Đặt đồ ăn online, đừng bỏ qua an toàn thực phẩm
Chỉ vài thao tác trên điện thoại, một bữa ăn có thể được giao tận cửa. Tuy nhiên, phía sau sự tiện lợi của việc đặt đồ ăn online là cả một chuỗi chế biến, đóng gói, bảo quản và vận chuyển mà người tiêu dùng khó kiểm soát.
Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) đang được lấy ý kiến, trong đó bổ sung quy định quản lý hoạt động kinh doanh thực phẩm bằng phương thức điện tử và điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm đối với cơ sở giao đồ ăn trực tuyến.
Đây là một trong những nội dung mới được đặt ra trong bối cảnh đặt đồ ăn qua các nền tảng trực tuyến ngày càng phổ biến.

Đặt đồ ăn online ngày càng phổ biến. Ảnh: AN AN
Phía sau những gian hàng trên ứng dụng
Đặt đồ ăn trực tuyến ngày càng trở thành thói quen của nhiều người, nhất là tại các đô thị. Từ cơm trưa, suất ăn văn phòng, đồ uống đến những món ăn đêm, chỉ vài thao tác trên điện thoại, món ăn có thể được giao tận cửa.
Sự tiện lợi giúp người tiêu dùng tiết kiệm thời gian, đồng thời mở thêm cơ hội kinh doanh cho nhà hàng, hộ kinh doanh và việc làm cho lực lượng giao hàng. Tuy nhiên, với thực phẩm, sự nhanh chóng không thể là tiêu chí duy nhất.
Khác với nhiều loại hàng hóa có thể kiểm tra, đổi trả, thực phẩm đi thẳng vào cơ thể người sử dụng. Nếu có vấn đề từ nguyên liệu, chế biến, bảo quản đến vận chuyển, hậu quả có thể xuất hiện sau vài giờ.
Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, thành viên Hội Y học thể thao và dưới nước Việt Nam, khi đến một nhà hàng, khách hàng có thể nhìn thấy địa chỉ, không gian phục vụ và phần nào quan sát điều kiện hoạt động. Với một gian hàng trên ứng dụng, người mua chỉ nhìn thấy tên quán, hình ảnh món ăn, giá bán, chương trình khuyến mãi và đánh giá của khách hàng.
Một gian hàng có hình ảnh đẹp, nhiều lượt đánh giá hoặc giá bán hấp dẫn không đồng nghĩa người mua biết thực phẩm được chế biến ở đâu, nguyên liệu có nguồn gốc thế nào hay khu vực bếp được vệ sinh ra sao.

Một suất ăn trải qua nhiều khâu trước khi đến tay người dùng
Theo ông Nguyễn Huy Hoàng, rủi ro xuất hiện khi cơ sở thiếu điều kiện vệ sinh, thiếu thông tin nhận diện hoặc khó xác định trách nhiệm khi có phản ánh về chất lượng món ăn.
“Yêu cầu minh bạch thông tin đối với hoạt động kinh doanh thực phẩm trực tuyến có ý nghĩa quan trọng. Khi xảy ra sự cố, cơ quan chức năng cần xác định được món ăn được chế biến ở đâu, đơn vị nào chịu trách nhiệm và nguồn nguyên liệu có thể truy xuất hay không”, ông Nguyễn Huy Hoàng nói.
Đường đi của một suất ăn online
An toàn thực phẩm không chỉ được quyết định khi món ăn rời khỏi bếp mà còn phụ thuộc vào quá trình đóng gói, chờ nhận đơn và vận chuyển.
Thịt, cá, trứng, hải sản, rau sống và thực phẩm đã chế biến cần được bảo quản phù hợp. Nếu thực phẩm sống và chín không được tách riêng, nguy cơ nhiễm chéo có thể xảy ra qua dao, thớt, tay người chế biến hoặc bề mặt bàn bếp.
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng cho rằng thời gian và nhiệt độ bảo quản trong quá trình chờ nhận đơn, vận chuyển cũng ảnh hưởng đến an toàn thực phẩm. Với những món ăn giàu đạm, nhiều nước hoặc cần dùng nóng, để lâu trong điều kiện nhiệt độ không phù hợp có thể làm tăng nguy cơ mất an toàn.

Đồ ăn được mua trực tuyến ngày càng phổ biến. Ảnh: AN AN
“Khâu giao nhận cũng là một mắt xích trong chuỗi này. Người giao hàng không thể gánh toàn bộ trách nhiệm về chất lượng món ăn, bởi họ chỉ tham gia một công đoạn trong hành trình từ bếp đến bàn ăn. Tuy nhiên, vệ sinh túi giao hàng, hạn chế để thực phẩm tiếp xúc với bề mặt bẩn, xử lý đơn hàng bị đổ, rò rỉ cũng cần được quan tâm”, bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng phân tích.
Cần lưu ý gì khi đặt món online?
Người tiêu dùng nên ưu tiên cơ sở có thông tin nhận diện, địa chỉ rõ ràng. Khi xem đánh giá, nên chú ý những nhận xét cụ thể về món ăn và chất lượng phục vụ thay vì chỉ nhìn số sao.
Khi nhận hàng, cần kiểm tra hộp có bị bung nắp, rò nước, nứt vỡ hoặc biến dạng. Với món cần dùng nóng, nên sử dụng sớm, hạn chế để lâu ở nhiệt độ phòng. Thức ăn còn thừa nên được bảo quản lạnh sớm trong hộp sạch. Khi sử dụng lại, chỉ nên hâm phần vừa đủ ăn.
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng khuyến cáo người tiêu dùng không nên chỉ dựa vào mùi hoặc màu sắc để đánh giá thực phẩm, bởi thực phẩm nhiễm vi sinh vật có thể chưa thay đổi rõ rệt về mùi, vị hoặc hình thức.
Nếu xuất hiện nôn ói nhiều, tiêu chảy liên tục, đau bụng dữ dội, sốt, chóng mặt, tiểu ít hoặc nhiều người cùng ăn xuất hiện triệu chứng tương tự, cần đi khám sớm. Nếu nghi ngờ liên quan đến một đơn hàng, nên giữ lại thông tin đơn hàng, bao bì và phần thức ăn còn lại để hỗ trợ xác minh.
Bổ sung quy định với đồ ăn trực tuyến
Theo dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), cơ sở kinh doanh thực phẩm trên môi trường điện tử có thể phải công khai hoặc cung cấp thông tin nhận diện, địa điểm, hồ sơ pháp lý và cam kết đáp ứng điều kiện an toàn thực phẩm trên nền tảng. Với cơ sở chỉ phục vụ giao hàng, dự thảo cũng đặt vấn đề thể hiện rõ đặc điểm này để người tiêu dùng nhận biết.
Dự thảo cũng đặt ra yêu cầu về trách nhiệm của các chủ thể tham gia kinh doanh thực phẩm trên môi trường điện tử. Cơ quan thẩm tra của Quốc hội đề nghị quy định rõ trách nhiệm của chủ nền tảng số, sàn thương mại điện tử trong bảo đảm an toàn thực phẩm, đồng thời tăng khả năng tiếp cận thông tin và truy xuất nguồn gốc của người tiêu dùng.
Nguồn SGGP: https://sggp.org.vn/dat-do-an-online-dung-bo-qua-an-toan-thuc-pham-post873337.html
