Dấu ấn từ 'quản lý hành chính' đến 'quản trị phục vụ' ở Nghệ An

Lãnh đạo bằng hành động thực tiễn

Xã Nghĩa Lâm là một trong những địa phương được Ban Thường vụ Tỉnh ủy tặng Bằng khen vì thành tích xuất sắc sau 1 năm vận hành bộ máy mới theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo đồng chí Phan Văn Hiển - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Nghĩa Lâm: Sự thay đổi lớn nhất là cấp ủy, chính quyền và cả hệ thống chính trị đã chuyển từ tư duy "quản lý" sang tư duy "phục vụ", từ lãnh đạo bằng mệnh lệnh hành chính sang lãnh đạo bằng hành động thực tiễn.

Tại xã Nghĩa Lâm, điều này được thể hiện bằng những việc làm cụ thể. Hưởng ứng Tháng hành động vì trẻ em năm 2026, cấp ủy, chính quyền xã đã huy động xã hội hóa hơn 1.500m đường ống dẫn nước, đồng thời cán bộ, công chức, lực lượng vũ trang trực tiếp tham gia vận chuyển vật tư, lắp đặt hệ thống, đưa nước về tại Trường THCS Lâm Sơn và Trường Tiểu học Nghĩa Sơn để phục vụ dạy bơi cho học sinh.

Cán bộ, công chức và lực lượng vũ trang xã Nghĩa Lâm vận chuyển, lắp đặt đường ống, đưa nước về các trường học để dạy bơi cho học sinh. Ảnh: Mai Hoa

Theo thầy giáo Lê Quốc Quân - Bí thư Chi bộ, Hiệu trưởng Trường THCS Lâm Sơn: Hình ảnh những cán bộ, công chức xã trực tiếp kéo từng đoạn ống nước giữa nắng Hè đã trở thành minh chứng sinh động cho tinh thần “nói đi đôi với làm”, cho cách lãnh đạo bằng trách nhiệm và hành động. Việc đưa nước về trường không đơn thuần là hỗ trợ cơ sở vật chất mà còn thể hiện sự quan tâm thiết thực của cấp ủy, chính quyền đối với sự an toàn và phát triển toàn diện của học sinh.

Tinh thần hành động ở xã Nghĩa Lâm cũng được thể hiện rõ trong giải quyết những vấn đề tồn đọng, phức tạp. Ngay sau 4 tháng đi vào vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, trước phản ánh của người dân về vướng mắc trong cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; người đứng đầu cấp ủy, chính quyền xã đã trực tiếp đối thoại với nhân dân. Sau đối thoại, cấp ủy thành lập Ban Chỉ đạo do Bí thư Đảng ủy xã làm Trưởng ban; đồng thời thành lập các tổ công tác xuống tận các xóm để rà soát, hướng dẫn và giải quyết các hồ sơ đất đai tồn đọng.

Đến nay, các tổ công tác xã Nghĩa Lâm đã trực tiếp làm việc tại 15/26 xóm và rà soát hơn 60% trong tổng số trên 1.200 hồ sơ tồn đọng liên quan đến cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Ông Lê Thanh Cát, người dân tại làng Nam Lâm chia sẻ: “Cách làm này đã thay đổi hoàn toàn cung cách làm việc, cán bộ không chờ người dân đến cơ quan mà chủ động xuống cơ sở để tháo gỡ vướng mắc”.

Cán bộ xã Nghĩa Lâm khảo sát, đánh giá hiệu quả mô hình trồng cây ăn quả trên địa bàn. Ảnh: Mai Hoa

Tương tự, một số vướng mắc trong công tác đền bù và thực hiện tái định cư của một số hộ dân để thực hiện dự án chăn nuôi bò và chế biến sữa tập trung của Tập đoàn TH cũng đã và đang được cấp ủy, chính quyền địa phương "xuống tận nơi", gặp gỡ, đối thoại trực tiếp và tích cực vào cuộc để giúp người dân từng bước tháo gỡ.

Cán bộ phường Hoàng Mai tìm hiểu việc đáp ứng nhu cầu cùa người dân trong giải quyết thủ tục hành chính của bộ máy. Ảnh: Mai Hoa

Tại phường Hoàng Mai, mọi hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo được triển khai theo tinh thần "6 rõ": Rõ việc, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ nguồn lực và rõ kết quả. Các cuộc họp được rút gọn, tập trung vào nhiệm vụ trọng tâm; từng đầu việc đều xác định rõ người phụ trách, thời hạn hoàn thành và cơ chế giám sát.

Theo đồng chí Hồ Sỹ Tùng - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Hoàng Mai: Cách làm này giúp đội ngũ cán bộ, công chức nâng cao trách nhiệm, bám sát nhiệm vụ, hạn chế tình trạng chậm việc, sót việc và nâng cao hiệu quả thực thi công vụ. Cùng với đó, phường đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý, điều hành, tạo sự đồng bộ, minh bạch và rút ngắn đáng kể thời gian xử lý công việc.

Những đổi mới trong quản trị đã giúp phường Hoàng Mai tiếp tục duy trì nhiều điểm sáng. Đơn cử về tốc độ tăng trưởng tổng giá trị sản phẩm năm 2025 đạt 13.03%; thu nhập bình quân đầu người đạt 91,54 triệu đồng/năm.

Công tác giải phóng mặt bằng các dự án đầu tư trọng điểm trên địa bàn tiếp tục được địa phương chú trọng đối thoại, tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn trên cơ sở đặt quyền lợi của người dân lên trên hết và đảm bảo đúng quy định của pháp luật. Công tác cải cách hành chính với chỉ số xếp hạng trong năm 2025 đứng thứ 2/130 xã, phường toàn tỉnh.

Phường Hoàng Mai chỉ đạo quyết liệt giải phóng mặt bằng Khu công nghiệp Hoàng Mai 2. Ảnh: Mai Hoa

Tại xã Nghĩa Lâm, công việc được giao bằng phiếu giao việc trên môi trường số, xác định rõ người thực hiện, thời hạn hoàn thành, trách nhiệm và sản phẩm đầu ra. Hệ thống quản lý công việc thường xuyên cập nhật tiến độ, nhắc việc và đánh giá kết quả hàng tháng. Cùng với đó, việc đánh giá cán bộ theo hiệu quả thực hiện nhiệm vụ, theo các chỉ số công việc (KPI).

Lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo

Một điểm nổi bật khác khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp chính là tinh thần, thái độ phục của đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã, nhất là trong giải quyết thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp. Nhiều địa phương đã rất nỗ lực chuẩn hóa quy trình xử lý bằng việc số hóa, rút ngắn thời gian giải quyết, nâng cao tính công khai, minh bạch và tạo thuận lợi tối đa cho người dân, doanh nghiệp. Đây là những bước chuyển quan trọng, góp phần xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, hiệu lực, hiệu quả và thực sự phục vụ nhân dân.

Cán bộ, công chức Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nghĩa Lâm giải quyết thủ tục hành chính cho người dân. Ảnh: Mai Hoa

Tại xã Nghĩa Lâm, theo đánh giá trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, quý I/2026 địa phương xếp thứ 34/130 xã, phường toàn tỉnh, tăng mạnh so với vị trí 76/130 của năm 2025. Đặc biệt, chỉ số hài lòng của người dân đạt mức tối đa 18/18 điểm.

Để có được những chuyển biến này, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nghĩa Lâm, Nguyễn Thị Mỹ Công cho rằng: Cán bộ, công chức không chỉ tiếp nhận hồ sơ mà còn trực tiếp hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, hỗ trợ người cao tuổi, người yếu thế thực hiện các thủ tục trên môi trường số. Đặc biệt, cán bộ, công chức duy trì “Ngày thứ Bảy vì dân” định kỳ. Thay vì yêu cầu người dân đi hàng chục km đến trung tâm xã sau sáp nhập, cán bộ mang máy tính, thiết bị chuyên dụng xuống tận nhà văn hóa các xóm xa trung tâm và phát sinh nhiều thủ tục hành chính để giải quyết tại chỗ cho người dân.

Cán bộ xã Hoa Quân giải quyết thủ tục hành chính cho người dân tại nhà. Ảnh: Mai Hoa

Cũng xuất phát từ yêu cầu phục vụ người dân tốt hơn, xã Hoa Quân triển khai nhiều mô hình linh hoạt phù hợp với địa bàn rộng và dân cư phân tán. Đối với người cao tuổi, người khuyết tật hoặc người ốm đau, cán bộ, công chức trực tiếp đến tận nhà giải quyết các thủ tục hành chính thiết yếu.

Bà Chu Thị Sâm (97 tuổi) ở thôn An Phú xúc động chia sẻ: "Tôi đi lại rất khó khăn, tưởng phải nhờ con cháu đưa đi làm thủ tục nhưng cán bộ đã đến tận nhà hướng dẫn, giải quyết công việc rất tận tình. Tôi cảm thấy mình được quan tâm và trân trọng".

Những việc làm tưởng nhỏ nhưng đã tạo nên sự thay đổi lớn trong cảm nhận của người dân về bộ máy chính quyền. Minh chứng rõ nhất là Chỉ số hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước năm 2025 (SIPAS 2025) của Nghệ An đạt 84,33%, xếp thứ 11/34 tỉnh, thành phố trong cả nước, nằm trong nhóm dẫn đầu và cao hơn mức bình quân chung.

Dù mới vận hành gần 1 năm và vẫn còn những khó khăn về chất lượng đội ngũ, năng lực thực thi công vụ chưa đồng đều giữa các địa phương, song những kết quả bước đầu đã cho thấy hướng đi đúng của chính quyền địa phương 2 cấp.

Tại Hội nghị sơ kết 1 năm vận hành chính quyền địa phương 2 cấp trên địa bàn tỉnh, Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Khắc Thận nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát; nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở; siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính và đạo đức công vụ, với mục tiêu xuyên suốt là xây dựng nền hành chính phục vụ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.

Thông điệp đó cũng chính là định hướng cho chặng đường tiếp theo: Mỗi xã, phường phải trở thành một trung tâm quản trị địa phương năng động, hiệu lực, hiệu quả; là nơi giải quyết phần lớn công việc của người dân ngay từ cơ sở. Khi cán bộ thực sự gần dân, hiểu dân, trọng dân và phục vụ dân, thì hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp không chỉ được đo bằng những con số cải cách hành chính, mà còn được đo bằng niềm tin và sự hài lòng của nhân dân.

Về trách nhiệm của các sở, ban, ngành cấp tỉnh, Bí thư Tỉnh ủy yêu cầu phát huy cao tinh thần trách nhiệm, chủ động, sâu sát cơ sở; chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo và phát triển; tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ các địa phương trên tất cả các lĩnh vực, cùng đồng hành tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh của cơ sở trong quá trình tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị.