việc. Nói cách khác, phải làm sao biến nơi “dân chờ” thành chốn “dân đặt niềm tin”. Niềm tin ấy không hình thành từ những lời hứa, mà được bồi đắp qua từng việc cụ thể: Một vướng mắc được giải quyết đúng hẹn, một thủ tục được hướng dẫn tận nơi, một kiến nghị được trả lời thấu đáo, một cam kết được thực hiện đến cùng. Khi người dân hiểu đúng, tin tưởng và đồng lòng hưởng ứng, những nút thắt trong thực hiện chủ trương, chính sách sẽ có thêm điều kiện được tháo gỡ. Sự đồng thuận của nhân dân vì thế trở thành nguồn lực quan trọng để Điện Biên thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng - an ninh, xây dựng chính quyền gần dân, trọng dân và vì dân.

Bài, ảnh: Hà Linh