Để buổi học thứ hai thực sự hiệu quả

Củng cố kiến thức, tạo thoải mái cho học sinh

Trường Tiểu học Ngô Mây (phường Quy Nhơn Nam) hiện có 1.590 học sinh với 124 giáo viên đứng lớp. Theo bà Phan Minh Hà - Hiệu trưởng nhà trường, trên cơ sở bảo đảm số tiết và nội dung theo chương trình, nhà trường bố trí thời gian còn lại phù hợp với nhu cầu học sinh, chú trọng củng cố kiến thức cho những em chưa vững, tạo điều kiện để các em phát huy năng lực, sở thích.

Sắp tới, trường tổ chức Hội khỏe Phù Đổng, trải nghiệm làm thiệp và viết lời yêu thương dịp 20-10… “Điều quan trọng là khoảng thời gian học sinh ở trường được sử dụng hiệu quả, vừa bảo đảm việc học, vừa có điều kiện vận động, trải nghiệm và phát triển sở thích” - bà Hà chia sẻ.

Học sinh Trường Tiểu học Ngô Mây (phường Quy Nhơn Nam) tham gia đọc sách trong buổi chiều. Ảnh: H.Đ

Cô Trần Thị Tuyết Nga - giáo viên chủ nhiệm lớp 2A4 - cho biết, với học sinh nhỏ tuổi, ngoài tăng cường ôn tập môn Tiếng Việt, Toán, giáo viên còn xen kẽ các hoạt động kỹ năng sống, đọc sách, vận động, trải nghiệm. Cách bố trí này giúp học sinh duy trì hứng thú, đồng thời giúp giáo viên có thêm thời gian hỗ trợ những em chưa nắm chắc bài.

Dạy học 2 buổi/ngày vốn đã được xác định trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đối với cấp tiểu học, với yêu cầu mỗi ngày không quá 7 tiết. Từ năm học 2025-2026, Bộ GD&ĐT tiếp tục hướng dẫn tổ chức dạy học 2 buổi/ngày đối với giáo dục phổ thông.

Theo đó, buổi 2 có thể dành cho ôn tập, phụ đạo, bồi dưỡng, STEM/STEAM, ngoại ngữ, năng lực số, nghệ thuật, thể thao, hướng nghiệp và các hoạt động theo nhu cầu, sở thích, năng khiếu của học sinh.

Học sinh Trường Tiểu học Ngô Mây (phường Quy Nhơn Nam) trong một giờ học. Ảnh: H.Đ

Với em Võ Xuân Diên và các bạn cùng lớp 10A1, Trường THCS và THPT Võ Lai (xã Bình Khê), buổi chiều hiện được bố trí 2 tiết, cùng nhiều hoạt động hướng đến phát triển kỹ năng.

Diên bày tỏ: “Sau buổi sáng học nhiều môn, nếu buổi chiều có hoạt động thực hành, thể thao hoặc sinh hoạt theo sở thích, em thấy thoải mái hơn. Những phần kiến thức chưa hiểu cũng có thêm thời gian để hỏi thầy cô”.

Chỉ thị số 31/CT-TTg ngày 5-8-2026 của Thủ tướng Chính phủ tiếp tục yêu cầu đẩy nhanh lộ trình dạy học 2 buổi/ngày từ năm học 2026-2027, gắn với STEM/STEAM, kỹ năng số, thể chất, nghệ thuật, hướng nghiệp… Yêu cầu đặt ra là tổ chức buổi học thứ hai phù hợp nhu cầu học tập, rèn luyện và phát triển của học sinh.

Tổ chức phù hợp với điều kiện thực tế

Sau hơn 1 tháng kể từ ngày khai giảng năm học 2026-2027, thực tế tại các trường cho thấy điều kiện tổ chức dạy học 2 buổi/ngày khác nhau giữa từng trường, từng địa bàn nên cách triển khai cũng cần linh hoạt.

Song, việc tổ chức cần hài hòa giữa học tập, vận động, trải nghiệm và nghỉ ngơi, phù hợp tâm sinh lý học sinh, đồng thời hạn chế xáo trộn sinh hoạt gia đình.

Có 2 con đang học lớp 2 và lớp 4 tại Trường Tiểu học Phước Hiệp (xã Tuy Phước Bắc), anh Nguyễn Dương Thạnh cho biết: “Vợ chồng tôi đều làm giờ hành chính nên nếu buổi trưa đón con về, đầu giờ chiều đưa trở lại trường rồi cuối buổi lại đón sẽ khá bất tiện. Nhà trường bố trí thời gian hợp lý sẽ thuận lợi hơn cho cả học sinh và gia đình”.

Ở phía Tây tỉnh, bài toán lại nằm ở đội ngũ, cơ sở vật chất và các điều kiện tổ chức. Trường Tiểu học & THCS Đăk Trôi (xã Kon Chiêng) có 567 học sinh, hơn 95% là học sinh dân tộc thiểu số (DTTS) nhưng hiện có 28 giáo viên.

Theo ông Nguyễn Văn Long - Hiệu trưởng nhà trường, từ đầu năm đến nay, trường chưa tổ chức dạy học 2 buổi/ngày do đội ngũ giáo viên chưa đáp ứng yêu cầu bố trí số tiết; đồng thời, một số nội dung liên quan đến kinh phí đối với học sinh vùng đồng bào DTTS vẫn đang chờ hướng dẫn cụ thể.

Trong khi đó, tại Trường THCS Chu Văn An (xã Mang Yang), khó khăn lại nằm ở cơ sở vật chất. Bà Phạm Thị Vóc - Hiệu trưởng nhà trường - cho hay: Trường hiện có 1.330 học sinh, 60 giáo viên, trong đó 229 học sinh DTTS. Với quy mô học sinh khá lớn, cơ sở vật chất chưa đáp ứng để tổ chức dạy học 2 buổi/ngày.

Để tháo gỡ khó khăn, trước năm học mới, ngành Giáo dục tỉnh đã rà soát đội ngũ theo từng cấp học, môn học, địa bàn; đồng thời ưu tiên bổ sung cơ sở vật chất, trang thiết bị cho các trường vùng khó khăn.

Riêng năm 2026, Sở GD&ĐT triển khai sửa chữa, cải tạo 42 công trình tại các trường THPT và trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên với tổng kinh phí hơn 56 tỷ đồng.

Tại Công văn số 5208/BGDĐT-GDPT của Bộ GD&ĐT về nhiệm vụ giáo dục phổ thông năm học 2026 - 2027 cũng yêu cầu rà soát, đầu tư cơ sở vật chất, ưu tiên các điều kiện tổ chức dạy học 2 buổi/ngày, bán trú, nội trú, nhất là tại vùng DTTS, miền núi, biên giới và địa bàn khó khăn.

Từ thực tế mỗi trường có những điều kiện khác nhau về đội ngũ, cơ sở vật chất và học sinh, việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày cần có lộ trình và cách làm phù hợp. Khi đó, thời gian ở trường tăng thêm mới góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.