Đánh thức làng nghề bằng xây dựng thương hiệu

Năm 2018, anh Phạm Văn Tiến, ở xã Triệu Lộc bắt đầu thành lập cơ sở sản xuất, kinh doanh các loại dao thép trắng không gỉ. Với mong muốn phát triển nghề rèn truyền thống của quê hương, đến năm 2022 anh thành lập Công ty TNHH XR Tấn Lộc Tài.

Không dừng lại ở quy mô sản xuất nhỏ lẻ, anh Tiến đã đầu tư hàng tỷ đồng để xây mới, nâng cấp nhà xưởng, trang bị nhiều loại máy móc, thiết bị hiện đại như máy đột dập, máy cắt laser, máy đánh bóng, búa rèn... Công ty cũng nhập khẩu nguyên liệu thép trắng không gỉ từ Nhật Bản để sản xuất dao, kéo, nhằm nâng cao chất lượng và độ bền của sản phẩm. Nhờ chú trọng cải tiến mẫu mã, nâng cao chất lượng, đến nay anh Tiến đã mở rộng sản xuất với 3 cơ sở rèn, tổng diện tích hơn 3.000m2. Trung bình mỗi năm, các cơ sở sản xuất gần 100 nghìn bộ sản phẩm các loại, phân phối đến nhiều tỉnh, thành trong cả nước.

Đặc biệt, sản phẩm dao rèn thủ công thép trắng không gỉ của Công ty TNHH XR Tấn Lộc Tài đã được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao. Hiện, công ty đang tiếp tục hoàn thiện các điều kiện để nâng cấp sản phẩm lên OCOP 4 sao cấp tỉnh.

Không chỉ đầu tư cho sản xuất, doanh nghiệp còn tích cực đưa sản phẩm lên các kênh bán hàng trực tuyến như Shopee, Lazada, Facebook, TikTok... Nhờ đó, sản phẩm dao, kéo của làng nghề ngày càng được nhiều khách hàng biết đến, tin dùng và tìm mua.

Đầu tư máy móc sản xuất tại Công ty TNHH XR Tấn Lộc Tài.

Việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất đã mang lại hiệu quả rõ rệt so với phương thức truyền thống. Không chỉ giúp giảm chi phí lao động, hạ giá thành, tăng sức cạnh tranh, việc đổi mới công nghệ còn góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm và tạo điều kiện để nghề truyền thống phát triển ổn định hơn.

Phạm Văn Tiến

Giám đốc Công ty TNHH XR Tấn Lộc Tài, xã Triệu Lộc, tỉnh Thanh Hóa.

Không riêng nghề rèn, nhiều làng nghề sản xuất nước mắm trong tỉnh cũng đã chú trọng xây dựng thương hiệu, từng bước khẳng định vị thế trên thị trường. Tiêu biểu có thể kể đến nước mắm Khúc Phụ, nước mắm Ba Làng, nước mắm Quảng Nham...

Tại các làng nghề này, nhiều cơ sở, hộ kinh doanh và doanh nghiệp đã chủ động xây dựng website, fanpage để quảng bá sản phẩm. Cùng với đó, việc đầu tư đổi mới công nghệ, trang bị máy móc trong các khâu đóng chai, dán nhãn, in mã vạch, mã QR... đã từng bước thay thế lao động thủ công ở một số công đoạn.

Nhờ ứng dụng kỹ thuật hiện đại, quy trình sản xuất, đóng gói sản phẩm nước mắm trở nên nhanh hơn, đồng đều hơn, bảo đảm tính thẩm mỹ và thuận lợi trong truy xuất nguồn gốc. Đây là yếu tố quan trọng giúp nâng cao niềm tin của người tiêu dùng, đồng thời tạo thuận lợi cho việc ký kết, tiêu thụ sản phẩm tại nhiều thị trường.

Đến nay, nhiều sản phẩm nước mắm trong tỉnh đã được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao, 4 sao cấp tỉnh. Việc xây dựng thương hiệu và ứng dụng công nghệ mới không chỉ giúp nâng cao năng lực cạnh tranh, mà còn góp phần tăng hiệu quả kinh tế, tạo động lực phát triển bền vững cho nghề sản xuất nước mắm tại các địa phương.

Giới thiệu quy trình sản xuất nước mắm OCOP tại Công ty TNHH Thực phẩm và TMDV Lê Gia.

Tại xã Thăng Bình, làng nghề sản xuất miến gạo Thăng Long cũng đang có nhiều chuyển biến tích cực. Từ một làng nghề sản xuất lâu đời, đến nay các hộ dân đã mở rộng quy mô sản xuất, tăng cường liên kết tiêu thụ, từng bước xây dựng thương hiệu miến gạo Thăng Long đạt chuẩn OCOP 4 sao.

Theo những người làm nghề, để tạo ra sợi miến trong, dai, thơm ngon, các công đoạn từ chọn gạo, ngâm gạo, xay bột, ép sợi đến phơi miến đều phải được thực hiện cẩn thận, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm. Bên cạnh việc giữ gìn bí quyết truyền thống, nhiều cơ sở đã chủ động đầu tư máy móc, thay thế dần thiết bị cũ, công nghệ lạc hậu ở một số khâu sản xuất.

Sự kết hợp giữa kinh nghiệm truyền thống và ứng dụng công nghệ đã giúp sản phẩm miến gạo Thăng Long nâng cao chất lượng, tăng năng suất và cải thiện thu nhập cho người lao động. Đây cũng là cơ sở để làng nghề tiếp tục mở rộng thị trường trong thời gian tới.

Đóng gói sản phẩm miến gạo Thăng Long.

Ông Trương Hữu Hoa, Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ miến gạo Thăng Long cho biết: "Để tiếp tục phát triển làng nghề, các hộ dân đang đẩy mạnh quảng bá, giới thiệu sản phẩm thông qua các hội chợ, triển lãm; đồng thời mở rộng kết nối với siêu thị, cửa hàng tiện ích tại nhiều địa phương. Đây là động lực quan trọng để người dân tiếp tục gìn giữ và phát triển nghề truyền thống".

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa có 123 nghề, làng nghề truyền thống được công nhận. Để nâng cao năng lực cạnh tranh cho sản phẩm ngành nghề nông thôn, tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương hướng dẫn, hỗ trợ các cơ sở sản xuất, doanh nghiệp đưa sản phẩm lên các sàn giao dịch thương mại điện tử; xây dựng website, fanpage giới thiệu, quảng bá thương hiệu; tham gia chương trình OCOP, hội chợ, triển lãm và các hoạt động xúc tiến thương mại.

Trong bối cảnh hội nhập và cạnh tranh ngày càng mạnh mẽ, xây dựng thương hiệu chính là chìa khóa để các làng nghề truyền thống Thanh Hóa vừa bảo tồn bản sắc văn hóa, vừa phát triển kinh tế theo hướng bền vững. Khi mỗi sản phẩm mang trong mình câu chuyện riêng của vùng đất, con người và nghề truyền thống, làng nghề sẽ có thêm cơ hội mở rộng đầu ra, tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân.

Đánh thức tiềm năng làng nghề bằng xây dựng thương hiệu vì thế không chỉ là yêu cầu của thị trường, mà còn là con đường để những giá trị truyền thống được tiếp nối, lan tỏa và phát triển trong thời đại mới.