Để điện ảnh trở thành ngành công nghiệp sáng tạo có sức cạnh tranh

Phim Việt khởi sắc ở phòng vé trong nước, song nhiều dự án vẫn gặp khó khi tìm vốn và nhà phát hành ở nước ngoài. TP Hồ Chí Minh đang nghiên cứu phát triển phim trường, đào tạo nhân lực và mở rộng hợp tác quốc tế để nâng năng lực sản xuất, phát hành phim.

Tìm thị trường từ khâu kịch bản

Đạo diễn Trần Thanh Huy, tác giả phim “Ròm”, cho rằng số lượng phim Việt ra rạp và doanh thu những năm gần đây cho thấy thị trường trong nước đang khởi sắc. Khi đưa tác phẩm ra nước ngoài, các nhà làm phim vẫn gặp khó vì thiếu vốn để hoàn thiện dự án và tiếp cận nhà phát hành. Theo anh, hợp tác quốc tế có thể giúp các đoàn phim kết nối với nhà đầu tư, đơn vị phát hành và đưa tác phẩm đến với nhiều khán giả hơn.

PGS.TS Đỗ Lệnh Hùng Tú, Chủ tịch Hội Điện ảnh Việt Nam chia sẻ nhiều thông tin về định hướng phát triển trong thời gian tới.

PGS.TS Đỗ Lệnh Hùng Tú, Chủ tịch Hội Điện ảnh Việt Nam chia sẻ nhiều thông tin về định hướng phát triển trong thời gian tới.

PGS. Đỗ Lệnh Hùng Tú, Chủ tịch Hội Điện ảnh Việt Nam, cho rằng nhà sản xuất cần xác định thị trường mục tiêu ngay từ khi phát triển kịch bản. Việc xác định sớm nhóm khán giả giúp đoàn phim xây dựng phương án sản xuất, quảng bá và phát hành phù hợp. Khi tham gia liên hoan phim hoặc chợ phim quốc tế, các đoàn cần chuẩn bị hồ sơ dự án, tài liệu giới thiệu bằng ngoại ngữ và nhân sự có khả năng đàm phán với nhà đầu tư, nhà phát hành.

Ở tầm quốc gia, ông Đỗ Lệnh Hùng Tú đề xuất xây dựng chiến lược xuất khẩu phim và có đầu mối hỗ trợ doanh nghiệp tìm hiểu thị trường, quảng bá tác phẩm và bán bản quyền. Tuy nhiên, mở rộng thị trường không đồng nghĩa với việc chạy theo thị hiếu quốc tế bằng mọi giá. Theo ông Đỗ Lệnh Hùng Tú, nhà làm phim cần giữ được bản sắc điện ảnh Việt thông qua góc nhìn, cách kể chuyện và những câu chuyện gắn với đời sống, văn hóa trong nước. Đây chính là yếu tố tạo nên sự khác biệt, giúp phim Việt có khả năng tiếp cận công chúng quốc tế mà không đánh mất giá trị riêng.

Từ phía doanh nghiệp, ông Bùi Quang Minh, Chủ tịch Hội đồng quản trị Beta Group, nhận định khán giả trong nước ngày càng quan tâm đến những câu chuyện gần gũi với văn hóa và đời sống Việt Nam, đặc biệt ở các thể loại kinh dị, hài và gia đình. Tuy nhiên, nhà sản xuất không nên chỉ lặp lại những công thức từng thành công. Dữ liệu thị trường có thể giúp nhận diện thị hiếu khán giả, nhưng không thể thay thế tư duy sáng tạo và sự tìm tòi của người làm phim.

Lãnh đạo Việt Nam và Hàn Quốc cùng bàn chiến lược hợp tác và phát triển trong lĩnh vực điện ảnh.

Lãnh đạo Việt Nam và Hàn Quốc cùng bàn chiến lược hợp tác và phát triển trong lĩnh vực điện ảnh.

Ông Kwon Tae-han, Phó Tổng Lãnh sự Hàn Quốc tại TP Hồ Chí Minh, cho rằng hợp tác sản xuất là một hướng để nhà làm phim Việt tiếp cận nguồn vốn, công nghệ và mạng lưới phát hành. Ông đánh giá Việt Nam có thị trường nội địa tiềm năng và nguồn đề tài phong phú, còn Hàn Quốc có kinh nghiệm về đầu tư, sản xuất và phân phối. Để triển khai các dự án chung, hai bên cần làm rõ thủ tục cấp phép quay phim, quyền sở hữu trí tuệ và nguyên tắc phân chia lợi nhuận.

Phim “Mang mẹ đi bỏ” là một dự án mà các đối tác Việt Nam và Hàn Quốc đã phối hợp từ khâu phát triển kịch bản đến quay phim, hậu kỳ và quảng bá. Ông Choi Yoon Ho, đại diện Sidus & TEU Entertainment, cho biết đơn vị đang xúc tiến phần tiếp theo và trao đổi với các đối tác Việt Nam về một số dự án khác.

Phát triển phim trường gắn với đào tạo nhân lực

Theo ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, sau hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, thành phố có thêm nhiều lựa chọn bối cảnh quay, từ biển, rừng, núi đến sông nước và các công trình đô thị. Sau khi được UNESCO ghi danh vào Mạng lưới các Thành phố sáng tạo trong lĩnh vực điện ảnh năm 2025, TP Hồ Chí Minh triển khai các cam kết giai đoạn 2026 - 2030, tập trung vào đào tạo nhân lực, mở rộng không gian sáng tạo và kết nối với mạng lưới điện ảnh quốc tế.

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh thông tin về tiềm năng và lợi thế của thành phố trong phát triển lĩnh vực điện ảnh.

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh thông tin về tiềm năng và lợi thế của thành phố trong phát triển lĩnh vực điện ảnh.

NSND Nguyễn Thị Thanh Thúy, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh, cho biết thành phố đặt mục tiêu công nghiệp văn hóa đóng góp khoảng 7% GRDP vào năm 2030, với điện ảnh là một trong 10 ngành trọng điểm. Thành phố đã thống nhất chủ trương nghiên cứu xây dựng phim trường đạt chuẩn quốc tế, quy mô dự kiến 250 - 300 ha, đồng thời xúc tiến kêu gọi đầu tư. Các mô hình trung tâm điện ảnh, không gian ươm tạo dự án và quỹ đầu tư cho công nghiệp văn hóa cũng đang được nghiên cứu.

Cùng với hạ tầng, thành phố cần đội ngũ có khả năng phát triển và tổ chức sản xuất phim. Tiến sĩ Phạm Huy Quang, Hiệu trưởng Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP Hồ Chí Minh, cho biết nhà trường còn thiếu giảng viên ở các lĩnh vực lý luận, phê bình, biên kịch và sản xuất phim, nhất là người có trình độ tiến sĩ. Trường đề xuất thí điểm đào tạo chuyên sâu và chú trọng đào tạo nhà sản xuất chuyên nghiệp.

Việc phát triển khán giả cũng được đặt ra cùng với đào tạo người làm nghề. Theo NSND Nguyễn Thị Thanh Thúy, TP Hồ Chí Minh đang nghiên cứu đưa các hoạt động điện ảnh đến hơn 1.500 trường học và hỗ trợ duy trì các câu lạc bộ điện ảnh. Qua đó, học sinh có thể xem những tác phẩm phù hợp, tìm hiểu cách kể chuyện bằng hình ảnh và tham gia sáng tạo.

Ông Yun Ha, Trưởng ban Chính sách Hội đồng Điện ảnh Hàn Quốc (KOFIC), chia sẻ về thị trường điện ảnh Hàn Quốc.

Ông Yun Ha, Trưởng ban Chính sách Hội đồng Điện ảnh Hàn Quốc (KOFIC), chia sẻ về thị trường điện ảnh Hàn Quốc.

Đáng chú ý, kinh nghiệm của Hàn Quốc cũng cho thấy phát triển điện ảnh không phải con đường chỉ có tăng trưởng. Ông Yun Ha, Trưởng ban Chính sách Hội đồng Điện ảnh Hàn Quốc (KOFIC), chia sẻ rằng thị trường điện ảnh nước này từng đối mặt với khó khăn khi nguồn vốn tập trung vào các hãng phim lớn, quỹ đầu tư và thói quen giải trí của khán giả thay đổi sau đại dịch. Dù một số tác phẩm ăn khách đang góp phần kéo doanh thu phòng vé tăng trở lại, khả năng phục hồi lâu dài vẫn phụ thuộc vào việc duy trì nguồn cung phim đa dạng, có chất lượng và đủ sức thu hút khán giả đến rạp.

Đây là kinh nghiệm có ý nghĩa đối với Việt Nam trong bối cảnh thị trường nội địa đang khởi sắc. Một nền điện ảnh muốn phát triển bền vững không thể chỉ trông chờ vào một vài tác phẩm thành công mà cần tạo điều kiện để nhiều dòng phim, nhiều nhà sản xuất và các ý tưởng sáng tạo cùng tồn tại.

Mô hình Trung tâm Điện ảnh Seoul cũng gợi mở cách hỗ trợ dự án ngay từ giai đoạn chuẩn bị. Ngoài phòng chiếu, trung tâm có không gian đào tạo và tư vấn thị trường, giúp nhà sản xuất xác định nhóm khán giả, gặp nhà đầu tư và kết nối với đơn vị phát hành. Với TP Hồ Chí Minh, những dịch vụ này có thể bổ sung cho hạ tầng phim trường, giúp các đoàn phim tìm nguồn lực để hoàn thiện tác phẩm và đưa phim đến khán giả.

Hương Trần/Báo Tin tức và Dân tộc

Nguồn Tin Tức TTXVN: https://baotintuc.vn/de-dien-anh-tro-thanh-nganh-cong-nghiep-sang-tao-co-suc-canh-tranh-post1404889.html