Đào tạo nghề là chìa khóa thoát nghèo bền vững cho lao động nông thôn

Thay đổi tư duy từ những lớp học nghề thực tiễn tại cơ sở

Để giúp người dân thoát nghèo thực chất, trọng tâm hiện nay là đẩy mạnh giáo dục nghề nghiệp, mở các lớp đào tạo kỹ thuật sát thực tế, qua đó trang bị cho người lao động "cần câu" vững chắc để tự vươn lên phát triển kinh tế, làm chủ cuộc sống trên chính quê hương mình.

Tại nhiều vùng nông thôn, rào cản lớn nhất của người dân khi tiếp cận tri thức mới chính là chi phí học tập eo hẹp và phương thức canh tác truyền thống manh mún. Để tháo gỡ điểm nghẽn này, chính quyền các cấp đã chủ động phối hợp với các trung tâm giáo dục nghề nghiệp tổ chức những lớp tập huấn ngắn hạn ngay tại khu dân cư, đưa kiến thức khoa học kỹ thuật mới đến gần hơn với đồng ruộng, chuồng trại.

Đơn cử như tại xã Bình Phú, tỉnh Phú Thọ, Trung tâm GDNN-GDTX Phù Ninh đã phối hợp tổ chức lớp đào tạo nghề nuôi và phòng trị bệnh cho gà với sự tham gia của 60 học viên là lao động nông thôn. Khóa học kéo dài 3 tháng, được thiết kế theo phương châm "cầm tay chỉ việc", trang bị toàn diện từ cách chọn con giống chuẩn, quản lý chuồng trại thông thoáng đến quy trình chăn nuôi an toàn sinh học. Nhờ chính sách hỗ trợ từ ngân sách nhà nước, toàn bộ học viên được miễn 100% học phí, đồng thời được cấp phát miễn phí tài liệu học tập và nguyên vật liệu thực hành.

Bên cạnh đó, tại xã Tiền Phong, câu chuyện thoát nghèo cũng ghi nhận những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ biết gắn hỗ trợ sinh kế với chuyển giao kỹ thuật. Thay vì chăn thả gia súc tự nhiên, các hộ nghèo như gia đình ông Đinh Văn Mạnh ở xóm Vầy Ang đã được định hướng dựng chuồng trại cao ráo, học hỏi kinh nghiệm phối trộn thức ăn từ các mô hình tiên tiến. Nhờ nắm vững kỹ thuật chăm sóc bò sinh sản, ông Mạnh không chỉ giữ được tài sản ban đầu mà còn chủ động nhân đàn, tạo tiền đề vững chắc để cải thiện kinh tế gia đình.

Tỉnh Phú Thọ tăng cường cử cán bộ xuống tận cơ sở để hướng dẫn, tập huấn cho người dân.

Đa dạng hóa mô hình và hoàn thiện chính sách hỗ trợ đến năm 2030

Không dừng lại ở chăn nuôi cạn, tư duy làm kinh tế của người dân vùng hồ Phú Thọ còn vươn lên tầm cao mới thông qua việc khai thác lợi thế mặt nước. Nhiều hộ gia đình tại xóm Dướng, xã Tiền Phong đã mạnh dạn chuyển đổi từ hình thức đánh bắt tự nhiên bấp bênh sang mô hình nuôi cá lồng kết hợp làm dịch vụ du lịch sinh thái lòng hồ Hòa Bình. Việc áp dụng đúng quy trình kỹ thuật nuôi trồng qua sự hướng dẫn của các hội, đoàn tại địa phương không chỉ mang lại năng suất cao cho hàng nghìn lồng cá mà còn mở ra hướng đi mới trong việc đón khách tham quan, tiêu thụ sản phẩm tại chỗ, giải quyết bài toán đầu ra cho sản vật địa phương.

Với nước hồ xanh trong và cảnh quan hùng vĩ, vùng lòng hồ thủy điện Hòa Bình đang biến nơi đây thành điểm đến khó bỏ qua cho những du khách, đồng thời người dân có thể cải thiện kinh kế, thoát nghèo bền vững.

Để công tác đào tạo nghề lan tỏa rộng khắp và đi vào chiều sâu, hành lang pháp lý tiếp tục được củng cố và hoàn thiện. Từ đầu năm 2026, các quy định mới về chính sách hỗ trợ tạo việc làm và đào tạo nghề theo Nghị định số 338/2025/NĐ-CP của Chính phủ đã tạo thêm động lực lớn cho lao động nông thôn. Theo đó, người lao động tham gia đào tạo trình độ sơ cấp hoặc các khóa học dưới 3 tháng được hỗ trợ học phí thực tế, kèm theo các khoản kinh phí hỗ trợ ăn uống, sinh hoạt và đi lại tùy thuộc vào điều kiện địa bàn cư trú. Những khoản hỗ trợ này đặc biệt thiết thực đối với lao động tại các vùng miền núi, vùng đặc biệt khó khăn, giúp họ vơi bớt gánh nặng tài chính trong suốt thời gian tham gia khóa học.

Cụ thể hóa chủ trương của trung ương, tỉnh Phú Thọ đã ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình đổi mới, nâng cao chất lượng đào tạo nghề nông thôn đến năm 2030. Trong giai đoạn này, toàn tỉnh đặt mục tiêu hỗ trợ đào tạo, đào tạo lại và bồi dưỡng kỹ năng nghề cho khoảng 76.500 lao động, trong đó chú trọng phân bổ hợp lý giữa lĩnh vực nông nghiệp và phi nông nghiệp. Tỉnh phấn đấu tỷ lệ lao động có việc làm sau đào tạo đạt từ 85% trở lên, với sự ưu tiên tuyệt đối dành cho các hộ nghèo, cận nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số và người khuyết tật.

Có thể khẳng định rằng, khi chính sách giáo dục nghề nghiệp được thiết kế sát thực tế, kết hợp hài hòa giữa hỗ trợ tài chính, chuyển giao kỹ thuật và định hướng đầu ra, người lao động nông thôn sẽ thực sự có được "cần câu" sắc bén. Đó chính là chìa khóa cốt lõi để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thu hẹp khoảng cách vùng miền và thúc đẩy công tác giảm nghèo đa chiều tại địa phương phát triển bền vững trong giai đoạn tới.