ĐBQH tỉnh đề nghị hoàn thiện cơ chế đặc thù, tạo động lực phát triển du lịch vùng miền núi, biên giới

ĐBQH Vừ A Bằng phát biểu tại phiên thảo luận.

Cần thể chế hóa đầy đủ các định hướng phát triển du lịch của Trung ương

Phát biểu tại phiên thảo luận, đại biểu Trần Tiến Dũng, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Điện Biên nhấn mạnh: Dự thảo Nghị quyết là bước cụ thể hóa Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát, bảo đảm các định hướng, chính sách mang tính chiến lược của Nghị quyết số 26 được thể chế hóa đầy đủ trong dự thảo.

Theo Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh, một số chủ trương được xác định rõ tại Nghị quyết số 26 nhưng chưa được cụ thể hóa trong dự thảo, như phát triển các khu mua sắm miễn thuế, khu mua sắm hàng hiệu Outlet; cải cách thủ tục lưu trú, tham quan tại khu vực biên giới. Đây là những chính sách thiết thực, có ý nghĩa quan trọng trong thu hút khách du lịch quốc tế, đa dạng hóa sản phẩm và nâng cao sức cạnh tranh của du lịch Việt Nam.

Đại biểu cho rằng, phạm vi áp dụng chính sách đối với các dự án du lịch cộng đồng trong dự thảo cần được nghiên cứu, điều chỉnh. Quy định tại dự thảo đang thu hẹp phạm vi áp dụng so với thẩm quyền của HĐND cấp tỉnh theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương và Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Vì vậy, cần rà soát, sửa đổi theo hướng bảo đảm sự thống nhất của hệ thống pháp luật, không hạn chế quyền chủ động của địa phương trong xây dựng, ban hành cơ chế, chính sách đặc thù phù hợp với điều kiện thực tiễn.

Bên cạnh đó, đại biểu Trần Tiến Dũng đề nghị rà soát, phân định rõ những nội dung có thể trùng lặp, chồng chéo giữa dự thảo Nghị quyết với Nghị quyết số 28/2026/QH16 về phát triển văn hóa Việt Nam và dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp này. Qua đó, bảo đảm tính thống nhất, thuận lợi trong quá trình tổ chức thực hiện.

Điều chỉnh điều kiện ưu đãi, mở rộng cơ hội thu hút đầu tư cho địa bàn khó khăn

Một trong những nội dung được ĐBQH tỉnh quan tâm là điều kiện về quy mô vốn và số lượng lao động đối với các dự án du lịch được hưởng chính sách ưu đãi. Các đại biểu cho rằng, mặc dù dự thảo đã quy định giảm 50% ngưỡng vốn đầu tư và số lượng lao động đối với dự án thực hiện tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn, nhưng mức yêu cầu này vẫn còn cao so với điều kiện thực tế của các tỉnh miền núi, biên giới. Theo đại biểu Trần Tiến Dũng, tại Điện Biên, một dự án du lịch có tổng mức đầu tư khoảng 500 tỷ đồng đã là rất lớn; nếu phải đáp ứng ngưỡng quy mô theo dự thảo sẽ khó có thể thu hút được nhà đầu tư.

Đại biểu Lò Thị Luyến đề nghị nghiên cứu giảm ngưỡng quy mô vốn và số lượng lao động đối với các dự án tại địa bàn miền núi, khó khăn xuống còn khoảng 20-25% so với ngưỡng quy định chung. Đồng thời, nghiên cứu bổ sung nhóm dự án du lịch quy mô vừa và nhỏ tại các địa bàn khó khăn có tiềm năng, với tiêu chí đánh giá phù hợp như số việc làm tạo ra, thu nhập của người dân, tỷ lệ sử dụng lao động địa phương, bảo vệ môi trường và mức độ liên kết với các sản phẩm du lịch cộng đồng. Qua đó, tạo điều kiện để các địa phương miền núi, vùng sâu, vùng xa có thể tiếp cận và thụ hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ của Nhà nước.

Ngoài ra, đại biểu Lò Thị Luyến đề nghị quy định rõ nguyên tắc ưu tiên hỗ trợ từ ngân sách trung ương đối với các tỉnh chưa tự cân đối được ngân sách, tập trung đầu tư hạ tầng thiết yếu tại các điểm du lịch. Đại biểu nhấn mạnh: “Đối với các tỉnh miền núi còn nhiều khó khăn, phát triển du lịch không chỉ đo bằng quy mô dự án hay lượng khách, mà còn phải thể hiện qua số lượng cộng đồng, người dân tham gia, số việc làm, thu nhập của người dân và các giá trị bản sắc văn hóa được gìn giữ, phát huy”.

Tháo gỡ rào cản về thị thực đối với du lịch khu vực biên giới

Đề cập đến hoạt động du lịch tại khu vực biên giới, đại biểu Vừ A Bằng cho rằng cần quan tâm tháo gỡ các rào cản về thủ tục đối với khách du lịch nước ngoài. Điện Biên có 455 km đường biên giới với 15 xã biên giới, vì vậy việc tạo điều kiện cho du khách quốc tế đến tham quan có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển du lịch của tỉnh.

Đại biểu thông tin, theo quy định tại Nghị định số 299/2025/NĐ-CP, người nước ngoài thường trú, tạm trú tại Việt Nam khi vào khu vực biên giới đất liền (trừ khu du lịch, dịch vụ, khu kinh tế) phải có giấy phép của cơ quan Công an cấp tỉnh. Trong khi đó, Điện Biên chưa có các khu du lịch thuộc diện được miễn giấy phép, mà chủ yếu là các điểm du lịch nằm dọc tuyến biên giới. Vì vậy, khách nước ngoài muốn đến tham quan những địa điểm này phải thực hiện thủ tục xin phép, ảnh hưởng đến khả năng thu hút khách du lịch. Một số cơ sở lưu trú cũng e ngại tiếp nhận khách do lo ngại vi phạm quy định.

Đại biểu Vừ A Bằng đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát các quy định có liên quan, làm rõ điều kiện nhập cảnh, lưu trú và tham quan của người nước ngoài tại khu vực biên giới, tạo thuận lợi cho phát triển du lịch nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quốc phòng, an ninh. Đại biểu cũng lưu ý, sau sắp xếp đơn vị hành chính, quy mô và địa bàn quản lý của các xã biên giới đã mở rộng hơn trước, do đó cần hướng dẫn cụ thể về thẩm quyền, trách nhiệm của các cơ quan, địa phương trong tổ chức thực hiện, bảo đảm phù hợp với thực tiễn quản lý và góp phần thu hút khách du lịch quốc tế.